Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết đã kiến nghị sửa đổi, bổ sung các văn bản pháp lý, đồng thời phối hợp tích cực với các Bộ, ngành liên quan quyết liệt triển khai các giải pháp nhằm từng bước đáp ứng các tiêu chí của các tổ chức đánh giá xếp hạng thị trường hướng tới mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam từ cận biên lên mới nổi.
Bộ Tài chính, UBCKNN đã tổ chức nhiều buổi làm việc, trao đổi, đối thoại với các tổ chức tài chính và xếp hạng quốc tế như Ngân hàng Thế giới (WB), MSCI, FTSE Russell, Hiệp hội Lưu ký toàn cầu (AGC), Hiệp hội các Thị trường Tài chính và Ngành chứng khoán Châu Á (ASIFMA); các tổ chức này đều đánh giá cao những nỗ lực cải cách của Việt Nam.
Nhằm tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam hướng đến mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán, UBCKNN sẽ tiếp tục triển khai một số nội dung cụ thể trong năm 2025.
Về triển khai Thông tư 68, trường hợp nhà đầu tư tổ chức nước ngoài (NĐTTCNN) không thực hiện mua lại cổ phiếu, CTCK nơi NĐTTCNN đặt lệnh sẽ công bố thông tin (CBTT) về giao dịch không thanh toán của NĐTTCNN trong đó gồm cả thông tin đại diện có thẩm quyền của tổ chức đầu tư nước ngoài. FTSE Russell đề xuất chỉ công bố thông tin về tổ chức không thanh toán giao dịch, không cần CBTT người đại diện của tổ chức.
Trong khi đó, hiện còn có các cách xử lý khác nhau giữa các CTCK khi triển khai giao dịch Non Pre-Funding (NPF - giao dịch không cần ký quỹ trước) như: danh mục chứng khoán được sử dụng dịch vụ NPF bị hạn chế tại một số CTCK, việc xác định mức tiền phải có khi đặt lệnh mua cổ phiếu là khác nhau giữa các CTCK.
Ngoài ra, chưa có sự thống nhất trong quy trình xử lý “fail trade” (giao dịch lỗi) giữa các CTCK (một số CTCK thực hiện bán chứng khoán, một số CTCK cho phép nhà đầu tư mua lại) và việc ký kết thỏa thuận/hợp đồng với khách hàng giữa các CTCK là khác nhau.
UBCKNN đã trao đổi với các CTCK và đề nghị các CTCK thống nhất cách thức xử lý, hạn chế thấp nhất sự khác biệt khi triển khai dịch vụ.
Cũng theo Thông tư 68 khi CTCK dùng tiền để thanh toán giao dịch NPF mà NĐTTCNN thiếu tiền thì chứng khoán được hạch toán vào tài khoản tự doanh của CTCK; phần room ngoại trống ra sẽ có thể bị mua hết, dẫn tới việc NĐTTCNN không thực hiện được giao dịch mua lại. Do đó, NĐTTCNN đề xuất được giữ room ngoại để NĐTTCNN thực hiện được giao dịch mua lại. Hệ thống KRX sẽ cho phép giữ room đến thời điểm tới T+3.
Hiện cơ quan quản lý đang xây dựng hệ thống trao đổi thông tin giữa ngân hàng lưu ký (NHLK) và công ty chứng khoán (CTCK) phục vụ hoạt động giao dịch chứng khoán của nhà đầu tư mở tài khoản lưu ký tại các NHLK (hệ thống STP).
Được biết, VSDC đã hoàn thành việc bổ sung chức năng mới trên trên hệ thống Cổng giao tiếp điện tử hiện tại cho các CTCK và NHLK sử dụng để thực hiện trao đổi thông tin phục vụ hoạt động giao dịch chứng khoán của nhà đầu tư mở tài khoản lưu ký tại các NHLK. VSDC đã tiến hành test với các thành viên thị trường và sẽ đưa vào vận hành trong tháng 3/2025.
VSDC cũng lên kế hoạch để nâng cấp hệ thống này sử dụng điện chuẩn SWIFT trong thời hạn 01 năm.
Về lộ trình triển khai hệ thống KRX, công bố công khai đầy đủ các tính năng cải tiến, khác biệt, ưu việt trong tháng 04/2025.
Tài khoản giao dịch tổng (OTA) là tài khoản cho phép Công ty quản lý quỹ có thể thực hiện giao dịch mua/ bán chứng khoán đồng thời đối với tất cả các quỹ mà Công ty quản lý và không phải thực hiện lệnh mua/ bán riêng lẻ trên từng tài khoản của từng quỹ như hiện nay. Việc triển khai tài khoản giao dịch tổng sẽ giúp cho các nhà đầu tư tổ chức nước ngoài, các công ty quản lý quỹ có thể đơn giản hóa việc đặt lệnh cho các quỹ và đảm bảo việc khớp lệnh với cùng một mức giá cho từng quỹ mà công ty đó quản lý.
UBCKNN đang nghiên cứu để triển khai theo hướng ban đầu áp dụng cho các Quỹ đầu tư nước ngoài
Về triển khai tài khoản giao dịch tổng (OTA - Omnibus trading account), thời hạn trước tháng 8/2025.
Trong khi đó, cơ chế CCP cho TTCK Việt Nam sẽ được triển khai trong năm 2026. Một số công việc để triển khai cơ chế CCP cần thực hiện là thành lập công ty con của VSDC, hoàn thiện quy trình thanh toán giữa VSDC và thành viên và cho phép ngân hàng thương mại (NHTM) được làm thành viên bù trừ.
Cùng với đó, sẽ thành lập nhóm đối thoại chính sách để trao đổi với cơ quan quản lý những khó khăn vướng mắc của NĐTNN trong tháng 03/2025. Nhóm đối thoại chính sách có nhiệm vụ cập nhật thường xuyên các vấn đề cần khắc phục để giúp nhà đầu tư nước ngoài (NĐTNN) có trải nghiệm thị trường tốt nhất trong phạm vi quy định pháp luật, từ đó, hỗ trợ cho việc nâng hạng.
Cuối cùng, sửa đổi, bổ sung một số quy định pháp luật nhằm đơn giản hóa, rút ngắn thời gian mở tài khoản phục vụ cho hoạt động đầu tư gián tiếp của NĐTNN trong tháng 3/2025. Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang xây dựng Thông tư thay thế Thông tư 05/2014/TT-NHNN.
