Thời gian qua có không ít người dân đã bị các đối tượng lừa đảo chiếm đoạt tiền. Thủ đoạn của các đối tượng này rất tinh vi như tự xưng cơ quan chức năng như: Công an, thanh tra giao thông... và đưa ra các tình huống khiến người dân mất cảnh giác, truy cập vào phần mềm, đường link có mã độc. Sau đó, đối tượng vào tài khoản, thậm chí chiếm quyền kiểm soát điện thoại để lấy hết tiền.
Trước thực trạng này, Ngân hàng Nhà nước vừa ban hành quyết định số 2345/QĐ-NHNN yêu cầu chủ tài khoản khi chuyển tiền trực tuyến trên 10 triệu đồng mỗi lần hoặc hơn 20 triệu đồng mỗi ngày phải được xác thực bằng sinh trắc học (vân tay, nhận diện khuôn mặt) khớp với dữ liệu trên căn cước công dân gắn chip.
Nếu chuyển tiền dưới 10 triệu đồng/lần nhưng tổng các giao dịch trong ngày đã chạm mốc 20 triệu thì đến lần chuyển tiếp theo trong ngày đó phải xác thực bằng khuôn mặt, vân tay, dù lần tiếp theo đó chỉ chuyển vài nghìn đồng.
Trường hợp khách hàng cá nhân trước khi giao dịch lần đầu tiên bằng ứng dụng ngân hàng (mobile banking) hoặc trước khi giao dịch trên thiết bị khác với thiết bị đang giao dịch lần gần nhất, cũng phải được nhận dạng sinh trắc học.
Còn lại, nếu chuyển tiền dưới 10 triệu đồng và tổng số tiền chuyển các lần trong ngày không quá 20 triệu đồng thì xác thực bằng mã OTP, không cần xác thực bằng vân tay, khuôn mặt.
Mục đích của việc phải xác thực khuôn mặt, vân tay là đảm bảo chính chủ đang thực hiện giao dịch. Dấu hiệu sinh trắc học có thể được xác định bằng dữ liệu sinh trắc học lưu trong chip của căn cước công dân, tài khoản VNeID hoặc dữ liệu sinh trắc học lưu trong cơ sở dữ liệu của ngân hàng. Công nghệ này được xem là hạn chế tối đa khả năng làm giả và sẽ có tính bảo mật cao nhất.
Chia sẻ về quy định này, tại họp báo Ngày không tiền mặt 2024 diễn ra mới đây, ông Lê Anh Dũng, Phó vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước khẳng định: “Quy định này cho phép các ngân hàng thương mại xác định được chủ tài khoản cũng là người đang thực hiện giao dịch chuyển tiền... Qua đó, góp phần nâng cao hơn nữa hiệu quả của công tác phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao trên không gian mạng".
Ông Dũng cho biết, từ ngày 1/7, kể cả khi khách hàng lỡ chuyển tiền vào tài khoản của các đối tượng lừa đảo thì cũng có thể lấy lại tiền. Trường hợp kẻ gian dùng tài khoản của mình để chuyển tiền, cơ quan công an sẽ nhanh chóng xác định được danh tính qua đối chiếu với thông tin trên căn cước gắn chip.
Cơ sở để đưa ra mức 10 triệu đồng/lần và trên 20 triệu đồng/ngày cần phải thực hiện xác thực sinh trắc học là khi xây dựng Quyết định 2345, Ngân hàng Nhà nước đã khảo sát, đánh giá tác động dựa trên số lượng giao dịch của khách hàng cá nhân.
Qua đó, Ngân hàng Nhà nước nhận thấy có tới 70% số lượng giao dịch chuyển khoản có giá trị dưới 10 triệu đồng, giao dịch trên 10 triệu đồng/lần chiếm tỷ trọng không cao.
Do đó, việc quy định ngưỡng phải xác thực khuôn mặt đối với những mức chuyển tiền như trên sẽ không ảnh hưởng đến trải nghiệm của khách hàng. Mục đích sau cùng của quy định này là để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của chủ tài khoản thanh toán.
