Xuất khẩu tôm sẽ phục hồi khi các nhà nhập khẩu tăng mua phục vụ lễ hội cuối năm

Ảnh minh họa

Quý III/2024, các nhà nhập khẩu Mỹ sẽ tăng mua phục vụ nhu cầu lễ hội cuối năm

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), các doanh nghiệp Việt Nam đã xuất khẩu tôm sang 103 thị trường và vùng lãnh thổ, mang về 1,3 tỷ USD, tăng 7% so với cùng kỳ năm ngoái.

Top 3 thị trường xuất khẩu tôm lần lượt là: Trung Quốc & Hongkong đạt 260 triệu USD, tăng 21%; thị trường Mỹ đạt 229 triệu USD, tăng 1%; thị trường Nhật Bản đạt 183 triệu USD, giảm 4% so với cùng kỳ năm trước.

Nhận định về nhu cầu thị trường xuất khẩu tôm trong năm nay, ông Đỗ Ngọc Tài, Phó Chủ tịch VASEP, Chủ tịch Ủy ban Tôm VASEP, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Chế biến thủy sản Tài Kim Anh cho biết, 5 tháng đầu năm nay, xuất khẩu tôm sang Trung Quốc & HongKong tăng đến 21% so với cùng kỳ, nhưng tăng trưởng giảm dần từ tháng 1 đến tháng 4, và sang tháng 5 có dấu hiệu giảm nhiều. Nguyên nhân chính là do giá tôm của Việt Nam cao hơn so với giá của các đối thủ tại thị trường tỷ dân.

Từ nay đến cuối năm, Ecuador, Ấn Độ và Indonesia sẽ tập trung đẩy mạnh xuất khẩu tôm hơn vào Trung Quốc do bị Mỹ áp thuế cao, vì thế tôm của Việt Nam xuất vào thị trường này sẽ khó khăn hơn về giá, đặc biệt là tôm sú nguyên con, thẻ nguyên con.

Trong khi đó, xuất khẩu tôm vào Mỹ chỉ tăng mạnh trong tháng 1, nhưng bước sang tháng 2, 4 và 5 thì giảm mạnh, nên kim ngạch xuất khẩu tôm sang thị trường này chỉ tăng nhẹ 1% so với cùng kỳ. Đây là nguyên nhân khiến thị trường Mỹ rơi xuống vị trí thứ 2 sau Trung Quốc.

Tại Mỹ, lạm phát và các chi phí nhà ở, xăng, gas... vẫn cao, cùng với đó, cước tàu biển tăng đột biến 40% từ tháng 5 do chiến tranh ở Trung Đông, và Trung Quốc gom container rỗng để dự phòng xuất hàng đi Mỹ trước kỳ hạn bị áp thuế mới. Mặt khác, tôm Việt Nam còn phải cạnh tranh mạnh về giá với tôm Ecuador, Ấn Độ, Indonesia trên đất Mỹ.

“Kỳ vọng, nhu cầu nhập khẩu tôm Việt Nam từ Mỹ có thể tăng nhẹ vào quý III, khi các nhà nhập khẩu tăng mua phục vụ nhu cầu lễ hội cuối năm”, Phó Chủ tịch VASEP nói.

Xuất khẩu tôm sang EU gặp bất lợi do cước tàu tăng đột biến

Cùng thời gian này, xuất khẩu tôm Việt Nam sang châu Âu tăng 8% so với cùng kỳ. Xuất khẩu tôm sang EU sau khi giảm trong tháng 2 và 3, đã phục hồi tăng trở lại trong tháng 4 và 5.

Tiêu thụ tôm của thị trường EU trong quý đầu năm rất chậm do thị trường này ảnh hưởng nhiều bởi chiến tranh Nga-Ukraine kéo dài, đồng EURO mất giá so với USD, cước tàu tăng đột biến 60% do phải đi vòng, và do Trung Quốc gom container rỗng để xuất vào Mỹ.

Bên cạnh đó, tôm Việt Nam sẽ phải cạnh tranh gay gắt hơn với các nguồn cung đối thủ trên thị trường này như Ấn Độ và Ecuador, do 2 nguồn cung này gặp khó với mức thuế cao trên thị trường Mỹ, nên sẽ giảm giá để tăng lượng xuất khẩu vào châu Âu.

Đầu quý III, nhu cầu nhập khẩu tôm của EU dự kiến tăng nhẹ cho đến cuối năm. Nhu cầu nhập khẩu hàng giá trị gia tăng của thị trường này cũng sẽ tăng trưởng tốt hơn các mặt hàng truyền thống, vì tồn kho đã giảm nhiều.

Cùng thời gian này, xuất khẩu tôm sang Nhật Bản giảm 4% so với cùng kỳ. Tuy tồn kho của các nhà nhập khẩu không nhiều, nhưng do đồng Yên mất giá từ đầu năm đến nay chưa có dấu hiệu phục hồi và lạm phát cao nên người tiêu dùng Nhật chi tiêu tiết kiệm.

Xuất khẩu tôm sang Nhật Bản giảm liên tục từ tháng 2 đến tháng 5, tuy nhiên tốc độ giảm không mạnh như những thị trường khác, và Nhật Bản vẫn được coi là thị trường có nhu cầu nhập khẩu tương đối ổn định.

Hàng giá trị gia tăng của Việt Nam tại thị trường Nhật vẫn giữ được lợi thế cạnh tranh tốt hơn so với các nguồn cung khác như Ấn Độ, Ecuador. Nhu cầu nhập khẩu của thị trường này dự kiến tăng nhẹ từ tháng 9 để phục vụ nhu cầu cuối năm.

Nhu cầu tiêu thụ chậm, lạm phát tăng cao, tiền mất giá, lãi suất tăng là nguyên nhân khiến xuất khẩu tôm sang Hàn Quốc chưa thể phục hồi, và giảm 9% so với cùng kỳ.

“Tuy tồn kho có giảm nhưng các nhà nhập khẩu không dám mua nhiều vì lạm phát còn cao, đồng tiền vẫn còn mất giá và chuẩn bị vào mùa vụ chính họ sợ tôm sẽ xuống giá. Những tháng tiếp theo cho đến cuối năm, nhu cầu nhập khẩu của thị trường này dự kiến ổn định”, ông Tài nhận định.