Trong báo cáo mới phát hành, Chứng khoán Vietcombank (VCBS) cho biết lãi suất huy động trong tháng 10 đã tăng nhẹ tại các kỳ hạn 6 - 12 tháng, chủ yếu tại các ngân hàng thương mại cổ phần. So với tháng trước, lãi suất huy động đã tăng khoảng 0,03 - 0,08 điểm %. VCBS dự báo lãi suất huy động sẽ có xu hướng tăng vào cuối năm, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần, chủ yếu do hai yếu tố.
Thứ nhất, áp lực thanh khoản trong hệ thống ngân hàng gia tăng khi tín dụng dự kiến sẽ bứt tốc mạnh vào giai đoạn cuối năm; với mức tăng trưởng cả năm ước đạt 18-20%. Tính đến cuối tháng 10, tín dụng tăng 13,37% so với cuối năm 2025, cho thấy nhu cầu vốn mạnh mẽ trong nền kinh tế
Thứ hai, rủi ro tỷ giá USD/VND vẫn hiện hữu; trong bối cảnh cầu ngoại tệ tăng vào mùa cao điểm nhập khẩu cuối năm.
VCBS dự báo lãi suất huy động có thể tăng trở lại tại một số ngân hàng thương mại cổ phần vào cuối năm nhằm đáp ứng nhu cầu vốn và kiểm soát rủi ro hệ thống, song vẫn được duy trì ở mặt bằng thấp theo định hướng hỗ trợ tăng trưởng.
Đà tăng của lãi suất huy động có thể kéo theo lãi suất cho vay nhích tăng nhẹ trở lại trong thời gian tới, khi biên lãi ròng (NIM) của hệ thống bị thu hẹp đáng kể, sau một thời gian điều chỉnh giảm theo chỉ đạo của Chính Phủ.
Tuy nhiên, mặt bằng lãi suất nhìn chung vẫn được kì vọng duy trì ở mặt bằng thấp, chủ yếu nhằm cân bằng giữa mục tiêu duy trì NIM hợp lý và kiểm soát rủi ro hệ thống, đồng thời tiếp tục hỗ trợ khu vực sản xuất - kinh doanh, đặc biệt các lĩnh vực ưu tiên, phù hợp với định hướng chính sách của Chính Phủ và Ngân hàng Nhà nước (NHNN).
Thực tế, thời gian vừa qua, nhiều ngân hàng đã tăng lãi suất huy động như Techcombank, HDBank, VPBank, MB, BAC A Bank, SHB… Động thái tăng lãi suất cho thấy cuộc đua huy động vốn đã sôi động trở lại trong quý IV/2025, nhất là ở nhóm ngân hàng thương mại cổ phần, nhằm đón đầu nhu cầu vốn tăng cao dịp cuối năm và thu hẹp chênh lệch giữa tăng trưởng huy động - cho vay.
Thông tin tại buổi công bố kết quả kinh doanh mới đây, ông Vũ Minh Trường - Giám đốc Khối Nguồn vốn và Thị trường Tài chính VPBank - cho biết tình trạng tín dụng tăng nhanh hơn huy động kéo dài, gây áp lực lên thanh khoản và lãi suất trong thời gian tới.
Theo lãnh đạo VPBank, tăng trưởng tín dụng của hệ thống (year to date) đạt khoảng 13,5%, trong khi đó tăng trưởng huy động là 9,6%. Tương tự, so với cùng kỳ tháng 9 năm trước, tín dụng tăng gần 19%, trong khi huy động tăng khoảng 16%, chênh lệch giữa hai con số này khoảng 3%.
"Các chỉ số này đã liên tục tăng trong thời gian gần đây, dẫn đến tỷ lệ cho vay trên huy động (LDR) của hệ thống ở mức tương đối cao, hiện khoảng 98% nếu chỉ tính thị trường 1. Đây là những yếu tố cho thấy áp lực tăng lãi suất hiện nay là rất rõ ràng", ông Trường cho hay.
Tại diễn đàn Kinh tế MB Economic Insights 2025 mới đây, ông Phạm Như Ánh, Tổng giám đốc MB lý giải hai nguyên nhân cốt lõi tác động đến việc tăng giảm lãi suất. Theo ông, yếu tố trực tiếp và rõ ràng nhất là áp lực lên tỷ giá đã chạm đến ngưỡng giới hạn cho phép của nhà điều hành. Mục tiêu tăng trưởng tỷ giá cho cả năm được đặt ra ở mức 3-5%, và hiện tại, không gian để sử dụng công cụ này gần như không còn.
"Trong bối cảnh tỷ giá chịu sức ép, việc lãi suất nhích lên là phù hợp với diễn biến thị trường. Việc tăng lãi suất sẽ giúp giảm sức hấp dẫn của việc nắm giữ ngoại tệ, qua đó góp phần bảo vệ giá trị của đồng Việt Nam", đại diện MB chia sẻ.
Ngoài yếu tố tỷ giá, chính sách tiền tệ của Mỹ cũng tác động đáng kể đến mặt bằng lãi suất tại Việt Nam. Hiện Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vẫn duy trì chính sách thắt chặt với mức lãi suất USD quanh 3,75-4%. Mặt bằng cao này khiến dòng vốn quốc tế có xu hướng ưu tiên các thị trường có lợi suất hấp dẫn hơn, làm giảm khả năng thu hút vốn vào các nền kinh tế mới nổi.
