“Đây là một năm thành công nhưng cũng đầy thách thức đối với thị trường chứng khoán Việt Nam” là lời mở đầu trong bức thư ông Petri Deryng – người đứng đầu quỹ ngoại Pyn Elite Fund gửi nhà đầu tư quý 3/2025.
Để hiểu rõ hơn về tình hình, ông Petri Deryng dẫn chứng những gì đã xảy ra với FPT, một cổ phiếu được các nhà đầu tư tổ chức ưa chuộng và là tập đoàn công nghệ hàng đầu Việt Nam. Giá cổ phiếu của công ty đã giảm 20% so với đầu năm, trong khi VN-Index tăng 30%. FPT chỉ là một ví dụ về một cổ phiếu bluechip được nắm giữ rộng rãi nhưng lại có hiệu suất kém hơn thị trường.
Mặt khác, một số cổ phiếu đã chứng kiến mức tăng trưởng vượt bậc mặc dù không phải là lựa chọn ưa thích của các nhà đầu tư tổ chức. Một số cổ phiếu ngân hàng và chứng khoán đã có diễn biến rất tốt, đặc biệt là các công ty đang có sự chuyển mình mạnh mẽ về lợi nhuận hoặc được kỳ vọng sẽ hưởng lợi nhiều nhất từ đà tăng trưởng chung của thị trường thông qua các khoản đầu tư.
Bên cạnh đó, hoạt động IPO đã khởi sắc trở lại sau một vài năm trầm lắng. Các cải cách đã rút ngắn quy trình niêm yết từ 6 tháng xuống chỉ còn 1 tháng. Ngoài ra, các công ty thuộc Vingroup, vốn chiếm tỷ trọng đáng kể trong VN-Index, đã tăng giá mạnh khi hoạt động trong những lĩnh vực được hưởng lợi từ các quyết định sử dụng đất và các dự án công quy mô lớn.
Theo ông Petri Deryng, lợi nhuận tính bằng EUR của các quỹ đầu tư Việt Nam nổi tiếng cho thấy năm nay khó khăn như thế nào đối với việc lựa chọn cổ phiếu. Các nhà đầu tư nước ngoài đã bị ảnh hưởng bởi việc VND mất giá từ đầu năm. Sau khi Việt Nam đạt thoả thuận thuế quan với Mỹ, Pyn Elite Fund từng kỳ vọng VND sẽ mạnh lên nhưng điều đó đã không xảy ra.
Mặc dù VND suy yếu kể từ đầu năm, nhưng Pyn Elite Fund cho rằng tình hình kinh tế vĩ mô mạnh mẽ tại Việt Nam có thể ngăn chặn sự mất giá của VND hoặc thậm chí dẫn đến sự tăng giá trong 12–24 tháng tới. Theo quan điểm của quỹ ngoại này, thị trường cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn về việc đồng USD mất giá bất ngờ.
Lựa chọn cổ phiếu cho kỳ vọng nâng hạng
Pyn Elite Fund kỳ vọng FTSE Russell sẽ nâng hạng thị trường Việt Nam lên Thị trường Mới nổi (EM) vào đầu tháng 10 hoặc muộn nhất là vào tháng 3/2026. Với nhận định này, quỹ ngoại đã phân bổ tỷ trọng lớn hơn cho các công ty chứng khoán trong danh mục đầu tư. Thanh khoản thị trường từ tháng 8 đã tăng mạnh, giá trị giao dịch hàng ngày đạt khoảng 1,5 tỷ USD – gấp đôi cùng kỳ năm trước. Đây là động lực quan trọng khiến quỹ nâng tỷ trọng nhóm này.
Cổ phiếu ngân hàng vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục đầu tư. Tăng trưởng lợi nhuận của các ngân hàng đang lấy lại đà tăng trưởng khi hoạt động kinh tế trong nước tăng tốc và nhu cầu dự phòng giảm so với những năm trước. Trong tương lai, một số ngân hàng cũng sẽ ghi nhận thêm thu nhập thông qua việc hoàn nhập dự phòng và xử lý tài sản thế chấp.
Dựa trên giá cổ phiếu hiện tại, Pyn Elite Fund dự kiến tỷ lệ P/B cuối năm của các ngân hàng mà quỹ nắm giữ sẽ giảm xuống còn 1,4. Năm tới, tỷ lệ P/B sẽ giảm xuống còn 1,2, nhưng quỹ ngoại này kỳ vọng thị trường sẽ thúc đẩy định giá của các ngân hàng trong danh mục thậm chí còn trên 2,0 nhờ giá cổ phiếu tiếp tục tăng.
Về vĩ mô, Chính phủ áp dụng các biện pháp mạnh mẽ hơn, đặt mục tiêu tăng trưởng GDP hàng năm hơn 10% trong 5 năm tới. Điều này cũng được thể hiện qua các hành động cụ thể như các dự án quy mô lớn đã được khởi động, tinh gọn bộ máy, và các cải cách thị trường tài chính đã được đẩy nhanh. Thậm chí, khả năng bỏ room tín dụng cho các ngân hàng cũng đã được cân nhắc.
Các khoản đầu tư công đáng kể cũng sẽ thúc đẩy đầu tư vào khu vực tư nhân, khơi dậy sự sẵn sàng của các công ty trong việc nắm bắt cơ hội mới và chấp nhận rủi ro. Tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ từ đó hỗ trợ triển vọng tăng trưởng lợi nhuận khả quan cho các công ty niêm yết. Động lực tích cực trên thị trường chứng khoán có thể tiếp tục, khi tăng trưởng lợi nhuận sẽ thúc đẩy giá cổ phiếu tăng và duy trì mức giá hợp lý.
