Thị trường chứng khoán đang trở lại trạng thái thận trọng: Lo ngại về làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) khiến các nhà đầu tư bán tháo cổ phiếu công nghệ trước kỳ nghỉ cuối tuần, thay vào đó, trái phiếu Chính phủ Mỹ được lựa chọn như một kênh đầu tư an toàn hơn.
Theo Bloomberg, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm ngày 22/10 đã giảm xuống dưới ngưỡng 5%, với mức giảm trong một ngày mạnh nhất trong gần 2 năm.
Tuy nhiên, vàng – vốn được coi là “nơi trú ẩn an toàn” – lại không hưởng lợi từ sự thay đổi tâm lý này. Trái lại, giá kim loại quý có thời điểm giảm xuống dưới 4.000 USD/ounce, tiếp tục đà điều chỉnh.
Theo chuyên gia tài chính của báo Handelsblatt ở Frankfurt, Martin Müller, hiện có hai nguyên nhân chính lý giải diễn biến này: Trong những tháng qua, kỳ vọng lãi suất tăng và đồng USD mạnh lên đã gây sức ép lên giá vàng. Do không sinh lãi, vàng trở nên kém hấp dẫn tương đối so với các tài sản có lợi suất. Kể từ mức đỉnh cuối tháng Một, giá vàng đã giảm 28%.
Đáng chú ý, vàng hiện không còn hưởng lợi ngay cả khi nhà đầu tư tìm kiếm sự an toàn. Theo chuyên gia phân tích Carsten Fritsch của Commerzbank, một nguyên nhân có thể là nhà đầu tư bán vàng để bù đắp thua lỗ trên thị trường cổ phiếu.
Trong phân tích mới đây, ông Fritsch nhận định làn sóng bán tháo có thể xuất phát từ các giao dịch bán bắt buộc, khi nhà đầu tư phải bù đắp khoản lỗ cổ phiếu hoặc đáp ứng yêu cầu bổ sung tài sản bảo đảm (margin call).
Khi giá tài sản giảm, các công ty môi giới có thể yêu cầu nhà đầu tư sử dụng vốn vay để mua chứng khoán bổ sung tài sản bảo đảm. Để có tiền đáp ứng yêu cầu này, nhà đầu tư đôi khi buộc phải bán các tài sản khác, kể cả vàng.
Ông Christoph Müller, chuyên gia phân tích của DZ Bank, cũng chỉ ra mối liên hệ tương tự. Theo ông, giá dầu thô tăng cùng làn sóng bán tháo cổ phiếu công nghệ và cổ phiếu liên quan đến AI trên toàn cầu đã khiến nhà đầu tư thanh lý các vị thế vàng để bù đắp thua lỗ tại những tài sản rủi ro hơn.
Theo ngân hàng Bank of America (BoA), diễn biến giá vàng hiện phụ thuộc đáng kể vào giá dầu. Trong báo cáo công bố cuối tháng Chín, ngân hàng này nhận định giá dầu tăng là “rủi ro lớn nhất trong ngắn hạn” đối với vàng.
Dữ liệu của BoA cho thấy, kể từ cuối tháng Tám, giá vàng và giá dầu có xu hướng biến động ngược chiều nhau. Giá dầu tăng đẩy lạm phát lên cao, gây sức ép buộc các ngân hàng trung ương nâng lãi suất điều hành.
Dù kỳ vọng về lãi suất của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) đã giảm vào cuối tuần, thị trường hợp đồng tương lai vẫn dự báo gần ba lần điều chỉnh tăng lãi suất trong 12 tháng tới. Riêng từ đầu tháng Mười, giá dầu thô Brent đã tăng 10%, lên khoảng 114 USD/thùng. Theo dự báo của BoA, nếu căng thẳng tại Trung Đông kéo dài và giá dầu tăng lên 150 USD/thùng, giá vàng có thể giảm xuống mức bình quân 3.500 USD/ounce trong năm tới. Tuy nhiên, các nhà phân tích nhấn mạnh đây không phải kịch bản cơ sở của ngân hàng.
Diễn biến trên cho thấy giá dầu đang trở thành yếu tố quan trọng đối với thị trường vàng. Ngược lại, nếu tình hình Trung Đông hạ nhiệt, giá vàng có thể được hỗ trợ. Theo Commerzbank, việc điều chỉnh lại kỳ vọng lãi suất của Fed cũng có thể “mở đường cho giá vàng tăng cao hơn”.
