Tuần qua, thị trường chứng khoán giao dịch mang lại nhiều cảm xúc cho giới đầu tư khi ngay phiên đầu tuần VN-Index đã rời xa vùng 1.000 điểm nhưng chốt tuần vẫn trụ trên mức này. Câu hỏi lại được đặt ra, liệu thị trường đã lập đáy? Đâu là yếu tố tác động lớn tới thị trường hiện nay?...
Chúng tôi ghi nhận ý kiến một số chuyên gia phân tích giải đáp cho các vấn đề trên:
Chờ đợi phản ứng ở phiên thứ Hai
Ông Nguyễn Thanh Lâm, Giám đốc phân tích Khối khách hàng cá nhân, Maybank Investment Bank
Tuần qua, vào phiên đầu tuần thị trường đã đánh mất vùng hỗ trợ quan trọng, về mặt kỹ thuật là mất vùng 1.010 và về mặt tâm lý là vùng 1.000 điểm. Theo đó, phiên thứ 2 trạng thái thị trường tương đối tệ. Nhưng sau đó thị trường hồi phục. Một mặt cho thấy lực cầu tiềm năng trên thị trường tương đối ổn, giúp thị trường đi lên trở lại.
Tạm thời khu vực hỗ trợ VN-Index vẫn quay quanh 1.000 - 1.010 điểm. Diễn biến tuần rồi chứng tỏ vùng này có vai trò nâng đỡ tương đối tốt với chỉ số lúc này, có thể tin tưởng trong ngắn hạn đây là khu vực tạo sự cân bằng cho chỉ số.
Tuần mới, tôi nghĩ thị trường có cơ hội để tiếp tục hồi phục. Một, với lực cầu tiềm năng tốt ở vùng hỗ trợ 1.010, tâm lý của nhà đầu tư đã có sự ổn định hơn trở lại trong tuần rồi. Nếu nhìn kỹ có 2 nhóm ngành có sự hồi phục tốt đặc biệt ở cuối tuần là ngân hàng, bất động sản - là 2 ngành ở tâm bão giảm trước đó. Cho thấy lòng tham của nhà đầu tư trong ngắn hạn bắt đầu chiến thắng nỗi sợ hãi. Họ bắt đầu nhận ra cơ hội trong ngắn hạn để có thể mua vào được với những cổ phiếu 2 nhóm ngành này. Với việc bị bán cực đoan trước đó, chứng nhận rằng có sự hồi phục ở nhóm ngành nằm tâm bão vừa qua. Cơ hội hồi phục thị trường vẫn có.
Tuần mới, nhà đầu tư cần lưu ý phiên thứ 2 là phiên T+2 của lượng hàng bắt đáy tương đối lớn về tài khoản, có thể tạo rung lắc nhất định ở phiên chiều thứ 2. Cần chờ đợi phản ứng thị trường, nếu mọi thứ vẫn ổn không bị trạng thái bán tháo lượng cổ phiếu đó ra thì có thể tự tin thị trường vào pha hồi phục. Kháng cự hiện tại rơi quanh vùng 1.110 điểm.
Về động thái nâng lãi suất của Cục Dữ trữ liên bang Mỹ (Fed), kỳ vọng hiện tại của thị trường, Fed tăng 0,75%. Tôi nghĩ khả năng cao hành động của Fed tương ứng kỳ vọng thị trường, nghĩa là không tạo ngạc nhiên cho thị trường. Tuy nhiên quan trọng hơn là thông điệp mà Fed đưa ra trong bài phát biểu của mình để định hướng nhà đầu tư sẽ làm những gì tiếp theo.
Nhưng gần đây bắt đầu có kỳ vọng Fed sẽ phải giảm bớt tốc độ tăng lãi suất trong thời gian tới, sau đợt tháng 11 này. Nếu nhìn diễn biến thị trường Mỹ vài tuần trở lại đây có vẻ thị trường phản ứng tương đối chừng mực với việc Fed sắp họp và điều hành lãi suất trong tháng 11, thậm chí có cải thiện. Khả năng nếu trong bài phát biểu đi theo hướng có phần dịu giọng “bồ câu” hơn thì tâm lý theo tôi có cải thiện. Thị trường chững lại trong ngắn hạn nhưng sau đó tăng trưởng ổn, không bị bán tháo quá mức. Nếu Fed vẫn giữ giọng điệu “diều hâu” về chuyện sẽ tăng lãi suất nhanh, mạnh hơn thì có thể thị trường tiếp tục điều chỉnh.
Với Việt Nam, mối quan tâm ở giai đoạn vừa rồi liên quan tới những vấn đề nội tại nhiều hơn. Theo tôi cuộc họp lần này của Fed không mang tính chất quá quyết định cho diễn biến thị trường Việt Nam bằng việc những vấn đề ở trong nước có dịu bớt đi hay không.
Ví dụ về ngắn hạn vẫn có những lo ngại về chuyện có hình sự hóa một vài tổ chức, doanh nghiệp nào nữa hay không. Hay điều chỉnh về mặt lãi suất, tỷ giá có còn trạng thái căng thẳng hay không. Những vấn đề này đang có ảnh hưởng rõ ràng hơn nhiều từ phía thế giới. Nhà đầu tư sẽ quan tâm tới những vấn đề này nhiều hơn.
Về tỷ giá, tôi thấy Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang lựa chọn nhiều biện pháp hối hợp để điều hành, mục tiêu chính là giữ ổn định tỷ giá, tuy nhiên ổn định này nên hiểu làm cho VND trượt giá ở mức chấp nhận được so với tương quan các đồng tiền khác trong khu vực. Ví dụ đồng tiền các quốc gia trong khu vực mất 10% thì mình mất 5-6% là thành công. Việc điều hành lãi suất trong giai đoạn vừa rồi là hỗ trợ cho điều hành tỷ giá nhiều hơn. Việc nâng mặt bằng lãi suất lên phần nào giảm bớt cho áp lực tỷ giá.
Ngắn hạn, sau 2 lần tăng lãi suất điều hành, kỳ vọng của chúng tôi từ nay tới cuối năm nếu NHNN có tăng thêm thì mức tăng là 0,5%. Qua năm sau, áp lực này giảm bớt đi. Vì mỗi năm chúng ta cho phép trượt giá khoảng 3% về tỷ giá, đồng nghĩa qua năm áp lực này giảm bớt đi.
Room tín dụng có lại được cấp mới phần nào dịu bớt lãi suất huy động trên thị trường. Hiện mặt bằng lãi suất bị đẩy lên cao vì sao? Những ngân hàng có khả năng giảm lãi suất cho vay thấp như Vietcombank nhưng họ không có room. Những ngân hàng nhỏ thì đưa lãi suất lên cao để tối ưu hóa nguồn vay còn lại. Qua năm, những ngân hàng lớn có room cho vay lại thì lập tức mặt bằng lãi suất cho vay sẽ bớt áp lực, đồng nghĩa lãi suất huy động một cách cực đoan giảm bớt đi.
Nói chung, tôi nghĩ trong kịch bản thận trọng thì NHNN có thể còn tăng thêm 0,5% cho lãi suất điều hành cuối năm, áp lực dịu bớt đi vào năm sau khi Fed cũng tới giai đoạn không tăng lãi suất nữa. Theo lộ trình còn tăng thêm 0,25-0,5%. Áp lực tăng lãi suất của Fed giảm bớt đi thì mọi thứ dễ thở hơn vào đầu năm sau.
VN-Index lập xu hướng tăng khi vượt được 1.050
Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc phân tích Khối khách hàng cá nhân, Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam
Tuần rồi, một điểm tích cực là VN-Index đã lấy lại được mốc 1.000 điểm, độ rộng thị trường tốt hơn, bắt đầu xuất hiện xu hướng tăng ngắn hạn của nhiều cổ phiếu, thanh khoản cải tiện hơn. Tuy nhiên thị trường mới chỉ là nhịp hồi cũng chưa xác nhận xu hướng tăng.
Trong tuần mới, thị trường có nhiều sự quan tâm tới việc Fed sẽ tăng lãi suất vào cuộc họp 2/11, khả năng cao đây là thông tin sẽ ảnh hưởng tới biến động thị trường, nhưng có thể không phải là kịch bản xấu vì gần như thị trường đã đoán được động thái của Fed. Điều quan trọng là chờ xem Fed nhận định ra sao về tình hình kinh tế hiện tại như thế nào khi mà kết quả quý 3 vừa rồi khá tích cực, sáng sủa cho nền kinh tế Mỹ. Có thể bức tranh nền kinh tế chưa phải là điều đáng ngại. Lạm phát quý 3 của Mỹ có tăng nhưng tốc độ nhẹ. Một số hiệu ứng về tăng lãi suất của Fed phần nào giảm tốc độ.
Về cơ bản tác động rủi ro từ thị trường chứng khoán bên ngoài đang có chiều hướng tích cực dần. Đó là lý do tuần rồi tâm lý nhà đầu tư trong nước không quá tiêu cực, giúp thị trường nhanh chóng lấy lại mốc 1.000 điểm.
Nhưng để kết luận đáy thị trường đã được xác lập hay chưa còn sớm. Trong tuần mới, khả năng cao những phiên đầu tuần sẽ side way đi ngang trong vùng hiện tại 1.040 điểm. Điều kiện cần để thị trường xác nhận tạo đáy, lập xu hướng tăng khi VN-Index vượt được 1.050 điểm.
Về lãi suất, vừa rồi NHNN đã có động thái tăng lãi suất điều hành thêm 1%, như vậy đã có 2 lần tăng lãi suất trong năm nay. Điều này, một là phản ánh tình hình tăng lãi suất huy động của các ngân hàng hiện nay, hệ thống ngân hàng khá căng cứng khi huy động bằng 1/3 cho vay ra. Thứ hai tăng lãi suất cũng để kiềm chế tỷ giá. Chúng ta không thể bán USD mãi.
Từ đầu năm tỷ giá tăng khoảng 8%, tức tiền đồng mất giá 8%. So với các đồng tiền khác chúng ta vẫn thấp nhưng bắt đầu bị tăng giá trong khi các tiền khác bị phá giá rồi, chúng ta đi theo xu hướng là tất yếu.
USD-Index đang trong xu hướng giảm đó là điểm tích cực. Việc tăng tỷ giá lần này thực ra có điểm sáng là hỗ trợ cho xuất khẩu. Nếu thời gian qua cố neo tỷ giá mức thấp thì mặt hàng xuất khẩu của chúng ta khó cạnh tranh với các quốc gia khác. Ví dụ, nông sản chúng ta cạnh tranh với Thái Lan, trong khi đồng Bath bị phá giá mạnh, Mỹ sẽ ưa chuộng mua nông sản của Thái hơn của Việt Nam vì chi phí thấp hơn.
Tôi cho rằng, tỷ giá chưa hạ nhiệt được ngay. Vì thứ nhất nhu cầu USD vẫn cao, cuối năm chi trả thanh toán USD cao. Thứ hai Fed vẫn trong lộ trình nâng lãi suất, đồng USD vẫn neo cao. Nhưng xu hướng phải chấp nhận. Kỳ vọng nếu tình hình sắp tới Fed giảm việc tăng lãi suất lại thì USD hạ. Tạm thời trong ngắn hạn bị sức ép như vậy. Đầu 2023 thì áp lực USD đỡ hơn...