Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang thúc đẩy một bước đi tài chính quy mô lớn khi trình Quốc hội đề xuất ngân sách quốc phòng lên tới 1.500 tỷ USD cho năm 2027, trong bối cảnh chi phí quân sự tăng mạnh do cuộc xung đột với Iran.
Theo kế hoạch do Nhà Trắng công bố ngày 3/4, mức chi này tăng hơn 40% so với hiện tại và là mức tăng mạnh nhất kể từ Chiến tranh thế giới thứ hai. Đề xuất nhằm duy trì các chiến dịch quân sự đang diễn ra, đồng thời bổ sung kho vũ khí và tăng cường năng lực quốc phòng trong bối cảnh cam kết an ninh toàn cầu ngày càng lớn.
Tổng thống Donald Trump nhấn mạnh ưu tiên hàng đầu là củng cố sức mạnh quân sự, cho rằng Mỹ cần “đảm bảo hòa bình thông qua sức mạnh”. Ông kêu gọi Quốc hội thông qua phần lớn ngân sách theo quy trình thông thường, đồng thời đề xuất bổ sung khoảng 350 tỷ USD thông qua cơ chế lập pháp đặc biệt theo đường lối đảng phái.
Để bù đắp một phần chi tiêu, chính quyền đề xuất cắt giảm khoảng 73 tỷ USD (tương đương 10%) ngân sách ngoài quốc phòng, tập trung vào các chương trình trong nước như môi trường, giáo dục và hỗ trợ nhà ở. Nhà Trắng cho rằng việc điều chỉnh này sẽ loại bỏ các khoản chi kém hiệu quả và chuyển bớt trách nhiệm về cho chính quyền bang và địa phương.
Tuy nhiên, kế hoạch đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều tại Quốc hội. Cả hai đảng đều bày tỏ lo ngại quy mô gia tăng chi tiêu, đặc biệt trong bối cảnh ngân sách liên bang đang thâm hụt gần 2.000 tỷ USD mỗi năm và tổng nợ công đã vượt 39.000 tỷ USD. Ngoài ra, nhiều nghị sĩ cũng cho rằng chính quyền chưa cung cấp đầy đủ thông tin về diễn biến và chi phí dài hạn của cuộc xung đột với Iran, vốn được ước tính tiêu tốn tới hàng tỷ USD mỗi ngày.
Đề xuất ngân sách của Nhà Trắng không có hiệu lực pháp lý bắt buộc, mà chủ yếu thể hiện các ưu tiên của chính quyền và đóng vai trò định hướng để Quốc hội xây dựng các dự luật chi tiêu liên bang. Quốc hội có quyền xem xét, sửa đổi hoặc bác bỏ đề xuất này trong quá trình lập ngân sách.
