Nhưng với nỗ lực không ngừng, Sacombank hiện đang đứng trước ngưỡng cửa hoàn tất tái cơ cấu với gần 1 tỷ USD lợi nhuận chưa phân phối, hứa hẹn những bước đi mới đầy triển vọng.
Quả ngọt từ hành trình gian nan
Thương vụ sáp nhập với Southern Bank vào năm 2015 không chỉ đưa Sacombank vào tâm điểm chú ý, mà còn đặt ngân hàng vào một "cuộc chiến" tái cơ cấu. Tỷ lệ tài sản không sinh lời lên đến 28,1% ngay sau sáp nhập đã khiến năng lực tài chính của Sacombank bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Chính sách cổ tức vốn duy trì ổn định trước đó, với mức chi trả trung bình 13%/năm, buộc phải tạm ngừng để tập trung xử lý khối nợ xấu và tài sản tồn đọng.
Giai đoạn từ 2020 đến 2024 ghi nhận những chuyển biến tích cực từ sự quyết tâm của ban lãnh đạo và sự chỉ đạo sát sao của Ngân hàng Nhà nước. Tỷ lệ nợ xấu giảm mạnh, trong khi lợi nhuận sau thuế liên tục tăng trưởng.
Theo báo cáo tài chính 9 tháng đầu năm 2024, Sacombank đạt lợi nhuận trước thuế 8.094 tỷ đồng, tăng 18,3% so với cùng kỳ năm trước. Lợi nhuận chưa phân phối tích lũy suốt 9 năm qua hiện đã đạt 24.830 tỷ đồng (tương đương gần 1 tỷ USD).
Chìa khóa hoàn thành tái cơ cấu
Một trong những bước tiến quan trọng trong hành trình tái cơ cấu của Sacombank là việc xử lý tài sản bảo đảm liên quan đến khoản nợ tại dự án khu công nghiệp Phong Phú. Tại Đại hội cổ đông thường niên 2024, ngân hàng công bố đã đấu giá thành công tài sản này, thu hồi 20% giá trị vào năm 2024 và dự kiến nhận thêm 40% vào năm 2025.
Dự án này từng là tài sản bảo đảm cho khoản nợ gốc 5.134 tỷ đồng, với lãi tồn đọng lên đến 11.061 tỷ đồng tính đến cuối năm 2021. Theo ước tính của BVSC, giá trị bán đấu giá thành công vào khoảng 7.900 tỷ đồng, hứa hẹn mang lại khoản hoàn nhập đáng kể trong năm 2025.
Ngoài ra, Sacombank cũng đã hoàn tất trích lập 100% dự phòng nợ bán cho VAMC. Đây là cột mốc quan trọng trong việc giảm áp lực nợ xấu, nhưng ngân hàng vẫn còn đối mặt với thử thách lớn liên quan đến số cổ phần chiếm 32,5% vốn điều lệ do ông Trầm Bê và các bên liên quan sở hữu.
Những cổ phần này hiện được thế chấp tại VAMC để vay 10.000 tỷ đồng từ năm 2015, trong giai đoạn ngân hàng cần thanh khoản sau thương vụ sáp nhập.
Những kỳ vọng phía trước
Việc xử lý 32,5% cổ phần liên quan đến ông Trầm Bê là mảnh ghép cuối cùng để Sacombank hoàn tất tái cơ cấu và tiến tới chi trả cổ tức. Tuy nhiên, đây không phải là một bài toán dễ dàng bởi số lượng cổ phần lớn này đặt ra câu hỏi về giá bán và đối tượng mua. Ban lãnh đạo ngân hàng đã đề xuất phương án đấu giá số cổ phần để giải quyết vấn đề, song kế hoạch cụ thể vẫn chưa được công bố.
Nếu đấu giá thành công, Sacombank không chỉ cải thiện mạnh mẽ kết quả kinh doanh thông qua hoàn nhập dự phòng mà còn tạo cơ sở để thực hiện các chính sách chi trả cổ tức và tăng vốn điều lệ. Đây sẽ là bước đệm quan trọng để ngân hàng thúc đẩy tăng trưởng trong những năm tới.
Mặc dù còn nhiều trở ngại, hành trình phục hồi của Sacombank đã đạt được những thành tựu đáng kể. Lợi nhuận tích lũy gần 1 tỷ USD không chỉ là minh chứng cho sự hồi phục bền vững mà còn mở ra kỳ vọng lớn lao về khả năng ngân hàng trở lại chính sách cổ tức ổn định.
Bên cạnh đó, việc tái cơ cấu hoàn tất sẽ giúp Sacombank củng cố vị thế trên thị trường, đồng thời tạo điều kiện để tăng vốn điều lệ và gia tăng sức mạnh cạnh tranh trong bối cảnh ngành ngân hàng đang chịu nhiều áp lực từ hội nhập quốc tế và nâng cao tiêu chuẩn quản trị.
Tuy nhiên, để biến kỳ vọng thành hiện thực, Sacombank sẽ cần giải quyết dứt điểm các vấn đề liên quan đến tài sản bảo đảm và cổ phần ông Trầm Bê – những nút thắt cuối cùng trong hành trình phục hồi và phát triển.
