Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa cho biết ông có thể không ủng hộ việc gia hạn Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA), làm gia tăng những tranh luận về tương lai của khuôn khổ thương mại lớn nhất Bắc Mỹ trước kỳ rà soát chính thức vào năm 2026.
Phát biểu với báo giới tại Nhà Trắng, ông Trump cho rằng Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada đã cải thiện đáng kể so với Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA) trước đây, song nhấn mạnh Washington cần xem xét lại hiệu quả của thỏa thuận trong bối cảnh Mỹ vẫn ghi nhận thâm hụt thương mại với Canada và Mexico.
Ông Trump chia sẻ: “Tôi không có ý định gia hạn hiệp định vào thời điểm này. Chúng tôi sẽ xem xét những gì mang lại lợi ích tốt nhất cho nước Mỹ,” đồng thời khẳng định chính quyền đang tiếp tục trao đổi với giới lãnh đạo Canada và Mexico về tương lai của hiệp định.
Tổng thống Trump cho rằng Mỹ hiện không còn phụ thuộc nhiều vào hàng hóa, năng lượng và nguyên liệu từ hai nước láng giềng như trước đây, trong khi Canada và Mexico vẫn cần tiếp cận thị trường Mỹ.
Ông nhấn mạnh mục tiêu của chính quyền là bảo đảm các thỏa thuận thương mại phải mang lại lợi ích lớn hơn cho người lao động và doanh nghiệp Mỹ.
Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada được ký kết dưới nhiệm kỳ đầu của ông Trump và chính thức có hiệu lực từ tháng 7/2020, thay thế Hiệp định Thương mại Tự do Bắc Mỹ sau quá trình đàm phán kéo dài giữa ba nước. Hiệp định điều chỉnh các quy định về thương mại hàng hóa, sản xuất ô tô, nông nghiệp, sở hữu trí tuệ, thương mại số và lao động trong khu vực Bắc Mỹ.
Theo các điều khoản hiện hành, Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada sẽ hết hiệu lực vào ngày 1/7/2036 nếu ba nước không thống nhất gia hạn. Cuộc rà soát đầu tiên dự kiến diễn ra từ năm 2026. Nếu một bên không đồng ý gia hạn, hiệp định sẽ tiếp tục được xem xét hằng năm trong vòng 10 năm tiếp theo.
Trước đó, Chính phủ Canada đã bày tỏ mong muốn gia hạn Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada thêm 16 năm nhằm duy trì sự ổn định cho hoạt động đầu tư, sản xuất và chuỗi cung ứng khu vực.
Giới chức Mexico cũng nhiều lần khẳng định hiệp định đóng vai trò quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế và thương mại Bắc Mỹ.
Các chuyên gia kinh tế nhận định những phát biểu mới của Tổng thống Trump chưa đồng nghĩa với việc Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada, nhưng cho thấy Washington có thể tìm cách đàm phán lại một số điều khoản quan trọng trong quá trình rà soát sắp tới.
Theo các nhà phân tích, bất kỳ thay đổi lớn nào đối với hiệp định đều có thể tác động đáng kể tới chuỗi cung ứng sản xuất, đặc biệt trong các ngành ô tô, năng lượng và nông nghiệp của cả ba nước.
