Doanh nghiệp địa ốc tiếp tục kiến nghị những tồn tại, vướng mắc

Ngày 13/5, Hiệp hội Bất động sản TP. Hồ Chí Minh (HoREA) tổ chức hội nghị triển khai thực hiện Chỉ thị 45/CT-UBND ngày 5/5/2026 của UBND TP. Hồ Chí Minh về tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài.

Hội nghị được tổ chức ngay sau khi HoREA nhận Công văn số 11821/STC-CSTH của Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh yêu cầu tổng hợp, bổ sung danh mục các dự án đầu tư tư nhân, FDI đang gặp khó khăn nhưng chưa được cập nhật trong danh sách 838 dự án tồn đọng trước đây.

Chia sẻ tại Hội nghị, bà Nguyễn Nam Phương, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh cho biết, doanh nghiệp đã đầu tư phát triển nhiều dự án nhà ở xã hội và khu dân cư tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) bằng 100% vốn tư nhân. Song, nhiều năm qua doanh nghiệp vẫn phải gánh áp lực tài chính lớn do chậm xác định nghĩa vụ tài chính đất đai.

Theo bà Phương, có dự án doanh nghiệp nộp hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất từ năm 2021 nhưng phải mất 4-5 năm mới được xác định tiền sử dụng đất, khiến dòng tiền bị đình trệ, phát sinh nợ ngân hàng và ảnh hưởng nghiêm trọng tới tiến độ đầu tư.

"Các thủ tục pháp lý kéo dài đã ảnh hưởng tới kế hoạch đầu tư và gây khó khăn cho doanh nghiệp. Nếu việc tính tiền sử dụng đất kéo dài nhiều năm thì doanh nghiệp không thể tồn tại được. Chúng tôi mong thành phố sớm tháo gỡ vướng mắc về định giá đất, quy hoạch và khấu trừ chi phí đầu tư một cách công bằng", bà Phương kiến nghị.

Cũng bày tỏ khó khăn, ông Trương Anh Tuấn, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hoàng Quân cho hay, Tập đoàn hiện có hàng chục dự án bị vướng pháp lý nhiều năm, riêng tại TP. Hồ Chí Minh có dự án đình trệ tới 5 năm.

Theo ông Tuấn, gần đây các nghị quyết, chỉ thị mới của Trung ương và TP. Hồ Chí Minh đang mở ra cơ hội "hồi sinh" cho doanh nghiệp bất động sản. Tuy nhiên, các chính sách cần đẩy nhanh tiến độ xử lý. Ông Tuấn đề xuất thành phố sớm số hóa dữ liệu dự án, phân nhóm vướng mắc theo từng lĩnh vực như quy hoạch, đất đai, chủ trương đầu tư để thuận lợi cho việc xử lý. Đồng thời, cần thiết lập đầu mối liên hệ trực tiếp tại từng sở, ngành để doanh nghiệp chủ động phối hợp.

Theo HoREA, việc triển khai đồng bộ Chỉ thị 45/CT-UBND, Công văn 3658/UBND-ĐT cùng Nghị quyết 29/2026/QH16 của Quốc hội được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý mạnh mẽ hơn cho việc xử lý các dự án tồn đọng kéo dài.

Đáng chú ý, Nghị quyết 29 cho phép áp dụng một số cơ chế đặc thù trong xử lý vi phạm đất đai phát sinh trước khi Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, đồng thời mở cơ chế tháo gỡ cho các dự án tồn đọng kéo dài.

Tại hội nghị, HoREA cũng kêu gọi doanh nghiệp rà soát, bổ sung danh mục dự án còn khó khăn, vướng mắc để Sở Tài chính tổng hợp trình UBND TP. Hồ Chí Minh xem xét xử lý. Đây là "cơ hội cuối cùng" để doanh nghiệp rà soát và báo cáo đầy đủ các vướng mắc phát sinh. Theo HoREA, các doanh nghiệp cần khẩn trương hoàn thiện hồ sơ theo 8 nhóm nội dung gồm: tên dự án, chủ đầu tư, tổng mức đầu tư, diện tích đất, tiến độ thực hiện, khó khăn vướng mắc, cơ quan đang thụ lý và kiến nghị cụ thể.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA cho rằng, đây là tinh thần rất khẩn trương và là cơ hội hiếm có để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp. Theo thống kê của Bộ Tài chính, cả nước hiện còn 3.338 dự án tồn đọng chưa được xử lý, với tổng diện tích hơn 145.637ha và tổng vốn đầu tư lên tới hơn 2,5 triệu tỷ đồng. Riêng TP. Hồ Chí Minh đã tổng hợp 838 dự án thuộc nhiều nhóm khác nhau, trong đó có 265 dự án đầu tư tư nhân.

Đại diện Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh, bà Lê Thị Thu Hồng, Phó Trưởng phòng Kinh tế đối ngoại cũng cho biết, thành phố đang rà soát toàn diện các dự án tồn đọng tại các địa bàn trước sáp nhập (TP. Hồ Chí Minh, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu cũ), nhằm tập trung xử lý dứt điểm trong năm 2026.

Theo đó, các doanh nghiệp cần báo cáo cụ thể dự án đang vướng ở bước nào như chủ trương đầu tư, quy hoạch, giao đất hay nghĩa vụ tài chính; đồng thời xác định rõ cơ quan đang xử lý để thành phố có cơ sở phân công trách nhiệm và tháo gỡ theo từng bước. Trong một số trường hợp vượt thẩm quyền sở ngành, thành phố sẽ kiến nghị Trung ương hoặc đề xuất cơ quan thanh tra tham gia xử lý.

Theo kế hoạch, sau khi tổng hợp đầy đủ dữ liệu, TP. Hồ Chí Minh sẽ xây dựng cơ chế phối hợp chi tiết giữa các sở, ngành để đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ.