Không đấu thầu chọn nhà đầu tư
Thông tin được nêu trong kết luận của thanh tra số 03/KL - TTT tỉnh Khánh Hòa về các dự án đầu tư vướng mắc, chậm tiến độ, hiệu quả thấp trên địa bàn tỉnh.
Qua thanh tra cho thấy, công tác quản lý đầu tư, quản lý sử dụng đất, quản lý xây dựng, quy hoạch và việc thực hiện trình tự, thủ tục hành chính có liên quan dự án còn nhiều hạn chế, khuyết điểm, vi phạm.
Cụ thể, đối với Khu nghỉ dưỡng Bãi Dài do Công ty TNHH Khu nghỉ dưỡng Bãi Dài làm chủ đầu tư, Thanh tra tỉnh xác định trên cơ sở tham mưu của Sở Kế hoạch và Đầu tư cũ, UBND tỉnh Khánh Hòa cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu cho chủ đầu tư nhưng không tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư.
Điều này vi phạm quy định tại Luật Đầu tư 2005 và thông tư 3/2009 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư (nay là Bộ Tài chính). Ngoài ra, dự án trên chậm tiến độ về thời gian hoàn thành các thủ tục để cấp phép xây dựng so với giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
Tương tự, trung tâm thương mại - khách sạn dịch vụ A&B Sai Gon Tower tại số 44 Trần Phú, P.Lộc Thọ, TP.Nha Trang (cũ) do Công ty CP A&B Sài Gòn Nha Trang làm chủ đầu tư vi phạm về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước và sử dụng đất.
Cục Quản trị T.78 sử dụng phần đất là tài sản nhà nước để hợp tác đầu tư kinh doanh, triển khai dự án không đúng mục đích sử dụng đất. UBND tỉnh Khánh Hòa ban hành quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư của dự án này không đúng quy định. Sở Xây dựng Khánh Hòa cấp giấy phép xây dựng khi không đủ điều kiện quy định tại khoản 2 Điều 91 Luật Xây dựng 2014…
Với dự án Khu du lịch cao cấp Phát Đạt Resort do Công ty CP Phát triển Bất động sản Phát Đạt Nha Trang làm chủ đầu tư, Thanh tra tỉnh kết luận UBND tỉnh trước đây cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho nhà đầu tư có "đất ở không hình thành đơn vị ở" là không phù hợp với pháp luật về đất đai.
Theo kết luận thanh tra, nguyên nhân sai phạm của các dự án trên phần lớn do lỗi của cơ quan quản lý Nhà nước, hoặc lỗi từ cả phía quản lý và nhà đầu tư.
Với Khu du lịch nghỉ dưỡng cao cấp Duyên Hà, Thanh tra tỉnh xác định UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư lần đầu cho Công ty TNHH Duyên Hà (chủ đầu tư) nhưng không tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm quy định Luật Đầu tư năm 2005 và thông tư liên quan của Bộ Kế hoạch và Đầu tư (nay là Bộ Tài chính)
Sở Kế hoạch và Đầu tư cũ tổ chức thẩm tra dự án tại văn bản ban hành năm 2013 nhưng không thực hiện thủ tục gửi hồ sơ lấy ý kiến thẩm tra của sở, ngành liên quan trước khi tham mưu, báo cáo UBND tỉnh. Từ đó, UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư cho Công ty TNHH Duyên Hà là không đúng quy định.
Còn đối với Khu du lịch – dịch vụ tổng hợp Bắc bán đảo Cam Ranh do Công ty TNHH Hoàn Cầu Cam Ranh làm nhà đầu tư; Thanh tra xác định UBND tỉnh lựa chọn nhà đầu tư không thông qua đấu thầu là vi phạm quy định; Sở Kế hoạch và Đầu tư cũ không đánh giá năng lực đầu tư của nhà đầu tư để xem xét điều chỉnh Giấy chứng nhận đầu tư là không đúng quy định Luật Đất đai năm 2013 và một số Nghị định của Chính phủ.
Dự án trên chậm về thủ tục đầu tư, xây dựng và tiến độ thực hiện; có loại hình đất ở không hình thành đơn vị; nhà đầu tư xây đường nội bộ chưa phù hợp quy hoạch.
Dự án Khu resort và khách sạn Đỉnh Vàng Nha Trang, thanh tra tỉnh phát hiện sở Kế hoạch và Đầu tư thực hiện cấp giấy chứng nhận đầu tư nhưng không lấy ý kiến thẩm tra của các sở, ngành là không đúng theo quy định pháp luật. Đồng thời, UBND tỉnh lựa chọn nhà đầu tư không thông qua đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là vi phạm quy định tại Luật Đầu tư 2005 và Thông tư 03 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.
Ngoài ra, chủ đầu tư xây dựng một số hạng mục công trình dự án vượt ra ngoài ranh giới đất được giao; dự án chậm tiến độ xây dựng.
Kiến nghị áp dụng cơ chế đặc thù để gỡ vướng
Để tháo gỡ khó khăn, với nhóm dự án không đấu thầu, không đấu giá quyền sử dụng đất, Thanh tra tỉnh kiến nghị UBND tỉnh báo cáo Ban Chỉ đạo 751, Thủ tướng báo cáo cấp thẩm quyền cho phép áp dụng cơ chế đặc thù tương tự Nghị quyết 170/2024 của Quốc hội. Qua đó, các dự án tiếp tục được sử dụng đất, đồng thời xác định lại giá đất để thu nộp ngân sách, đảm bảo không thất thoát tài sản công.
Với nhóm sai phạm trong quản lý đất đai, thanh tra đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành liên quan làm việc với nhà đầu tư để điều chỉnh tính chất "đất ở không hình thành đơn vị ở" sang "đất thương mại, dịch vụ" theo quy định và đúng quy hoạch; kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo theo thẩm quyền hoặc cấp có thẩm quyền kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm tổ chức, cá nhân có liên quan đến vi phạm để xử lý nghiêm.
Theo Thanh tra tỉnh Khánh Hoà, tại thời điểm xảy ra sai phạm, vi phạm, tỉnh còn gặp nhiều khó khăn trong việc thu hút, kêu gọi và huy động vốn đầu tư để triển khai các dự án đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, thương mại - du lịch - dịch vụ nên đã chủ quan, nóng vội, triển khai nhanh để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Bên cạnh đó, pháp luật về đất đai và pháp luật có liên quan lĩnh vực đầu tư, xây dựng, nhà ở... tại thời điểm xảy ra sai phạm, vi phạm có nội dung quy định chưa chặt chẽ, thiếu đồng bộ, còn chồng chéo nhưng chậm được hướng dẫn, sửa đổi, bổ sung, nhất là hướng dẫn về trình tự, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án trong trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật về đấu thầu. Các sai phạm, vi phạm đã được chỉ ra được xác định đều do lỗi của cơ quan quản lý nhà nước hoặc do lỗi của cả cơ quan quản lý nhà nước và nhà đầu tư.
Thanh tra tỉnh kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo Giám đốc các Sở Tài chính, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường và các sở, ngành liên quan chủ động rà soát lại toàn bộ quy trình từ chấp thuận chủ trương đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư, cấp và điều chỉnh giấy chứng nhận đầu tư; công tác, giao đất, cho thuê đất, quy hoạch và cấp phép xây dựng... trên nguyên tắc đảm bảo tất cả các trình tự, thủ tục phải tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật có liên quan.
Thanh tra tỉnh Khánh Hòa kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành liên quan, căn cứ chức năng, nhiệm vụ tham mưu UBND tỉnh tổ chức thực hiện kịp thời, hiệu quả, đảm bảo thời gian quy định nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho nhà đầu tư, khơi thông nguồn lực, khai thác hiệu quả lợi thế và tiềm năng về đất đai của tỉnh, hướng đến các nguồn lực mới, phù hợp với thực tế và định hướng phát triển của tỉnh.
