Trong báo cáo gửi Bộ Xây dựng về tình hình triển khai Đề án phát triển ít nhất một triệu căn nhà ở xã hội giai đoạn 2021 - 2030, Sở Xây dựng TP. Hồ Chí Minh đề xuất cho thành phố chuyển đổi một phần quỹ nhà tái định cư không còn nhu cầu, khai thác kém hiệu quả sang nhà ở xã hội.
Sở Xây dựng cho biết đối với quỹ nhà tái định cư, tính đến đầu tháng 6/2026, Trung tâm Quản lý nhà và Giám định xây dựng đang quản lý 10.449 căn hộ tái định cư thuộc tài sản công. Trong đó có 8.182 căn chưa được bố trí sử dụng, bao gồm 3.790 căn thuộc diện đấu giá.
Phần lớn quỹ nhà tái định cư trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh trước khi sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu đã được phân bổ cho các dự án đầu tư công và đưa vào phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Tuy nhiên, nhiều căn hộ đến nay vẫn chưa phát sinh nhu cầu sử dụng hoặc không được khai thác hiệu quả.
Do đó, việc nghiên cứu chuyển đổi một phần quỹ nhà này được xem là hướng đi nhằm khai thác hiệu quả tài sản công, đồng thời bổ sung thêm nguồn cung nhà ở xã hội trong bối cảnh nhu cầu ngày càng gia tăng.
Để đạt mục tiêu trên, ngoài việc chuyển đổi một phần quỹ nhà tái định cư, thành phố cũng xác định nhiều giải pháp khác như hoàn thiện quy hoạch quỹ đất phát triển nhà ở xã hội đến năm 2040; khai thác các mặt bằng, trụ sở công sử dụng kém hiệu quả để đầu tư nhà ở xã hội; ưu tiên bố trí vốn đầu tư công trên quỹ đất do Nhà nước quản lý và kiện toàn Quỹ Phát triển nhà ở Thành phố nhằm đầu tư, tạo lập quỹ nhà ở xã hội cho thuê.
Theo Sở Xây dựng, thành phố được Chính phủ giao hoàn thành 199.400 căn nhà ở xã hội đến năm 2030. Trong đó, giai đoạn 2026 - 2030 phải hoàn thành 181.257 căn, còn giai đoạn 2028 - 2030 là 38.200 căn/năm.
Tuy nhiên, việc triển khai các dự án nhà ở xã hội mất nhiều thời gian do quá trình chuẩn bị đầu tư và hoàn thiện thủ tục pháp lý thường kéo dài 2 - 3 năm. Các dự án phải trải qua nhiều bước như chấp thuận chủ trương đầu tư, lập hoặc điều chỉnh quy hoạch, giao đất, chuyển đổi mục đích sử dụng đất, thẩm định thiết kế, phòng cháy chữa cháy, đánh giá tác động môi trường, đấu nối hạ tầng kỹ thuật, cấp giấy phép xây dựng, thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi và tổ chức thi công. Vì vậy, việc đạt chỉ tiêu nhà ở xã hội trong những năm đầu là rất khó, dù thành phố đang tập trung chỉ đạo và tháo gỡ vướng mắc để đẩy nhanh tiến độ triển khai.
Được biết, TP. Hồ Chí Minh hiện có 19 dự án nhà ở xã hội đang thi công với khoảng 18.900 căn và 59 dự án đang thực hiện thủ tục đầu tư với quy mô khoảng 54.900 căn. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thành khoảng 73.800 căn trong giai đoạn 2026-2027, tạo nền tảng để hoàn thành chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội đến năm 2030.
