Tăng tốc cuộc đua dược phẩm công nghệ cao

Cú hích lớn của dược phẩm trong nước

Sau một năm 2023 khởi sắc, đà tăng trưởng của ngành dược chững lại trong năm 2024, đặc biệt trong 2 quý đầu năm. Các doanh nghiệp dược phẩm đối mặt với nhiều thách thức, từ biến động giá nguyên liệu đầu vào, sức mua suy giảm do xu hướng thắt chặt chi tiêu và áp lực cạnh tranh. Tuy nhiên, ngay từ những ngày đầu năm 2025, cổ phiếu ngành dược đã có những phiên tăng mạnh, báo hiệu một năm đầy hứa hẹn với nhiều động lực tăng trưởng mới.

Đáng chú ý, phiên giao dịch ngày 11/2, cổ phiếu dược có giao dịch tích cực, cổ phiếu IMP (CTCP Dược phẩm Imexpharm) tăng kịch trần lên vùng 49.650 đồng/cổ phiếu. Tính trong 1 năm gần nhất (đến ngày 8/2/2025), cổ phiếu IMP ghi nhận tăng 67,54%, thanh khoản trung bình 101.000 đơn vị/phiên.

Cổ phiếu ngành dược nổi sóng thường gắn với các câu chuyện về M&A với các tập đoàn dược phẩm nước ngoài. Sóng mới của IMP cũng đang được nhà đầu tư kỳ vọng khi đang có sự thay đổi về cổ đông lớn tại công ty.

Năm 2025 mở ra cơ hội lớn cho ngành dược Việt Nam nhờ chính sách đấu thầu ưu tiên doanh nghiệp nội địa đạt chuẩn EU-GMP. Bộ Y tế đã ban hành Thông tư 03/2024 và Thông tư 07/2024 quy định rõ đối với các loại thuốc Nhóm 1 và Nhóm 2 mà có ít nhất 3 công ty trong nước có thể sản xuất đạt tiêu chuẩn EU-GMP hoặc tương đương, và đáp ứng tiêu chí kỹ thuật theo quy định của Bộ Y tế, về chất lượng, giá, khả năng cung cấp, thì không chào thầu thuốc nhập khẩu.

Theo báo cáo mới của IQVIA vào quý III/2024, các sản phẩm công nghệ cao, giá trị cao, đặc biệt là vắc-xin, đang thúc đẩy tăng trưởng thị trường. Cụ thể, về giá trị thị trường (market value), tốc độ tăng trưởng hàng năm 2022 – 2024 là 10,4%, trong khi đó tổng giá trị thị trường tính tới quý III/2024 tăng 9% so với cùng kỳ. Báo cáo của IQVIA cũng đưa ra phân tích về giá trị thị trường, trong đó nội địa chiếm 42% và nhập khẩu chiếm 58%.

Như vậy hiện tại thuốc nhập khẩu vẫn chiếm ưu thế. Đây là cơ hội mà các công ty nội địa cần đẩy mạnh năng lực sản xuất, đầu tư vào công nghệ và nâng cao chất lượng theo chuẩn quốc tế nhằm cạnh tranh sòng phẳng với thuốc nhập khẩu và nâng cao lợi thế đấu nhóm 1, nhóm 2, từng bước thay thế thuốc ngoại trên thị trường.

Tối ưu hoá R&D để duy trì tăng trưởng kép

Trong số các doanh nghiệp niêm yết, Imexpharm dẫn đầu với 3 cụm nhà máy EU-GMP và 12 dây chuyền sản xuất EU-GMP. Khoản đầu tư chiều sâu vào R&D và xu hướng dược công nghệ cao giải thích lý do Imexpharm tiếp tục tăng trưởng cao khi hầu như các doanh nghiệp lớn khác không đạt được kết quả như kỳ vọng. Theo báo cáo kết quả kinh doanh 2024, Imexpharm tiếp tục dẫn đầu trong thị trường thuốc kháng sinh và giữ top 3 về kênh đấu thầu bệnh viện.

Đầu tư vào công nghệ, R&D đã giúp ngành đổi mới và tạo ra sản phẩm mới đáp ứng sự thay đổi về dân số và xu hướng bệnh tật cũng như tăng trưởng dài hạn của ngành. Fitch Solutions dự báo thị trường dược phẩm Việt Nam sẽ đạt 16,1 tỷ USD vào năm 2026 khi tiêu bình quân đầu người dành cho thuốc tăng khi thu nhập của người dân cải thiện và sự quan tâm tới sức khỏe ngày càng cao.

Mặc dù vậy, các doanh nghiệp dược cũng đối mặt với không ít khó khăn. Chẳng hạn, Luật Dược mới gia tăng áp lực cạnh tranh khi một hoạt chất có đến vài chục số đăng ký. Chu kỳ của sản phẩm trên thị trường là rất ngắn, trong khi chi phí đầu tư cho việc nghiên cứu phát triển lại rất lớn.

Vì vậy, đổi mới sáng tạo tiếp tục là trọng tâm chiến lược của Imexpharm trong chiến lược duy trì tăng trưởng bằng các sản phẩm công nghệ cao.

Năm 2024, công ty ra mắt 24 sản phẩm mới và triển khai 98 dự án R&D. Công ty đã nâng tổng số giấy phép lưu hành tại châu Âu lên 28 cho 11 sản phẩm, củng cố nền tảng vững chắc để mở rộng ra thị trường toàn cầu. Imexpharm năm 2025 chuyển dịch mạnh mẽ danh mục sang sản phẩm giá trị cao, đặc biệt là thuốc tiêm và thuốc phân tán, đảm bảo theo xu thế mới của ngành dược thế giới.

Năm 2024, Imexpharm đạt với doanh thu thuần 2.205 tỷ đồng, tăng 10,6% so với cùng kỳ năm trước. Đây được xem là mức tăng trưởng dẫn đầu ngành, được thúc đẩy bởi đà tăng trưởng mạnh mẽ của kênh ETC và sự mở rộng của danh mục thuốc tiêm. Bên cạnh đó, nỗ lực bán hàng bền bỉ trong kênh OTC đã giúp Imexpharm duy trì sự ổn định, ngay cả khi thị trường bán lẻ của các công ty nội địa không tăng trưởng.

Thầy thuốc nhân dân, Dược sĩ Trần Thị Đào, Tổng Giám đốc Imexpharm, nhấn mạnh mục tiêu của năm 2025: “Năm 2025, Imexpharm tiếp tục đầu tư đầu tư sâu vào R&D, cùng với năng lực EU-GMP, đẩy mạnh sản xuất công nghệ bào chế đặc biệt, sản phẩm tương đương sinh học, và việc khởi công Tổ hợp Nhà máy Dược phẩm Cát Khánh, nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường và nâng tầm trong phân khúc sản phẩm giá trị cao, đồng thời tạo lợi thế trong đấu thầu”.