Hậu trường cú bứt phá chứng khoán Việt

Phía sau những nhịp tăng mạnh của thị trường, là hàng loạt quyết định cải cách được triển khai trong bối cảnh áp lực thời gian lớn, yêu cầu kỹ thuật cao và sự giám sát chặt chẽ từ các tổ chức xếp hạng toàn cầu.

Khi VN-Index giao dịch trong vùng 1.700 - 1.800 điểm cuối năm 2025, nhà đầu tư chứng kiến những phiên khớp lệnh sôi động và nhiều câu chuyện hấp dẫn xoay quanh cổ phiếu.
Nhưng ở phía sau, cơ quan quản lý vẫn âm thầm hoàn thiện những “mảnh ghép cuối” của một thị trường mới nổi đúng nghĩa.

Giai đoạn cuối năm 2025 được xem là thời điểm then chốt, ngay sau khi Việt Nam được FTSE Russell chính thức nâng hạng và trước kỳ rà soát tiếp theo vào tháng 3/2026, nhằm chuẩn bị cho việc đưa cổ phiếu Việt Nam vào các rổ chỉ số từ tháng 10/2026.

Xa hơn, thị trường vẫn đang tiếp tục lộ trình tiệm cận các tiêu chí khắt khe hơn của MSCI.
Một trong những động thái đáng chú ý nhất là việc Bộ Tài chính lấy ý kiến sửa đổi các thông tư quan trọng liên quan đến giao dịch, công ty chứng khoán và công bố thông tin.

Điểm nhấn nằm ở đề xuất gỡ nút thắt thanh toán đối với nhà đầu tư nước ngoài theo cơ chế Non Pre-funding (NPF), đồng thời mở đường cho việc đặt lệnh thông qua các tổ chức môi giới toàn cầu mà không bắt buộc mở tài khoản tại công ty chứng khoán trong nước.

Song song đó, khuôn khổ pháp lý cho sản phẩm mới thị trường cũng được mở rộng, với việc bổ sung quỹ đầu tư công cụ thị trường tiền tệ (MMF) và quỹ trái phiếu hạ tầng, hướng tới đa dạng hóa hàng hóa và thu hút dòng vốn trung – dài hạn.

Ở mảng hạ tầng, việc kiểm thử và đưa hệ thống giao dịch KRX vào vận hành giữa năm 2025 diễn ra trong bối cảnh áp lực tiến độ lớn nhưng vẫn đặt ưu tiên cao nhất cho an toàn thị trường.

Những phiên giao dịch đạt giá trị 70.000–80.000 tỷ đồng trong quý III/2025 đã trở thành bài kiểm tra thực tế cho năng lực vận hành. KRX không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà là nền móng để thị trường Việt Nam mở rộng quy mô, tiến gần hơn với các chuẩn mực quốc tế.

Ở chiều ngược lại, nguồn cung hàng hóa cũng được cải thiện đáng kể. Việc rút ngắn thời gian từ IPO đến niêm yết xuống còn khoảng một tháng đã tạo ra làn sóng IPO thế hệ mới, với các công ty chứng khoán như TCX, VPX, VCK cùng lên sàn trong thời gian ngắn.

Đáng chú ý, cơ quan quản lý đã bắt đầu chuẩn bị cho mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP) – một điều kiện then chốt trong tiêu chí của FTSE Russell và MSCI.

Theo lộ trình, năm 2026 sẽ tập trung hoàn thiện pháp lý và kỹ thuật, hướng tới cấp chứng nhận thành viên bù trừ từ năm 2027.

Bước sang 2026 - năm đầu tiên của giai đoạn 2026–2030 với mục tiêu tăng trưởng GDP hai chữ số, vai trò huy động vốn của thị trường chứng khoán được đặt vào vị trí trung tâm hơn bao giờ hết. Điều này cũng đặt ra yêu cầu giữ nhịp cải cách, thay vì dừng lại ở cột mốc nâng hạng.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng giao nhiệm vụ năm 2026 tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa hạ tầng và sản phẩm. Đồng thời, đa dạng hóa cơ sở nhà đầu tư được đặt lên hàng đầu, thu hút thêm nhà đầu tư nước ngoài trong khi siết chặt hơn để xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, nâng cao kỷ cương thị trường.

Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước Vũ Thị Chân Phương đánh giá, 2025 là năm bản lề và đột phá của thị trường chứng khoán Việt Nam. Thị trường vận hành an toàn, minh bạch trong bối cảnh toàn cầu nhiều biến động; vốn hóa cổ phiếu tăng khoảng 35%, đạt 92% GDP; chỉ số tăng gần 40%; số tài khoản vượt 11,6 triệu.

Về dòng vốn quốc tế, nhiều quỹ đầu tư toàn cầu quy mô nghìn tỷ USD như Vanguard, BlackRock, UBS đã gia tăng tiếp xúc và nghiên cứu thị trường Việt Nam sau nâng hạng.

Theo dự báo của TS. Hồ Sỹ Hòa - Giám đốc nghiên cứu và tư vấn đầu tư DNSE, Việt Nam có thể đón 3–8 tỷ USD dòng vốn nước ngoài (bao gồm cả thụ động và chủ động) khi chính thức được đưa vào rổ FTSE Emerging Markets.

Với giả định vốn hóa VN-Index vượt 300 tỷ USD và tỷ trọng khoảng 0,5–0,8% trong rổ chỉ số, Việt Nam đang đứng trước cơ hội bước vào một chu kỳ mới của thị trường vốn.

TS. Hồ Sỹ Hòa dự báo tăng trưởng EPS toàn thị trường có thể đạt 17,5% trong năm 2026; với P/E 14–15 lần, VN-Index có thể hướng tới vùng 1.950–2.040 điểm.

Từ quyết tâm cải cách đến thành quả được ghi nhận, năm 2025 không chỉ là một cột mốc lịch sử của thị trường chứng khoán Việt Nam, mà còn là bước khởi đầu cho giai đoạn tăng trưởng sâu hơn, bền vững hơn trong những năm tiếp theo