Làn sóng lo ngại ngành bán dẫn toàn cầu đã bước vào giai đoạn "peak-out" (đạt đỉnh tăng trưởng rồi suy giảm) đang khiến cổ phiếu các doanh nghiệp bán dẫn tại Hàn Quốc và nhiều thị trường châu Á liên tục giảm mạnh, bất chấp kết quả kinh doanh vẫn ở mức kỷ lục.
Giới phân tích nhận định các báo cáo tài chính quý 2 và kế hoạch đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) của các tập đoàn công nghệ Mỹ vào cuối tháng Bảy sẽ là yếu tố quyết định xu hướng của thị trường trong thời gian tới.
Cổ phiếu nhiều doanh nghiệp bán dẫn tiếp tục chịu áp lực bán tháo phiên 17/7. Tại Nhật Bản, cổ phiếu Kioxia giảm tới 16,1%, trong khi TSMC của Đài Loan (Trung Quốc) mất 7,29%. Tại Hàn Quốc, cổ phiếu Samsung Electronics đã giảm khoảng 30% so với mức đỉnh lịch sử thiết lập ngày 18/6, trong khi SK Hynix cũng lùi xuống còn 1,842 triệu won/cổ phiếu.
Điều đáng chú ý là đợt điều chỉnh này diễn ra trong bối cảnh kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp vẫn rất tích cực.
Ngày 16/7 (giờ địa phương), TSMC công bố lợi nhuận ròng quý 2 đạt khoảng 32.500 tỷ won, tăng 77% so với cùng kỳ năm trước và lập mức cao nhất trong lịch sử.
Samsung Electronics cũng vừa công bố lợi nhuận hoạt động sơ bộ quý 2 lên tới 89.400 tỷ won, mức cao nhất từ trước đến nay và thậm chí vượt lợi nhuận hoạt động của Nvidia - doanh nghiệp AI có giá trị vốn hóa lớn nhất thế giới.
Tuy nhiên, giới đầu tư ngày càng lo ngại chu kỳ tăng trưởng của ngành bán dẫn, đặc biệt là lĩnh vực chip nhớ phục vụ AI, có thể đang tiến gần đến điểm bão hòa.
Một trong những nguyên nhân chính là lo ngại nguồn cung sẽ vượt cầu trong những năm tới. Trước triển vọng tích cực của thị trường AI, nhiều nhà sản xuất chip nhớ đã đồng loạt mở rộng công suất. Điều này làm dấy lên quan ngại rằng khi các nhà máy mới đi vào hoạt động, nguồn cung chip có thể tăng nhanh hơn nhu cầu, kéo giá sản phẩm đi xuống.
Tâm lý thị trường càng trở nên thận trọng sau khi có tin CoreWeave - doanh nghiệp cung cấp hạ tầng điện toán đám mây AI của Mỹ - đang xem xét sử dụng các công cụ phái sinh như quyền chọn bán để phòng ngừa rủi ro giá chip nhớ giảm trong tương lai.
Bên cạnh đó, triển vọng đầu tư vào hạ tầng AI cũng xuất hiện dấu hiệu chững lại. Bang New York (Mỹ) gần đây đã yêu cầu tạm dừng xây dựng các trung tâm dữ liệu mới trong thời hạn một năm, trong khi nhiều dự án trung tâm dữ liệu khác tại Mỹ bị trì hoãn hoặc hủy bỏ do vấp phải sự phản đối của cộng đồng địa phương. Những diễn biến này làm gia tăng lo ngại chu kỳ đầu tư AI có thể chậm lại sau giai đoạn tăng trưởng nóng.
Các tổ chức tài chính quốc tế cũng bắt đầu đưa ra cảnh báo về định giá quá cao của nhóm cổ phiếu bán dẫn.
Morgan Stanley trong báo cáo công bố ngày 15/7 khuyến nghị nhà đầu tư chốt lời một số cổ phiếu bán dẫn lớn sau giai đoạn tăng mạnh.
Giám đốc đầu tư Lisa Shalett của Công ty quản lý tài sản Morgan Stanley cho rằng giá cổ phiếu của nhiều doanh nghiệp bán dẫn hiện đã phản ánh kỳ vọng quá lạc quan.
Trong khi đó, Wall Street Journal dẫn số liệu của Goldman Sachs cho biết mức độ nắm giữ ròng của các quỹ phòng hộ đối với nhóm cổ phiếu AI và bán dẫn như Nvidia, AMD và Micron đã giảm xuống mức thấp nhất trong năm 2026, phản ánh xu hướng các nhà đầu tư tổ chức chuyển vốn sang những nhóm ngành khác sau khi đã thu được lợi nhuận lớn.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng còn quá sớm để kết luận ngành bán dẫn đã bước vào giai đoạn suy giảm.
Theo các công ty chứng khoán Hàn Quốc, khác với các chu kỳ trước, phần lớn doanh thu của các doanh nghiệp chip nhớ hiện đã được đảm bảo thông qua các hợp đồng cung ứng dài hạn, đặc biệt đối với sản phẩm bộ nhớ băng thông cao (HBM) dành cho các bộ xử lý AI.
Công ty Chứng khoán và Đầu tư và Chứng khoán Korea Investment & Securities dự báo các nhà máy sản xuất chip mới sẽ chỉ bắt đầu tạo ra sản lượng đáng kể từ năm 2028.
Trong giai đoạn 2026-2027, năng lực sản xuất của các hãng chủ yếu vẫn được dành cho HBM theo đơn đặt hàng, khiến nguồn cung DRAM thông thường chưa có nguy cơ dư thừa.
Giáo sư Lee Jong-hwan thuộc Đại học Sangmyung cũng cho rằng chu kỳ hiện nay không còn là chu kỳ bán dẫn truyền thống mà là "chu kỳ AI." Theo ông, chip nhớ thông thường được sản xuất trước rồi mới bán nên giá chịu tác động lớn từ nguồn cung. Trong khi đó, HBM chủ yếu được sản xuất theo đơn đặt hàng của khách hàng, do đó ít chịu áp lực dư cung hơn.
Cùng quan điểm, Chứng khoán Yuanta nhận định để có thể khẳng định ngành bán dẫn đã đạt đỉnh, thị trường cần xuất hiện đồng thời nhiều tín hiệu như các tập đoàn công nghệ lớn cắt giảm đầu tư AI, hợp đồng HBM dài hạn suy giảm, giá DRAM máy chủ đi xuống và đơn đặt hàng GPU thế hệ mới giảm mạnh. Hiện tại, chưa có dấu hiệu nào trong số này xuất hiện rõ rệt.
Giới phân tích vì vậy cho rằng tâm điểm của thị trường trong những tuần tới sẽ là mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2 của các tập đoàn công nghệ Mỹ. Alphabet dự kiến công bố báo cáo tài chính ngày 22/7, Microsoft và Meta vào ngày 29/7, Amazon ngày 30/7.
Tại Hàn Quốc, SK Hynix sẽ tổ chức họp công bố kết quả kinh doanh ngày 29/7 và Samsung Electronics vào ngày 30/7.
Theo Công ty chứng khoán KB Securities, điều thị trường quan tâm nhất không chỉ là kết quả kinh doanh mà còn là các kế hoạch đầu tư AI trong thời gian tới, mức chi tiêu cho trung tâm dữ liệu, cũng như đánh giá của các doanh nghiệp về nhu cầu của khách hàng. Nếu các "ông lớn" công nghệ tiếp tục nâng dự báo đầu tư AI, lo ngại về "peak-out" của ngành bán dẫn có thể sẽ nhanh chóng được xoa dịu.
