Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã quyết định không gia hạn lệnh miễn trừ trừng phạt đối với dầu thô của Nga, ngay cả khi cuộc chiến tại Iran đang làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về nguồn cung dầu toàn cầu và chi phí nhiên liệu gia tăng.
Quyết định này đồng nghĩa với việc Mỹ đã khép lại giai đoạn ngắn ngủi nới lỏng trừng phạt đối với dầu mỏ Nga.
Trước đó, chính quyền ông Trump từng ban hành lệnh miễn trừ đầu tiên vào tháng 3 và gia hạn thêm một lần nữa vào tháng 4. Tuy nhiên, cả hai lệnh này đều chỉ áp dụng cho một lượng dầu thô nhất định của Nga đã được bốc xếp lên tàu từ trước.
Các lệnh miễn trừ này đã vấp phải nhiều tranh cãi, đặc biệt là từ các đồng minh châu Âu - những bên luôn coi các biện pháp trừng phạt là công cụ thiết yếu để triệt tiêu nguồn thu từ dầu thô của Nga, qua đó cắt đứt nguồn tài trợ cho cuộc chiến tại Ukraine.
Giới chỉ trích lập luận rằng, việc Mỹ nới lỏng trừng phạt đã giúp Nga làm giàu giữa bối cảnh giá dầu thế giới đang leo thang, cho dù biện pháp này chỉ giới hạn đối với dầu vận chuyển bằng đường biển.
Tuy nhiên, một số quốc gia, bao gồm Ấn Độ và Indonesia (In-đô-nê-xi-a), đã vận động chính quyền ông Trump gia hạn các lệnh miễn trừ trừng phạt này, do cuộc chiến tại Iran và việc eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa đang khiến thị trường toàn cầu thâm hụt hàng triệu thùng dầu thô mỗi ngày.
Vào tháng 4, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent ban đầu tuyên bố Mỹ sẽ không gia hạn lệnh miễn trừ trừng phạt đối với dầu thô Nga, nhưng lại bất ngờ lật ngược quyết định bằng một sắc lệnh mới chỉ hai ngày sau đó.
Giải trình trước một ủy ban của Thượng viện, ông Bessent cho biết sự thay đổi này diễn ra sau khi có hơn 10 quốc gia nghèo và dễ bị tổn thương nhất về năng lượng tiếp cận ông để xin gia hạn. Ông khẳng định các bước đi trước đó là hoàn toàn cần thiết để giữ ổn định cho thị trường năng lượng toàn cầu trong bối cảnh xung đột Trung Đông leo thang.
Tương tự như kịch bản hồi tháng 4, áp lực vận động hành lang từ các đồng minh châu Á và tình trạng khan hiếm gia tăng trên thị trường dầu mỏ vẫn có thể thúc đẩy chính quyền Mỹ ban hành một lệnh miễn trừ mới trong thời gian tới.
