Bất động sản, Dầu khí, Ngân hàng góp gần một nửa tổng nộp ngân sách của VNTAX200
Trong 200 doanh nghiệp nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam năm 2025 (Vietnam Largest Taxpayers - VNTAX200), bất động sản là lĩnh vực đóng góp cao nhất với hơn 206.000 tỷ đồng, tương đương 21,6% tổng giá trị toàn danh sách.
Quy mô này được hình thành từ nhiều nghĩa vụ tài chính khác nhau, gồm các khoản thuế và nghĩa vụ liên quan đến đất đai, phát triển dự án cũng như hoạt động kinh doanh. Đặc thù của ngành khiến số nộp có thể tăng mạnh trong những năm doanh nghiệp hoàn tất nghĩa vụ tài chính cho dự án hoặc ghi nhận hoạt động chuyển nhượng, bàn giao lớn.
Dầu khí đứng thứ hai với hơn 135.000 tỷ đồng. Đây là lĩnh vực có quy mô đóng góp lớn nhờ chuỗi hoạt động từ khai thác, chế biến đến phân phối, cùng sự hiện diện của nhiều doanh nghiệp đầu ngành.
Ngân hàng xếp thứ ba với gần 104.600 tỷ đồng. Khác với bất động sản và dầu khí, mức đóng góp của các nhà băng chủ yếu gắn với kết quả kinh doanh và quy mô lợi nhuận của một ngành có tổng tài sản rất lớn.
Tính chung, bất động sản, dầu khí và ngân hàng đã nộp hơn 446.000 tỷ đồng, chiếm khoảng 46,7% tổng số nộp của VNTAX 200. Điều này cho thấy nguồn thu từ nhóm doanh nghiệp lớn vẫn tập trung đáng kể vào một số lĩnh vực chủ lực.
Ô tô, bia rượu và thuốc lá đóng hơn 171.000 tỷ đồng
Ô tô đứng thứ tư với gần 86.000 tỷ đồng, cao hơn công nghệ - viễn thông. Bên cạnh kết quả kinh doanh, quy mô nộp ngân sách của ngành còn gắn với hệ thống thuế trong quá trình nhập khẩu, sản xuất và tiêu thụ phương tiện.
Khi cộng thêm nhóm F&B/bia rượu và thuốc lá, ba ngành có nhiều sản phẩm thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt đã đóng góp tổng cộng hơn 171.000 tỷ đồng. Con số này tương đương gần 18% tổng số nộp của Top 200, cao gấp khoảng 1,6 lần ngành ngân hàng và 2,7 lần công nghệ - viễn thông.
Tuy nhiên, đây là tổng số tiền các doanh nghiệp thuộc ba ngành nộp vào ngân sách, không phải riêng thuế tiêu thụ đặc biệt. Ngoài sắc thuế này, doanh nghiệp còn thực hiện các nghĩa vụ như thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế giá trị gia tăng, thuế xuất nhập khẩu và các khoản phí khác.
Số liệu cho thấy đặc thù chính sách thuế có thể tạo ra khác biệt đáng kể về thứ hạng. Một ngành không nhất thiết có doanh thu hoặc lợi nhuận lớn nhất vẫn có thể đứng cao về mức nộp ngân sách do sản phẩm chịu nhiều sắc thuế trong quá trình sản xuất và tiêu thụ.
Đóng góp ngân sách từ Top 200 trải rộng trên nhiều lĩnh vực
Ngoài bốn vị trí đầu, công nghệ - viễn thông đóng hơn 63.000 tỷ đồng; F&B/bia rượu đạt gần 55.000 tỷ đồng; xổ số đóng gần 54.000 tỷ đồng. Xăng dầu, thuốc lá và than là những lĩnh vực còn lại trong Top 10.
Ở nhóm kế tiếp, điện năng đóng gần 21.000 tỷ đồng, thép và đầu tư đều trên 15.000 tỷ đồng. Hàng không, chứng khoán, F&B và phân phối - bán lẻ cũng ghi nhận mức nộp trên 10.000 tỷ đồng.
Cơ cấu VNTAX 200 vì vậy cho thấy nguồn thu từ nhóm doanh nghiệp lớn được hình thành từ nhiều động lực khác nhau. Có những ngành dựa trên tài nguyên và quy mô tài sản lớn; những ngành đóng góp từ lợi nhuận kinh doanh; đồng thời có các lĩnh vực chịu cấu trúc thuế đặc thù trên từng sản phẩm.
Thứ hạng nộp ngân sách do đó không hoàn toàn trùng với thứ hạng doanh thu, lợi nhuận hay vốn hóa. Quy mô đóng góp còn phụ thuộc vào đặc điểm thuế, nghĩa vụ đất đai, tài nguyên và chu kỳ kinh doanh của từng ngành.
