Bước sang năm 2026, chỉ số USD index (DXY) tiếp tục xu hướng giảm khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục hạ lãi suất, sức mạnh của đồng USD sẽ suy yếu đáng kể trong năm 2026, qua đó giảm áp lực lên tỷ giá USD/VND. DXY đã giảm 0,6% xuống mức 98,7 ngay sau khi Fed thực hiện lần cắt giảm thứ ba. Các chuyên gia dự báo, khi Fed tiếp tục cắt giảm lãi suất thêm một lần nữa, DXY có thể hạ xuống vùng 95 điểm trong năm 2026.
Theo báo cáo từ Công ty Chứng khoán MB (MBS), sự suy yếu của DXY phản ánh sự dần khác biệt trong chính sách tiền tệ giữa các Ngân hàng trung ương (NHTW) lớn. Một số NHTW lớn như Châu Âu và Anh đã ám chỉ quan điểm họ đã hoàn tất chu kỳ nới lỏng, giảm lo ngại về tác động tiêu cực của chính sách thuế quan mới và dần theo dõi lạm phát nhiều hơn.
Ở trong nước, tỷ giá đã bắt đầu hạ nhiệt từ giữa tháng 11/2025. Tính đến ngày 31/12/2025, tỷ giá trung tâm được Ngân hàng Nhà nước niêm yết ở mức 25.121VND/USD và không có nhiều biến động trong tháng 1. Ngày 19/1/2026, tỷ giá trung tâm niêm yết ở mức 25.132 VND/USD. Tỷ giá trên thị trường tự do cũng giảm khoảng 2,5% - 3% từ đỉnh.
BA YẾU TỐ ÁP LỰC LÊN TỶ GIÁ
Mặc dù, tỷ giá có nhiều điều kiện để hỗ trợ, song theo ông Nguyễn Hoàng Linh, Giám đốc Nghiên cứu, Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank VCBF, giai đoạn hiện nay, các ngân hàng trung ương lớn đã dần đi đến cuối của chu kỳ nới lỏng, thậm chí ECB có thể coi là đã kết thúc chu kỳ giảm lãi suất.
Với Fed, trong năm 2025 cơ quan này đã ba lần giảm lãi suất với tổng mức giảm là 75 điểm cơ bản, đưa lãi suất điều hành về 3,5-3,75%. Dự kiến, Fed sẽ hạ lãi suất thêm 1 đến 2 lần nữa và duy trì lãi suất dài hạn quanh mức 3,0 - 3,25%. Bên cạnh đó, diễn biến năm 2025 cũng cho thấy mối liên hệ “USD yếu thì USD/VND giảm” không còn rõ ràng.
Ngày 12/12/2025, chỉ số DXY giảm gần 9% so với cuối năm 2024, nhưng tỷ giá USD/VND vẫn tăng hơn 3%. Thậm chí, tỷ giá thị trường tự do biến động rất mạnh trong quý IV, có thời điểm tăng tới hơn 8% và hiện vẫn cao hơn đáng kể so với tỷ giá chính thức.
Điều này cho thấy USD/VND không còn biến động thuận chiều với kỳ vọng lãi suất của Mỹ, mà áp lực tỷ giá thời gian qua chủ yếu đến từ cung cầu ngoại tệ thực tế của nền kinh tế.
Ông Linh chỉ ra rằng, các yếu tố tạo áp lực lên tỷ giá USD/VND trong năm 2026 tập trung vào ba nhóm chính. Đầu tiên, trong bối cảnh chênh lệch lãi suất còn hấp dẫn, các doanh nghiệp xuất khẩu, đặc biệt các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, sẽ có động lực giữ một phần ngoại tệ doanh thu xuất khẩu ở nước ngoài. Trong khi Fed chủ yếu tác động đến lãi suất ngắn hạn, lãi suất dài hạn của Mỹ vẫn neo cao. Cụ thể, lợi suất trái phiếu Chính phủ Hoa Kỳ kỳ hạn 10 năm vẫn ở mức trên 4% và đang chịu áp lực tăng bởi lo ngại lạm phát dài hạn và tình trạng thâm hụt ngân sách của Chính phủ Hoa Kỳ.
Yếu tố thứ hai đến từ xu hướng tăng mặt bằng lãi suất dài hạn toàn cầu và rủi ro đảo chiều dòng vốn khỏi thị trường mới nổi. Các thị trường như Việt Nam vẫn có thể đối mặt với áp lực bán ròng từ nhà đầu tư nước ngoài trong thời gian tới.
Yếu tố thứ ba đến từ cú sốc vàng và chênh lệch giá vàng trong nước - thế giới, từ đó tạo động cơ găm giữ ngoại tệ. Nhu cầu vàng cao trong khi nguồn cung hạn chế làm nới rộng chênh lệch giá vàng trong nước so với thế giới, từ đó làm phát sinh động cơ găm giữ ngoại tệ để nhập lậu vàng và gây sức ép lên tỷ giá.
"Nhu cầu vàng cao trong khi nguồn cung hạn chế làm nới rộng chênh lệch giá vàng trong nước so với thế giới, từ đó làm phát sinh động cơ găm giữ ngoại tệ để nhập lậu vàng và gây sức ép lên tỷ giá" - Ông Nguyễn Hoàng Linh, Giám đốc Nghiên cứu, Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank VCBF.
Dù vậy, một số yếu tố nền tảng có thể góp phần giảm áp lực lên tỷ giá trong thời gian tới.
Trước hết, căng thẳng địa chính trị tại một số quốc gia trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang tạo điều kiện để Việt Nam gia tăng thị phần du lịch quốc tế, qua đó cải thiện nguồn cung ngoại tệ từ khu vực dịch vụ.
Bên cạnh du lịch, kiều hối tiếp tục là một nguồn cung ngoại tệ quan trọng, với quy mô dự kiến duy trì ở mức 15-17 tỷ USD mỗi năm, qua đó góp phần đáng kể trong việc bù đắp cán cân ngoại tệ và hỗ trợ ổn định tỷ giá.
Trong năm 2026, giải ngân FDI được kỳ vọng vẫn duy trì tích cực nhờ định hướng chính sách thương mại của chính quyền Tổng thống Donald Trump ngày càng rõ ràng hơn, cùng với vị thế vững chắc của Việt Nam như một điểm đến hàng đầu trong chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu của các tập đoàn đa quốc gia.
Sự kết hợp giữa các dòng ngoại tệ từ dịch vụ, kiều hối và đầu tư trực tiếp nước ngoài sẽ góp phần quan trọng trong việc cải thiện cân bằng cung - cầu ngoại tệ, qua đó giúp giảm áp lực lên tỷ giá USD/VND trong bối cảnh môi trường tài chính quốc tế còn nhiều biến động.
Diễn biến tỷ giá USD/VND giai đoạn năm 2025. (Nguồn: MBS Research).
Diễn biến chỉ số VND so với một số đồng tiền. (Nguồn: Bloomberg, MBS Research).
TỶ GIÁ SẼ DẦN DỊU BỚT
Phân tích thêm về những yếu tố tác động vào tỷ giá, ông Trần Ngọc Báu, CEO Công ty Dữ liệu Kinh tế Tài chính WiGroup, cho rằng tỷ giá biến động có 60% nguyên nhân đến từ câu chuyện ngắn hạn và 40% đến từ kỳ vọng dài hạn.
“Áp lực tỷ giá năm 2025 vẫn cao do Việt Nam hiện vẫn tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ nới lỏng để hỗ trợ doanh nghiệp. Điều này khiến cho lãi suất của Việt Nam vẫn chênh lệch âm so với lãi suất của Mỹ. Vì vậy, dòng vốn dịch chuyển ra bên ngoài là điều khó tránh khỏi”, ông Báu nói.
Thứ hai là tâm lý găm giữ ngoại tệ, bối cảnh năm vừa qua khiến nhiều nhà đầu tư tìm đến USD như một kênh vừa trú ẩn, vừa găm giữ vì tâm lý .
Với năm 2026, tỷ giá sẽ bớt áp lực hơn và dần dần dịu bớt. Tuy nhiên, về dài hạn nếu nới lỏng chính sách tiền tệ quá lâu sẽ gây áp lực mất giá tiền đồng, từ đó tác động vào tỷ giá, ông Trần Ngọc Báu nhận định.
"Năm 2026, tỷ giá sẽ bớt áp lực hơn và dần dần dịu bớt. Tuy nhiên, về dài hạn nếu nới lỏng chính sách tiền tệ quá lâu sẽ gây áp lực mất giá tiền đồng, từ đó tác động vào tỷ giá" – Ông Trần Ngọc Báu, CEO Công ty Dữ liệu Kinh tế Tài chính WiGroup.
Vị chuyên gia từ VCBF cho rằng, trong năm 2026, chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa sẽ tiếp tục được điều hành nhịp nhàng, trong đó chính sách tài khóa đóng vai trò chủ động hơn trong việc hỗ trợ tăng trưởng và dẫn dắt hoạt động đầu tư, qua đó giảm áp lực phải nới lỏng quá mức chính sách tiền tệ và hạn chế rủi ro gây biến động tỷ giá.
Nói cách khác, điều hành kinh tế vĩ mô năm 2026 sẽ là bài toán cân bằng giữa mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng và yêu cầu duy trì ổn định vĩ mô, trong đó khả năng thu hút và duy trì các dòng vốn ngoại như FDI, FII, kiều hối và du lịch đóng vai trò then chốt trong việc giảm sức ép lên tỷ giá, từ đó tạo thêm không gian điều hành cho cả chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững trong dài hạn.
Các chuyên gia từ MBS dự báo DXY suy yếu, đồng thời nguồn cung USD sẽ dồi dào hơn vào cuối năm nhờ xuất khẩu và kiều hối, tỷ giá USD/VND sẽ chỉ tăng khoảng 2,2 – 2,5% trong năm 2026.
Ông Tim Leelahaphan, Chuyên gia Kinh tế cấp cao, thị trường Việt Nam và Thái Lan, Ngân hàng Standard Chartered cũng nhận định, Việt Nam sẽ tiếp tục là một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất châu Á, nhờ năng lực sản xuất cạnh tranh, hoạt động xuất khẩu ổn định, dòng vốn FDI tiếp tục mạnh mẽ và nhu cầu nội địa ngày càng cải thiện.
“Trong bối cảnh Chính phủ ưu tiên hỗ trợ tăng trưởng, chính sách tiền tệ có thể tiếp tục duy trì ở mức hỗ trợ trong ngắn hạn. Tuy nhiên, điều kiện tài chính toàn cầu thắt chặt hơn cùng những diễn biến liên quan đến thương mại có thể góp phần gây ra biến động tỷ giá. Ngân hàng dự báo tỷ giá USD-VND ở mức 26.750 vào cuối năm 2026”, ông Tim Leelahaphan đưa ra dự báo.
