Theo cập nhật mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, tín dụng toàn hệ thống ghi nhận mức tăng trưởng 1,95% tính đến ngày 10/05/2024, thấp hơn đáng kể so với mức tăng trưởng trên 3% cùng kỳ 2023. Động lực tăng trưởng chính đến từ phân khúc khách hàng doanh nghiệp, trong khi tín dụng bán lẻ chưa ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực.
Các ngân hàng tư nhân có tỷ trọng cho vay bất động sản - xây dựng ở mức cao ghi nhận mức tăng trưởng khả quan hơn so với trung bình ngành như LPB, TCB, HDB, MSB.
Trong báo cáo ngành ngân hàng mới công bố, các chuyên gia phân tích tại VCBS đánh giá, nhu cầu tín dụng nhìn chung vẫn ở mức yếu do nền kinh tế và thị trường bất động sản phục hồi chậm, mức thu nhập cũng như khả năng trả nợ vẫn chưa có nhiều sự cải thiện. Bên cạnh đó, một lượng lớn tín dụng đã được đẩy nhanh giải ngân tại thời điểm cuối 2023 cùng tâm lý e ngại vay nợ trong những tháng đầu năm của người dân và doanh nghiệp cũng khiến cho đà tăng trưởng tín dụng không được như kỳ vọng.
Tín dụng bán lẻ tiếp tục đà giảm tốc với tỷ trọng tín dụng bán lẻ trên tổng dư nợ giảm từ mức 44,2% cuối năm 2023 xuống mức 43,5% tại thời điểm quý I/2024 khi nhu cầu mua nhà, phục vụ đầu tư - sản xuất kinh doanh, tiêu dùng đều ở mức yếu.
Cho vay mua nhà chưa ghi nhận nhiều tín hiệu khả quan với dư nợ tính đến cuối quý I/2024 giảm 0,7% so với đầu năm, tương đương chiếm 12,8% trong tổng dư nợ nền kinh tế. Cho vay mua nhà vốn là động lực tăng trưởng chính của tín dụng bán lẻ trong nhiều năm với tốc độ tăng trưởng cao CAGR 5 năm đạt 26%, tuy nhiên đà tăng trưởng chững lại từ năm 2023 (với mức tăng trưởng chỉ 1,1% so với cùng kỳ) do nguồn cung từ các dự án mới thiếu hụt và mặt bằng lãi suất vẫn neo ở mức cao trong năm.
Nguồn: VCBS
Chuyên gia VCBS kỳ vọng cho vay mua nhà sẽ dẫn dắt tăng trưởng tín dụng bán lẻ trong thời gian tới khi lãi suất ở mức thấp và thị trường bất động sản dần hồi phục từ 6 tháng cuối năm 2024 nhờ nhu cầu mua nhà để ở thực vẫn ở mức cao trong khi nguồn cung nhà ở có dấu hiệu hồi phục khả quan.
Dư nợ tín dụng đối với hoạt động kinh doanh bất động sản và xây dựng của nền kinh tế tăng 0,16% so với đầu năm vào cuối tháng 2/2024, chiếm lần lượt 8,3% và 8,1% tổng dư nợ. Các ngân hàng có tỷ trọng cho vay BĐS - xây dựng cao trên 20% trong danh mục tín dụng hiện nay bao gồm TCB, SHB, HDB, VPB….
Nguồn: VCBS
VCBS dự báo tín dụng BĐS và xây dựng tiếp tục tăng nhanh trong thời gian tới đến từ hai động lực quan trọng. Thứ nhất, nguồn cung khả quan hơn trong thời gian tới với các dự án tiếp tục được đẩy nhanh triển khai sau các nỗ lực hỗ trợ về lãi suất, pháp lý, đặc biệt sau khi các bộ luật mới về bất động sản có hiệu lực. Thứ hai, mặt bằng lãi suất cho vay ở mức thấp kích thích nhu cầu vay của doanh nghiệp BĐS cũng như nhà đầu tư/người mua nhà.
Tuy nhiên, chuyên gia cũng cho rằng, dòng tín dụng vào thị trường BĐS sẽ có sự phân hóa về khả năng tiếp cận vốn giữa các phân khúc và doanh nghiệp trên thị trường. Theo đó, tín dụng sẽ tập trung vào phân khúc BĐS nhà ở phục vụ nhu cầu ở thực và xây dựng hạ tầng giao thông.
“Chúng tôi cũng cần lưu ý rằng một phần tín dụng sẽ được giải ngân cho các doanh nghiệp BĐS gặp khó khăn về tài chính với mục đích tái cấu trúc nợ, đây sẽ là yếu tố cần theo dõi trong thời gian tới”, VCBS cho biết.
Theo dự báo của VCBS, nhu cầu tín dụng sẽ tăng tốc trong nửa cuối năm 2024 khi mặt bằng lãi suất duy trì ở mức thấp giúp thúc đẩy nhu cầu vay và nền kinh tế hồi phục. Theo đó tốc độ tăng trưởng tín dụng cả năm 2024 ước đạt 12 – 13%.
Động lực tăng trưởng tín dụng đến từ hoạt động sản xuất, xuất khẩu tích cực, thúc đẩy giải ngân đầu tư công, đặc biệt là các dự án trọng điểm – có tính lan tỏa cao như dự án đầu tư cơ sở hạ tầng.
Song song đó, thị trường bất động sản hồi phục rõ nét hơn từ nửa sau của năm 2024 kéo theo tăng trưởng tín dụng các phân khúc cho vay doanh nghiệp BĐS, xây dựng, cho vay mua nhà.
