Quy định mới, được Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia (NDRC) công bố ngày 22/10, nhằm mục đích ngăn ngừa và giảm thiểu tốt hơn các rủi ro ở nước ngoài đang gia tăng và bảo vệ lợi ích của Trung Quốc, theo cơ quan hoạch định kinh tế này. “Trong những năm gần đây, một số ít quốc gia và khu vực đã áp dụng các biện pháp phân biệt đối xử, một số yêu cầu các nhà đầu tư Trung Quốc chuyển giao công nghệ hoặc dữ liệu, hoặc thoái vốn cổ phần và tài sản, làm suy yếu lợi ích của Trung Quốc”, NDRC cho biết.
NDRC cho biết, một số nhà đầu tư Trung Quốc đã đánh giá thấp rủi ro ở nước ngoài và phản ứng không thỏa đáng trước sự bất ổn chính trị và các chính sách không ổn định, dẫn đến thua lỗ. NDRC cho biết quy định mới đã tinh chỉnh hệ thống báo cáo về các trường hợp bất lợi nghiêm trọng và thiết lập khung báo cáo hằng năm cho thông tin đầu tư ra nước ngoài. Ủy ban cũng sẽ nỗ lực tối ưu hóa các yêu cầu báo cáo đối với việc tái đầu tư thông qua các thực thể ở nước ngoài và đưa ra nghĩa vụ báo cáo giai đoạn đầu cho một số dự án lớn, hoặc những dự án có thể ảnh hưởng đến quan hệ ngoại giao của Trung Quốc với các nước khác.
“Bằng cách thông báo cho các cơ quan quản lý về những diễn biến này, các nhà đầu tư có thể giúp thúc đẩy nỗ lực chung để phòng ngừa và quản lý rủi ro ở nước ngoài”, NDRC thông tin.
Quy định gồm 76 điều, có hiệu lực từ ngày 1/12 và thay thế phiên bản được ban hành năm 2017, được đưa ra trong bối cảnh quy mô và độ phức tạp ngày càng tăng của các khoản đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc khiến Bắc Kinh phải tăng cường khung pháp lý. Những thay đổi này diễn ra khi các công ty Trung Quốc phải đối mặt với sự giám sát ngày càng chặt chẽ đối với các khoản đầu tư ở nước ngoài. Chẳng hạn, trong những năm gần đây, chính quyền Mỹ đã gây áp lực buộc công ty mẹ ByteDance của TikTok phải từ bỏ quyền kiểm soát hoạt động tại Mỹ, trong khi chính quyền và tòa án Hà Lan đã can thiệp vào việc quản trị của nhà sản xuất chip Nexperia thuộc sở hữu của Trung Quốc.
Theo NDRC, dòng vốn đầu tư ra nước ngoài hằng năm của Trung Quốc đã tăng từ 158,3 tỷ USD năm 2017 lên 213,6 tỷ USD năm 2025, trong khi tổng vốn đầu tư ra nước ngoài của nước này gần như tăng gấp đôi, từ 1,8 nghìn tỷ USD lên 3,4 nghìn tỷ USD.
Trung Quốc đã nằm trong top ba nguồn đầu tư ra nước ngoài lớn nhất thế giới trong 9 năm liên tiếp, các quan chức Bộ Thương mại cho biết tại cuộc họp báo, đồng thời cho biết thêm rằng đầu tư trực tiếp ra nước ngoài của nước này đã đạt 128,62 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026. Các quy định sửa đổi cũng mở rộng định nghĩa về nhà đầu tư không chỉ giới hạn ở các công ty và tổ chức trong nước mà còn bao gồm cả cá nhân. Điều này sẽ tiếp tục cho phép các nhà đầu tư triển khai vốn vào thị trường tài chính nước ngoài thông qua các kênh hiện có, bao gồm chương trình Nhà đầu tư tổ chức trong nước đủ điều kiện (Qualified Domestic Institutional Investor - OID), chương trình Kết nối Chứng khoán (Stock Connect) và chương trình Kết nối Quản lý Tài sản Xuyên biên giới (Cross-boundary Wealth Management Connect), mà không cần phải tuân theo các yêu cầu phê duyệt, nộp hồ sơ và báo cáo mới trong hầu hết các trường hợp.
Theo phân tích của công ty luật King & Wood của Trung Quốc, việc mở rộng khung pháp lý cho các cá nhân cư trú có thể cung cấp một lộ trình pháp lý rõ ràng hơn cho công dân Trung Quốc muốn đầu tư ra nước ngoài. Công ty luật này cho biết đầu tư ra nước ngoài của các cá nhân Trung Quốc từ lâu đã chủ yếu được điều chỉnh bởi các quy định về ngoại hối, áp dụng cho một phạm vi hoạt động tương đối hạn chế.
