Chỉ sau hơn một tuần trở lại giao dịch trên UPCoM, cổ phiếu ANI của CTCP ANI đã trở thành tâm điểm khi tăng trần 5 phiên liên tiếp, đưa thị giá từ mức tham chiếu lên 38.900 đồng/cổ phiếu, tương đương tăng khoảng 143%. Đà tăng này giúp vốn hóa doanh nghiệp vượt 930 tỷ đồng, dù thanh khoản chỉ ở mức vài trăm cổ phiếu mỗi phiên.
Đằng sau diễn biến giá cổ phiếu là một doanh nghiệp có lịch sử hơn 30 năm, tiền thân thuộc Tổng công ty Sông Đà, hiện hoạt động trong các lĩnh vực năng lượng, bất động sản và dịch vụ với hệ sinh thái gồm nhiều công ty thành viên.
Từ doanh nghiệp thuộc Sông Đà đến cuộc "thay máu" cổ đông
Lịch sử của ANI gắn liền với quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước trong ngành xây dựng. Tiền thân của ANI là Chi nhánh Tổng công ty Sông Đà tại TP.HCM, được Bộ Xây dựng thành lập năm 1993 để đại diện cho Tổng công ty Sông Đà tại khu vực phía Nam. Cuối năm 2003, đơn vị này được chuyển đổi thành Công ty Cổ phần Đầu tư - Phát triển Sông Đà theo chủ trương cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước.
Sau cổ phần hóa, doanh nghiệp liên tục tăng vốn từ 10 tỷ đồng lên gần 240 tỷ đồng thông qua nhiều đợt chào bán cho cổ đông hiện hữu. Giai đoạn 2004-2019, vốn điều lệ đã tăng gấp gần 24 lần, từ 10 tỷ đồng lên 239,99 tỷ đồng.
Tháng 12/2006, doanh nghiệp niêm yết trên HNX với mã SIC, khi đó vẫn mang tên Công ty Cổ phần Đầu tư - Phát triển Sông Đà.
Bước ngoặt đầu tiên diễn ra vào cuối năm 2015 khi Tổng công ty Sông Đà thoái toàn bộ phần vốn tại doanh nghiệp. Thương vụ này đánh dấu việc ANI chính thức rời khỏi hệ sinh thái của một trong những tổng công ty xây dựng lớn nhất Việt Nam sau hơn một thập kỷ hoạt động dưới "mái nhà" Sông Đà.
Sau khi Sông Đà rút lui, cơ cấu cổ đông của doanh nghiệp thay đổi nhanh chóng. Năm 2017, Công ty TNHH Anza (nay là CTCP ANZA) trở thành cổ đông lớn với tỷ lệ sở hữu hơn 26%. Chỉ vài tháng sau, doanh nghiệp đổi tên từ Công ty Cổ phần Đầu tư - Phát triển Sông Đà thành Công ty Cổ phần ANI.
Đến năm 2021, ANZA tiếp tục nâng tỷ lệ sở hữu lên trên 65%, qua đó trở thành công ty mẹ và nắm quyền chi phối ANI. Hiện ANZA sở hữu hơn 73% vốn điều lệ. Đến năm 2023, số lượng cổ đông giảm xuống còn 485 người, chỉ chiếm khoảng 9,48% tổng số cổ phiếu có quyền biểu quyết, ANI không còn đáp ứng điều kiện là công ty đại chúng theo Luật Chứng khoán. Trên cơ sở đó, cổ phiếu SIC bị hủy niêm yết bắt buộc trên HNX từ tháng 7/2023.
Sau quá trình tái cơ cấu cổ đông, doanh nghiệp đáp ứng trở lại các điều kiện về công ty đại chúng vào tháng 4/2025. Cuối năm 2025, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xác nhận hoàn tất đăng ký công ty đại chúng và đầu năm 2026 mã chứng khoán ANI được đăng ký giao dịch trên UPCoM.
Hệ sinh thái phía sau ANI
Sau quá trình tái cơ cấu, ANI hiện hoạt động với công ty mẹ là CTCP ANZA nắm giữ 73,32% vốn điều lệ. Thông qua ANI, doanh nghiệp tiếp tục sở hữu và chi phối một loạt công ty hoạt động trong các lĩnh vực năng lượng, bất động sản, du lịch và dịch vụ đầu tư, tạo nên một hệ sinh thái gồm 8 công ty con cùng một công ty liên kết.
Trong đó, năng lượng là mảng đầu tư lớn nhất của doanh nghiệp. ANI hiện sở hữu 99,8% vốn tại CTCP ANI Power - doanh nghiệp có vốn điều lệ 720 tỷ đồng, đồng thời nắm giữ 93,32% vốn tại CTCP Đầu tư Năng lượng Đồng Nai có vốn điều lệ 460 tỷ đồng. Bên cạnh đó là các pháp nhân như Công ty TNHH TMDV Phú Vinh, Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Đầu tư Phú Cường và CTCP Thủy điện Đam Bri 1. Đây đều là những đơn vị trực tiếp phát triển hoặc vận hành các dự án thủy điện trong hệ sinh thái ANI.
Theo bản cáo bạch thông tin của doanh nghiệp này, danh mục tài sản năng lượng của doanh nghiệp hiện bao gồm các nhà máy thủy điện Krông K'mar tại Đắk Lắk, Pleikeo tại Gia Lai, Đam Bri 1 tại Lâm Đồng và Phú Tân 2 tại Đồng Nai. Ngoài thủy điện, ANI cũng đang mở rộng sang năng lượng tái tạo khi tham gia liên danh đầu tư dự án điện gió Chư Prông tại Gia Lai thông qua công ty con ANI Power.
Song song với năng lượng, bất động sản vẫn là lĩnh vực kinh doanh truyền thống của ANI. Doanh nghiệp hiện sở hữu gần như toàn bộ vốn tại CTCP ANI Biên Hòa, công ty có vốn điều lệ lên tới 600 tỷ đồng, chỉ đứng sau ANI Power về quy mô trong hệ sinh thái. Đơn vị này được định hướng phát triển các dự án nhà ở và bất động sản tại khu vực phía Nam.
Trước đó, ANI đã phát triển nhiều dự án như tòa nhà văn phòng và căn hộ Sông Đà tại số 14B Kỳ Đồng (TP.HCM), Sông Đà IDC Tower, chung cư Phú Mỹ cùng một số dự án nhà ở khác. Theo kế hoạch, doanh nghiệp cũng đang chuẩn bị đầu tư dự án khu chung cư Bửu Long tại Đồng Nai với quy mô khoảng 5,8 ha và tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng 3.000 tỷ đồng thông qua công ty con ANI Biên Hòa.
Ngoài hai mảng kinh doanh cốt lõi, ANI còn mở rộng sang lĩnh vực du lịch thông qua Công ty TNHH Du lịch sinh thái Thác Ba Giọt - đơn vị phát triển khu du lịch cùng tên tại Đồng Nai với vốn điều lệ 65 tỷ đồng. Đồng thời, doanh nghiệp sở hữu 40% vốn tại CTCP Dịch vụ Đầu tư IDS, công ty hoạt động trong lĩnh vực tư vấn và dịch vụ đầu tư, đóng vai trò là công ty liên kết duy nhất trong hệ sinh thái hiện na
Doanh thu tăng lên mức cao nhất trong nhiều năm, lợi nhuận gần 239 tỷ đồng
Theo bản công bố thông tin, kết quả kinh doanh của ANI ghi nhận xu hướng tăng trưởng trong giai đoạn 2024-2025. Năm 2025, doanh nghiệp đạt doanh thu thuần hơn 663 tỷ đồng, tăng gần 22% so với mức 545,5 tỷ đồng của năm trước. Cùng với đó, lợi nhuận trước thuế đạt 243,1 tỷ đồng, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 238,9 tỷ đồng, tăng khoảng 16,6% so với năm 2024.
Trong cơ cấu chi phí, giá vốn hàng bán năm 2025 ở mức 242,2 tỷ đồng, tăng so với 210,4 tỷ đồng của năm trước. Doanh thu hoạt động tài chính đạt gần 28,9 tỷ đồng, trong khi chi phí tài chính tăng lên 184,5 tỷ đồng. Chi phí quản lý doanh nghiệp cũng tăng từ 19,2 tỷ đồng lên 21,3 tỷ đồng.
Theo doanh nghiệp, kết quả trên đến từ việc các dự án thủy điện vận hành ổn định, tạo nguồn doanh thu và dòng tiền thường xuyên, đồng thời hoạt động kinh doanh bất động sản từng bước được triển khai.
Bước sang quý I/2026, ANI ghi nhận doanh thu thuần hơn 93 tỷ đồng. Trong kỳ, doanh thu hoạt động tài chính đạt 8,5 tỷ đồng, trong khi chi phí tài chính ở mức 52,3 tỷ đồng và chi phí quản lý doanh nghiệp gần 7 tỷ đồng. Kết thúc quý, doanh nghiệp ghi nhận lỗ trước thuế 7,45 tỷ đồng và lỗ sau thuế hơn 10 tỷ đồng.
