Phiên 30/3 ghi nhận lãi suất VND bình quân trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh trên diện rộng ở các kỳ hạn ngắn so với cuối tuần trước. Lãi suất vay mượn qua đêm tăng mạnh lên 12%, trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước (NHNN) bơm ròng khoảng 31.000 tỷ đồng nhằm hỗ trợ thanh khoản hệ thống.
Cụ thể, lãi suất qua đêm tăng mạnh từ đầu với mức 4,5% lên 12%/năm; kỳ hạn 1 tuần tăng lên 11,6%/năm; kỳ hạn 2 tuần giữ nguyên ở mức 7,45%/năm, trong khi kỳ hạn 1 tháng tăng 0,3 điểm % lên 7,75%/năm.
Diễn biến này cho thấy thanh khoản hệ thống ngân hàng đang chịu áp lực, có thể kéo theo tác động lan tỏa tới lãi suất huy động và cho vay trên thị trường dân cư.
Để hỗ trợ thanh khoản, NHNN đã tăng cường bơm tiền qua kênh thị trường mở (OMO). Đây là công cụ điều tiết tiền tệ, cho phép NHNN thực hiện mua – bán giấy tờ có giá với các ngân hàng thương mại nhằm điều tiết thanh khoản và lãi suất ngắn hạn.
Hiện NHNN chào thầu tổng cộng 90.000 tỷ đồng trên kênh cầm cố OMO, toàn bộ khối lượng đều đã trúng thầu. Các khoản vay có tài sản đảm bảo này có kỳ hạn 7 ngày, 14 ngày và 56 ngày, với lãi suất 4,5%, giúp các ngân hàng bổ sung thanh khoản tạm thời.
Trong ngày, có hơn 58.900 tỷ đồng đáo hạn trên kênh này và NHNN không phát hành tín phiếu. Tính chung, cơ quan điều hành đã bơm ròng khoảng 31.000 tỷ đồng ra thị trường. Tổng khối lượng lưu hành trên kênh cầm cố đạt 275.700 tỷ đồng.
Theo đánh giá của Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, khiến vùng đệm thanh khoản tại một số ngân hàng – đặc biệt là nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ – bị thu hẹp. Điều này làm giảm khả năng chống chịu trước các cú sốc ngắn hạn, đồng thời gia tăng sự phụ thuộc vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao.
Trước diễn biến này, NHNN đã kịp thời triển khai các biện pháp hỗ trợ thanh khoản, bao gồm liên tiếp bơm ròng thanh khoản quy mô lớn với kỳ hạn dài thông qua kênh thị trường mở (OMO), đồng thời linh hoạt sử dụng kênh hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 21 ngày.
Tuy nhiên, các yếu tố bên ngoài như căng thẳng địa chính trị leo thang có thể thu hẹp dư địa điều hành chính sách tiền tệ. Trong kịch bản kém thuận lợi, để ổn định tỷ giá và kiểm soát lạm phát, mặt bằng lãi suất tại các ngân hàng thương mại có thể được điều chỉnh tăng, cả về tốc độ và quy mô.
