Năm 2025, Quốc hội đã thông qua mục tiêu tăng trưởng là 6,5-7%, phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng 7-7,5%. Tuy nhiên, trong bối cảnh tình hình mới, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu các cấp, các ngành, các địa phương trong chỉ đạo, điều hành, quản lý phải phấn đấu tăng trưởng ít nhất 8% hoặc 2 con số trong điều kiện thuận lợi hơn.
Việc đạt được tăng trưởng cao trong năm 2025 không chỉ được kỳ vọng đưa kế hoạch 5 năm 2021-2025 về đích thắng lợi mà còn tạo tiền đề cho việc thực hiện thành công mục tiêu chiến lược phấn đấu đến năm 2030 là nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
Chính vì lẽ đó, Chính phủ đang đặt quyết tâm rất lớn để đẩy mạnh tăng trưởng trong năm nay trên cơ sở thừa hưởng động lực tăng trưởng và sự phục hồi của nền kinh tế trong năm 2024 (GDP ước tính tăng 7,09%).
Tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ gần đây, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Đức Tâm cũng khẳng định một trong những giải pháp quan trọng để đạt được mục tiêu tăng trưởng năm 2025 là làm mới các động lực tăng trưởng, nhất là đầu tư, kích cầu tiêu dùng cũng như xuất nhập khẩu.
Về đầu tư, kế hoạch năm 2025, các bộ, ngành và địa phương sẽ phải thực hiện giải ngân tổng vốn đầu tư công khoảng 295 nghìn tỷ động, cộng với số chuyển tiếp của năm 2024 theo quy định của pháp luật khoảng hơn 300 nghìn tỷ đồng.
Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Tâm đây là con số rất lớn nhưng nếu giải ngân được hết thì sẽ tạo động lực để thu hút các thành phần kinh tế khác, làm vốn mồi để thu hút, thúc đẩy tăng trưởng.
Cũng trong kế hoạch, Chính phủ dự kiến, hết năm 2025 sẽ hoàn thiện được 3.000 km đường cao tốc và 1.000 km đường ven biển. Trong đó có nhiều dự án đường cao tốc sẽ nâng quy mô từ 2 làn lên 4 làn và từ 4 làn lên đủ làn theo quy hoạch.
Tăng tốc đầu tư công
Trong báo cáo chiến lược đầu tư năm 2025, Chứng khoán Vietcombank (VCBS) dự báo giải ngân đầu tư công tăng mạnh trong năm 2025 bởi giải ngân đầu tư công là công cụ quan trọng để đạt mục tiêu tăng trưởng năm nay của Chính phủ.
VCBS đánh giá tiến độ giải ngân sẽ cải thiện tích cực hơn nhờ thủ tục đầu tư và hoạt động triển khai thuận lợi hơn khi ổn định bộ máy nhân sự tại các địa phương và cơ quan chuyên trách; những cập nhật từ Luật Đất đai và bảng giá đất mới thúc đẩy tiến độ giải phóng mặt bằng.
Đồng thời, việc công bố quy hoạch của các tỉnh thành giúp mở ra không gian phát triển mới và là cơ sở cho việc triển khai các dự án công trình công cộng, trung tâm hành chính mới của địa phương. Một số dự án hạ tầng giao thông quan trọng cũng sẽ giúp gia tăng khả năng kết nối và năng lực thu hút FDI, phát triển các trung tâm sản xuất tại các tỉnh thành mới nổi.
Ngoài ra, áp lực hoàn thành chỉ tiêu cao hơn khi năm 2025 là năm cuối trong kế hoạch trung hạn 2021 - 2025 cũng sẽ thúc đẩy việc giải ngân đầu tư công.
Đồng quan điểm, SSI Research đánh giá việc đẩy nhanh đầu tư công vào hạ tầng (cùng với việc tinh gọn bộ máy Chính phủ và giải quyết những vấn đề tồn đọng trong lĩnh vực bất động sản) sẽ là những động lực thúc đẩy tăng trưởng năm 2025.
Mặc dù đầu tư công là một chủ đề quen thuộc với các nhà đầu tư, nhưng SSI Research cho rằng đã có những tiến triển gần đây có thể mang đến góc nhìn khác biệt so với trước đây. Trong đó, một số dự án quy mô lớn đang được bổ sung vào danh sách đầu tư công, và mô hình BT (xây dựng và chuyển giao) sẽ được tái triển khai vào năm 2025. Điều này rất quan trọng để thu hút sự tham gia của khu vực tư nhân vào các dự án cơ sở hạ tầng.
Bên cạnh đó, việc tinh gọn bộ máy sẽ giảm được chi tiêu thường xuyên của Chính phủ và giúp gia tăng nguồn vốn đầu tư công.
“Để có thể đạt mức tăng trưởng GDP hai con số như mục tiêu của Thủ tướng, việc đẩy nhanh đầu tư công, đặc biệt là nâng cấp cơ sở hạ tầng và sự phục hồi của ngành bất động sản, sẽ là hai chủ điểm đầu tư trong năm 2025”, SSI Research nhận định.
Doanh nghiệp nào hưởng lợi?
Với kỳ vọng đầu tư cơ sở hạ tầng được đẩy mạnh và bất động sản hồi phục, SSI Research đặt kỳ vọng năm 2025 sẽ là một năm tích cực đối với ngành xây dựng.
Ngân sách quốc gia năm 2025 phân bổ 87 nghìn tỷ đồng cho Bộ Giao thông vận tải, tăng so với ngân sách năm 2024, với 12 dự án hạ tầng dự kiến sẽ khởi công. Ngoài ra, năm 2025 đánh dấu là năm cuối cùng trong chu kỳ đầu tư công, trong đó các dự án quan trọng dự kiến sẽ được đẩy nhanh để đạt kế hoạch 3.000 km đường cao tốc vào cuối năm.
Mặc dù Bộ Giao thông Vận tải chưa công bố chi tiết ngân sách, song SSI Research dự báo kế hoạch giải ngân cao và sẽ hoàn thành nhiều dự án quan trọng trong năm 2025.
Trong số các dự án quốc gia tiềm năng, SSI cho rằng 2 dự án cao tốc chính sẽ được khởi công trong năm 2025 là cao tốc Dầu Giây - Liên Khương (kết nối TP.Hồ Chí Minh và Đà Lạt), có vốn đầu tư 46 nghìn tỷ đồng) và cao tốc Ninh Bình - Hải Phòng (sẽ được khởi công theo nhiều giai đoạn, trong đó, giai đoạn 2, nối từ Nam Định đến Thái Bình, dự kiến sẽ được thực hiện từ năm 2025 đến năm 2027, với vốn đầu tư 19,8 nghìn tỷ đồng).
Bên cạnh đó, một số dự án đường sắt như Metro số 2 TP.Hà Nội hay đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng cũng dự kiến khởi công trong năm nay. Ngoài ra, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có thể bắt đầu nghiên cứu khả thi trong năm 2025, dự kiến khởi công vào năm 2027 và hoàn thiện vào năm 2035.
Còn với xây dựng dân dụng, các chính sách hỗ trợ dự kiến sẽ giúp tăng cường nguồn cung bất động sản đáng kể trong năm 2025. Chính phủ đang nỗ lực giảm thời gian cấp phép cho các dự án mới và giải quyết những vướng mắc pháp lý của các dự án hiện tại. Tại Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh, lượng cung bất động sản có thể tăng 44% năm 2025, theo ước tính của SSI Research.
Trên cơ sở dự báo năm 2025 thị trường bất động sản nhà ở sẽ phục hồi và đầu tư công tăng mạnh, SSI Research cho rằng doanh thu và lợi nhuận xây dựng sẽ tăng mạnh, đặc biệt với các công ty có backlog cao và những công ty tham gia vào các dự án đầu tư công lớn, bao gồm Coteccons (CTD), Hạ tầng giao thông Đèo cả (HHV) và Vinaconex (VCG). Tuy nhiên, biên lợi nhuận mỏng vẫn sẽ là một thách thức đối với ngành xây dựng.
VCBS cũng đặt kỳ vọng lớn vào các doanh nghiệp xây dựng sở hữu năng lực tài chính bền vững, không bị thâm hụt dòng tiền nhiều trong hoạt động thi công và phải phụ thuộc vào nợ vay; có khả năng tự chủ được một phần nguồn nguyên vật liệu; đồng thời có hiệu quả kinh tế cao trên từng gói thầu và đảm bảo tốt về tiến độ công trình và hiệu quả dòng tiền. Theo đó, VCG, HHV là đại diện của nhóm doanh nghiệp xây dựng được VCBS lựa chọn.
