Sau 2 tuần hồi phục liên tiếp, VN-Index chứng kiến tuần giảm 2,2%, tương ứng mất gần 39 điểm so với tuần trước và đóng cửa tại 1.729 điểm. Diễn biến này kéo tâm lý nhà đầu tư trở lại trạng thái thận trọng. Giao dịch khối ngoại cũng là điểm trừ khi quay đầu bán ròng 2.122 tỷ đồng trong tuần qua.
Trước diễn biến này, quan điểm của các chuyên gia bắt đầu có sự phân hóa. Trong khi một số ý kiến cho rằng mặt bằng định giá hiện tại đã đủ hấp dẫn và “cơ hội đang lớn hơn rủi ro”, quan điểm thận trọng lại cho rằng nhịp hồi ngắn hạn đã suy yếu đáng kể, VN-Index có thể tiếp tục kiểm định các vùng hỗ trợ thấp hơn trước khi xuất hiện tín hiệu cân bằng rõ ràng. Câu hỏi lớn lúc này là thị trường đang tạo ra cơ hội tích lũy hay rủi ro giảm sâu vẫn chưa kết thúc?
"Cơ hội đang lớn hơn rủi ro"
(Bà Nguyễn Thị Bình Minh, Giám đốc Trung tâm kinh doanh CTCP Chứng khoán Mirae Asset Việt Nam)
Áp lực bán gia tăng mạnh trong hai phiên cuối tuần xuất hiện khi VN-Index quay trở lại kiểm định vùng kháng cự 1.775-1.790 điểm, nơi hội tụ hai đường trung bình MA50 và MA200.
Chuyên gia Mirae Asset cho rằng diễn biến này không quá bất ngờ sau khi VN-Index đã có hai tuần tăng liên tiếp từ vùng đáy dưới 1.700 điểm. Một nhịp điều chỉnh sau quá trình hồi phục là bình thường, thậm chí có thể mở ra cơ hội tích lũy cho những nhà đầu tư chưa kịp tham gia ở nhịp giảm trước đó.
Xét về định giá, P/E của VN-Index hiện ở khoảng 13,1 lần, thấp hơn mức bình quân 5 năm là 13,9 lần.
Theo bà Minh, việc xây dựng và tích lũy danh mục khi thị trường trở lại vùng định giá hấp dẫn giúp nhà đầu tư có được biên an toàn tốt hơn, từ đó hạn chế rủi ro và tránh tâm lý FOMO, mua đuổi khi giá cổ phiếu đã lên cao.
Đáng chú ý, nếu loại trừ nhóm cổ phiếu Vingroup, dữ liệu P/E của VN-Index trong 5 năm qua từng có hai lần giảm về vùng -2 độ lệch chuẩn (-2SD) và cùng thời điểm tạo đáy với chỉ số.
“Lần này, định giá P/E tiếp tục rơi về vùng -2SD lần thứ ba và VN-Index sau đó bật tăng trở lại. Vì vậy, tôi cho rằng thị trường đã tạo đáy và ở thời điểm hiện tại, cơ hội đang lớn hơn rủi ro rất nhiều”, bà Minh nhận định.
Không chỉ mặt bằng chung của thị trường, định giá của nhiều nhóm ngành cũng đã trở nên đáng chú ý. Theo dữ liệu MoneyGain, phần lớn các ngành hiện giao dịch ở mức P/E thấp hơn bình quân 5 năm, đồng thời tiến sát vùng định giá thấp nhất trong cùng giai đoạn. Trong đó, ngân hàng, bán lẻ và viễn thông là một số nhóm đang sở hữu mức định giá tương đối hấp dẫn.
Tuy nhiên, bà Minh lưu ý định giá rẻ mới chỉ là điều kiện cần, chưa đủ để đưa ra quyết định đầu tư. Với chiến lược đầu tư tăng trưởng, Mirae Asset ưu tiên kết hợp yếu tố định giá với sức mạnh giá và khả năng tăng trưởng lợi nhuận của từng ngành, từng doanh nghiệp. Một số nhóm hiện vừa có sức mạnh giá cải thiện, vừa sở hữu thứ hạng lợi nhuận tốt như bán lẻ với FRT và bảo hiểm với BVH.
“Nhà đầu tư nên sàng lọc trước những cổ phiếu mạnh nhất trong các ngành dẫn dắt. Khi thị trường xác nhận xu hướng tăng, danh mục theo dõi này sẽ giúp nhà đầu tư chủ động nắm bắt cơ hội thay vì chạy theo giá”, chuyên gia đánh giá.
Bên cạnh FRT và BVH, dữ liệu xếp hạng hiện cũng ghi nhận một số cổ phiếu nổi bật như GMD ở nhóm cảng biển, FRT ở bán lẻ và MSR ở khai khoáng.
Theo chuyên gia, đây là những cổ phiếu đang thể hiện sức mạnh tương đối tốt trong ngành, đồng thời có các chỉ tiêu kinh doanh tích cực như tăng trưởng lợi nhuận quý và năm ở mức cao, ROE tốt, sức mạnh giá đi lên và lực cầu duy trì tích cực.
Ở góc độ chiến lược, bà Minh cho rằng thị trường chứng khoán luôn tồn tại những yếu tố khó dự báo. Do đó, điều quan trọng với nhà đầu tư không phải là cố gắng đoán chính xác từng nhịp tăng giảm của VN-Index, mà là xây dựng một triết lý và quy trình đầu tư phù hợp với bản thân.
Theo đuổi trường phái đầu tư tăng trưởng, bà đưa ra một quy trình rõ ràng từ lựa chọn ngành, sàng lọc cổ phiếu, xác định điểm mua đến quản trị rủi ro sẽ giúp nhà đầu tư chủ động hơn trước những biến động bất ngờ.
“Khi có triết lý và quy trình đầu tư riêng, nhà đầu tư sẽ biết mình cần làm gì trong từng trạng thái thị trường và lựa chọn chiến lược phù hợp với khẩu vị rủi ro”, bà Minh chia sẻ.
VN-Index tiếp tục rung lắc và có thể kiểm định vùng hỗ trợ 1.650–1.670 điểm
(Ông Nguyễn Anh Khoa - Giám đốc phân tích Chứng khoán Agriseco)
Theo quan điểm của vị chuyên gia, chưa đủ cơ sở để khẳng định thị trường đã quay trở lại xu hướng giảm trung hạn, nhưng hai phiên giảm mạnh cuối tuần cho thấy nhịp hồi phục ngắn hạn đã suy yếu đáng kể.
VN-Index đồng thời đánh mất MA20 trên đồ thị ngày và MA50 trên đồ thị tuần, trong khi biên độ giảm mở rộng và thanh khoản tăng vượt bình quân 20 phiên, cho thấy áp lực cung vẫn còn tương đối lớn.
Vì vậy, chỉ số nhiều khả năng tiếp tục rung lắc và có thể kiểm định vùng hỗ trợ 1.650–1.670 điểm. Xu hướng giảm chỉ thực sự được xác nhận nếu vùng hỗ trợ này bị xuyên thủng với thanh khoản cao; ngược lại, việc giữ được vùng hỗ trợ và sớm lấy lại 1.740–1.750 điểm sẽ là tín hiệu tích cực hơn cho khả năng cân bằng trở lại.
Ở góc độ trung và dài hạn, ông Khoa cho rằng rủi ro lớn nhất đối với TTCK hiện nay là mặt bằng lãi suất duy trì cao hơn kỳ vọng, áp lực lạm phát, tỷ giá và những bất định từ địa chính trị toàn cầu. Trong kịch bản nếu Fed tiếp tục tăng lãi suất cuối năm, áp lực lên tỷ giá và mặt bằng lãi suất trong nước có thể gia tăng, qua đó hạn chế dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ của NHNN.
"Đối với doanh nghiệp, chi phí vốn cao kéo dài sẽ ảnh hưởng tới lợi nhuận và nhu cầu đầu tư, đặc biệt với các ngành có đòn bẩy lớn như bất động sản, xây dựng. Với TTCK, lãi suất cao vừa làm giảm sức hấp dẫn tương đối của cổ phiếu, vừa nâng tỷ lệ chiết khấu trong định giá, đồng thời có thể gây áp lực lên dòng vốn ngoại", ông Khoa nhấn mạnh.
Trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến số khó lường, vị chuyên gia Agriseco cho rằng nhà đầu tư nên duy trì tỷ trọng cổ phiếu ở mức hợp lý, khoảng 40-50% cổ phiếu trong danh mục, hạn chế sử dụng đòn bẩy cao và ưu tiên giải ngân từng phần tại các nhịp điều chỉnh.
Danh mục nên tập trung vào những doanh nghiệp có nền tảng tài chính lành mạnh, tăng trưởng lợi nhuận rõ ràng và định giá còn hấp dẫn, đồng thời tránh mua đuổi ở các cổ phiếu đã tăng nóng. Với nhà đầu tư trung và dài hạn, các nhịp rung lắc mạnh có thể được xem là cơ hội tái cơ cấu và tích lũy cổ phiếu tốt thay vì phản ứng quá mức với biến động ngắn hạn.
Chưa có cơ sở để kỳ vọng một nhịp hồi phục bền vững
(Ông Nguyễn Tấn Phong - Chuyên gia Phân tích Chứng khoán Pinetree)
Trong tuần qua, vào ngày 13/08, Thủ tướng đã có cuộc họp với Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tín dụng, với yêu cầu giảm thực chất lãi suất cho vay.
Thị trường phản ứng tiêu cực trước thực trạng chênh lệch giữa tăng trưởng tín dụng và huy động đang giãn rộng, lãi suất cho vay giảm trong lúc lãi suất huy động khó hạ tương ứng sẽ thu hẹp biên lãi thuần của hệ thống ngân hàng, đồng thời phát sinh rủi ro suy giảm chất lượng tài sản các quý sau nếu tín dụng giá rẻ được giải ngân quá nhanh.
Nhóm ngân hàng và cổ phiếu Vingroup đồng loạt chịu áp lực bán, riêng VIC, VHM, VRE lấy đi hơn 15 điểm của HoSE. Khối ngoại đảo chiều bán ròng gần 874 tỷ đồng phiên cuối tuần.
Về xu hướng tuần tới, ông Phong cho rằng trạng thái tiêu cực nhiều khả năng còn tiếp diễn trong những phiên đầu tuần, VN-Index cần lùi về kiểm định lại vùng hỗ trợ 1.700 điểm với biên độ dao động khoảng 10 điểm quanh mốc này. Ngân hàng hiện chiếm tỷ trọng vốn hóa lớn nhất thị trường, do vậy khi nhóm này chưa xác lập được mặt bằng giá cân bằng, khó có cơ sở kỳ vọng một nhịp hồi phục bền vững cho chỉ số chung.
Thị trường cũng cần thêm thời gian đánh giá lại mức độ ảnh hưởng thực tế của định hướng chính sách này, trong khi chờ hướng dẫn cụ thể hơn từ Ngân hàng Nhà nước.
Đối với nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu, vị chuyên gia từ Pinetree khuyến nghị chiến lược tận dụng các nhịp hồi kỹ thuật để cơ cấu danh mục, hạ tỷ trọng vay ký quỹ và đưa trạng thái về phòng thủ, chỉ duy trì những cổ phiếu cơ bản tốt ít chịu tác động từ chính sách lãi suất.
