Mới đây, Bộ Xây dựng có báo cáo gửi Thủ tướng Chính phủ về kết quả rà soát tổng thể nội dung và tình hình triển khai lập, điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Theo báo cáo, ngoài 2 dự án sân bay trọng điểm là Long Thành (với tổng vốn đầu tư hơn 16 tỷ USD) và Gia Bình, Việt Nam dự kiến sẽ có thêm 5 sân bay mới đi vào hoạt động trước năm 2030.
Mạng lưới cảng hàng không quốc gia được quy hoạch theo mô hình trục - nan, phân bổ tương đối hợp lý dọc theo trục Bắc - Nam với mật độ tập trung cao tại các vùng kinh tế trọng điểm (Bắc Bộ, Miền Trung và Nam Bộ). Đáng chú ý, các khu vực vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo (Điện Biên, Côn Đảo, Phú Quốc) đã được thiết lập mạng lưới bay để đảm bảo an ninh, quốc phòng và phát triển kinh tế - xã hội.
Theo quy hoạch trên, đến năm 2030, cả nước sẽ có 32 cảng hàng không (bao gồm 15 quốc tế, 17 quốc nội), tầm nhìn đến năm 2050 gồm 35 cảng hàng không (15 quốc tế và 20 quốc nội).
Trên thực tế, Việt Nam hiện có 22 cảng hàng không hiện hữu và 5 cảng hàng không mới đang được đầu tư xây dựng (bao gồm Long Thành, Gia Bình, Quảng Trị, Phan Thiết và Thổ Chu). Trong số đó, 20/22 cảng hàng không đang được quản lý, quản lý bởi doanh nghiệp Nhà nước là Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và 2 cảng hàng không được quản lý, khai thác bởi các doanh nghiệp cảng hàng không thuộc Tập đoàn Sun Group (Vân Đồn, Phú Quốc).
Tính đến nay, Bộ Xây dựng đã hoàn thành công tác tổ chức lập, phê duyệt 14/22 quy hoạch cảng hàng không thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 có nhu cầu đầu tư mở rộng, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Đồng thời, Bộ Xây dựng cũng đang tổ chức triển khai công tác lập quy hoạch cho 8 cảng hàng không còn lại.
Tổng công suất khai thác đạt khoảng 220 triệu hành khách
Đặc biệt, theo báo cáo của Bộ Xây dựng, có kế hoạch đưa vào khai thác thêm 7 cảng hàng không mới trước năm 2030, bao gồm Long Thành, Gia Bình, Quảng Trị, Phan Thiết, Sa Pa, Thổ Chu và Thành Sơn. Như vậy, cùng với việc mở rộng, nâng cấp các cảng hàng không hiện hữu, tổng công suất khai thác của toàn hệ thống dự kiến sẽ đạt khoảng 210 - 220 triệu hành khách/năm.
Theo tính toán của Bộ Xây dựng, tổng nhu cầu vốn đầu tư phát triển hệ thống cảng hàng không trong giai đoạn 2021 - 2030 của nước ta vào khoảng 485.000 tỷ đồng. Trong số đó, nguồn vốn Nhà nước dự kiến chiếm khoảng 55% và phần còn lại được huy động từ khu vực tư nhân. Đáng chú ý, cơ cấu vốn đầu tư đang có xu hướng chuyển dịch theo hướng giảm dần sự phụ thuộc vào ngân sách nhà nước, đồng thời tăng cường huy động nguồn lực xã hội hóa và các hình thức hợp tác công tư (PPP).
Trên thực tế, trong thời gian vừa qua, một số địa phương đã được giao là cơ quan có thẩm quyền tổ chức thực hiện đầu tư cảng hàng không mới theo phương thức PPP hoặc đầu tư kinh doanh, chẳng hạn như: Gia Bình, Vân Đồn, Quảng Trị, Phan Thiết.
Trong đó, Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn đã được đưa vào khai thác năm 2018. Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được CTCP Tập đoàn Masterise đầu tư kinh doanh, và dự kiến hoàn thành giai đoạn 1 vào năm 2027 để phục vụ APEC. Cảng hàng không Quảng Trị được CTCP Tập đoàn T&T đầu tư theo phương thức PPP...
