Trao đổi tại sự kiện do VinaCapital tổ chức mới đây, ông Đinh Đức Minh, Giám đốc Đầu tư Cấp cao VinaCapital, cho rằng tâm lý trên thị trường chứng khoán hiện vẫn khá thận trọng khi hiệu suất đầu tư trong khoảng 6 tháng đến 1 năm qua chưa đáp ứng kỳ vọng của nhiều nhà đầu tư.
Dẫu vậy, theo ông, việc thị trường trải qua những giai đoạn lợi nhuận kém tích cực không phải là điều bất thường, nhất là trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chịu tác động từ nhiều bất ổn địa chính trị và rủi ro vĩ mô.
Ông Minh cho rằng những giai đoạn thị trường tăng nóng, tâm lý nhà đầu tư hưng phấn mới là thời điểm rủi ro thực sự gia tăng. Khi đó, giá cổ phiếu thường tăng nhanh hơn triển vọng kinh doanh của doanh nghiệp cũng như nền tảng kinh tế. Đầu năm 2018 hay đầu năm 2022 là những ví dụ điển hình.
Ngược lại, khi tâm lý thị trường suy yếu, thanh khoản sụt giảm và mặt bằng định giá trở nên hấp dẫn, rủi ro đầu tư lại thấp hơn đáng kể. Theo ông, đây thường là thời điểm phù hợp để giải ngân tích lũy cổ phiếu nếu nhà đầu tư theo đuổi mục tiêu dài hạn.
Để minh họa cho nhận định này, ông Minh cho biết diễn biến của VN-Index hiện không phản ánh đầy đủ bức tranh chung của thị trường. Dù chỉ số vẫn duy trì ở vùng cao, phần lớn mức tăng đến từ nhóm cổ phiếu Vingroup. Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu này, thị trường thực tế đã giảm khoảng 5% từ đầu năm.
Trong khi đó, hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp niêm yết vẫn ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực. Lợi nhuận của doanh nghiệp trên HoSE tăng khoảng 37% trong quý I và VinaCapital kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng thêm 15-20% trong quý II. Điều này tạo nên một nghịch lý khi nhiều doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, lợi nhuận vẫn tăng trưởng nhưng giá cổ phiếu lại đi xuống.
Chính sự lệch pha giữa diễn biến giá và kết quả kinh doanh đã đưa mặt bằng định giá của thị trường về vùng hấp dẫn. Theo ông Minh, nếu loại bỏ ảnh hưởng của nhóm cổ phiếu Vingroup, P/E dự phóng của thị trường chứng khoán Việt Nam năm nay chỉ còn khoảng 9,3 lần, tiệm cận vùng định giá thấp nhất trong vòng 10 năm.
Thống kê của VinaCapital cũng cho thấy nhà đầu tư mua cổ phiếu ở những giai đoạn thị trường được định giá càng thấp thì xác suất đạt mức sinh lời vượt trội sau 2-3 năm càng cao. Với chu kỳ đầu tư 5-10 năm, mức sinh lời nhìn chung đều duy trì ở hai chữ số nếu kiên trì nắm giữ.
Theo ông Minh, nhà đầu tư không nên quá tập trung vào những biến động ngắn hạn. "Sự lệch pha không thể kéo dài mãi. Trong dài hạn, giá cổ phiếu sẽ phản ánh giá trị nội tại của doanh nghiệp. Chúng tôi cho rằng các yếu tố bất lợi như lãi suất, lạm phát hay xung đột địa chính trị phần lớn đã được phản ánh vào mặt bằng giá hiện nay", ông nhận định.
Từ góc nhìn đó, vị chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư duy trì chiến lược đầu tư dài hạn, giải ngân đều đặn và tận dụng những giai đoạn thị trường bi quan để tích lũy tài sản ở mức giá hấp dẫn. Quan điểm này cũng tương đồng với triết lý đầu tư nổi tiếng của Warren Buffett: "Hãy tham lam khi người khác sợ hãi và hãy sợ hãi khi người khác tham lam."
