Sau 3 phiên giảm sàn liên tiếp, mở cửa phiên sáng 8/7, cổ phiếu PNJ của Công ty CP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận tiếp tục giảm sàn về 47.250 đồng/cổ phiếu. Tuy nhiên, ngay sau đó lực cầu lớn bất ngờ xuất hiện giúp toàn bộ lượng dư bán giá sàn khoảng 10,5 triệu đơn vị được hấp thụ hết.
Đến 10h30, khối lượng khớp lệnh của mã này đạt khoảng 18 triệu đơn vị và là mức thanh khoản cao kỷ lục trong một phiên.
Việc cổ phiếu PNJ bắt đầu có thanh khoản phần nào giúp một bộ phận nhà đầu tư có thể thoát hàng sau 3 phiên thanh khoản gần như đóng băng. Dù vậy, cổ phiếu PNJ vẫn đang giảm điểm, cho thấy áp lực bán ra vẫn lớn và tâm lý thận trọng vẫn chưa hạ nhiệt.
Kết phiên 7/7, cổ phiếu PNJ giảm phiên thứ ba liên tiếp xuống còn 50.800 đồng/cổ phiếu, mất hơn 19% giá trị chỉ trong 3 phiên giao dịch. Vốn hóa doanh nghiệp theo đó "bốc hơi" gần 6.300 tỷ đồng, giảm xuống dưới 26.000 tỷ đồng và chính thức mất mốc vốn hóa tỷ USD.
Đà bán tháo của cổ phiếu PNJ xuất phát từ thông tin liên quan đến vụ án buôn lậu kim cương khối lượng lớn, trong đó ông Đặng Ngọc Thảo - nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (P-Lab) - bị khởi tố để điều tra. Ngay sau khi thông tin được công bố, cổ phiếu PNJ liên tục chịu áp lực bán mạnh và rơi vào trạng thái trắng bên mua trong nhiều thời điểm.
Trước diễn biến này, PNJ đã phát đi thông báo khẳng định P-Lab là pháp nhân hoạt động độc lập với vốn điều lệ 10 tỷ đồng, đồng thời nhấn mạnh vụ việc liên quan đến trách nhiệm pháp lý của cá nhân ông Đặng Ngọc Thảo. Doanh nghiệp cho biết hoạt động sản xuất kinh doanh vẫn diễn ra bình thường, đồng thời hội đồng quản trị (HĐQT) công ty đã thành lập Tổ giám sát đặc biệt với sự tham gia của hai thành viên HĐQT độc lập nhằm tăng cường quản trị và kiểm soát tại P-Lab.
Tại cuộc cuộc họp đối thoại với nhà đầu tư ngày 6/7, bà Cao Thị Ngọc Dung, Chủ tịch HĐQT PNJ cho biết kim cương của PNJ được nhập khẩu từ Thái Lan và Hồng Kông với đầy đủ chứng từ hợp lệ. Bà cũng khẳng định không có viên nào trong khoảng 28.000 viên kim cương bị cáo buộc liên quan đến vụ buôn lậu được bán qua các kênh phân phối của công ty.
Lãnh đạo PNJ cho biết, công ty đang cân nhắc phương án mua lại cổ phiếu đã được ĐHĐCĐ thường niên năm 2026 thông qua và sẽ triển khai khi cần thiết. Đồng thời, nhân viên PNJ và các thành viên trong gia đình Chủ tịch HĐQT Cao Thị Ngọc Dung cũng đang cân nhắc mua vào cổ phiếu PNJ. Ngày 6/7, ông Cao Ngọc Duy, em trai bà Cao Thị Ngọc Dung đã đăng ký mua vào 300.000 cổ phiếu PNJ từ ngày 10/7-7/8.
Về mối quan hệ gia đình giữa nguyên Giám đốc P-Lab – ông Đặng Ngọc Thảo và thành viên HĐQT PNJ – bà Đặng Thị Lài, ban lãnh đạo PNJ khẳng định công ty duy trì sự tách bạch rõ ràng giữa các chức năng điều hành, kiểm soát và giám sát theo đúng khung quản trị doanh nghiệp.
Nhìn nhận ở góc độ đơn vị phân tích, Chứng khoán Vietcap đánh giá, vụ việc tại P-Lab nhiều khả năng sẽ tiếp tục tạo áp lực lên tâm lý nhà đầu tư trong ngắn hạn. Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh của PNJ hiện vẫn trong tầm kiểm soát và doanh nghiệp đang triển khai nhiều biện pháp quản trị nhằm xử lý sự việc.
Bên cạnh đó, hoạt động bán lại của khách hàng đã xuất hiện những tín hiệu ban đầu cho thấy xu hướng trở lại bình thường khi thị trường có thêm thông tin chính thức.
Dựa vào cơ sở các dữ liệu hiện có, Vietcap lưu ý cuộc điều tra đang tập trung vào các sai phạm bị cáo buộc đối với nguyên Giám đốc P-Lab, trong khi ban lãnh đạo PNJ khẳng định đây là trách nhiệm pháp lý cá nhân, không phải hoạt động của doanh nghiệp. Đồng thời, hoạt động kinh doanh, các kênh nhập khẩu kim cương, chính sách thu mua cũng như kế hoạch năm 2026 vẫn được giữ nguyên.
Trong khi đó, SSI Research cho rằng các thông tin ban lãnh đạo đưa ra tại cuộc gặp gỡ ngày 6/7 phần nào giúp giảm bớt lo ngại về áp lực thanh khoản trong ngắn hạn. Với nền tảng tài chính lành mạnh, PNJ vẫn có đủ khả năng thực hiện chính sách mua lại kim cương theo cam kết với khách hàng.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia của SSI các giải trình hiện nay chủ yếu đến từ phía doanh nghiệp và chưa phải kết luận chính thức của cơ quan chức năng. Do đó, mức độ bất định liên quan đến uy tín thương hiệu, hệ thống quản trị và kiểm soát nội bộ vẫn còn khá lớn.
SSI Research cho rằng, rủi ro lớn nhất hiện nay không nằm ở dòng tiền hay hoạt động kinh doanh trước mắt mà là khả năng suy giảm niềm tin của người tiêu dùng. Đây là yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu mua sắm trang sức trong trung và dài hạn.
Điều này đặc biệt đáng lưu ý khi các sản phẩm liên quan đến kim cương hiện đóng góp khoảng 33% doanh thu mảng trang sức của PNJ, trong đó khoảng 10% đến từ kim cương rời và 23% từ trang sức kim cương. Nếu tâm lý khách hàng suy yếu trong thời gian dài, tốc độ tăng trưởng doanh thu của doanh nghiệp có thể chịu áp lực trong các năm tới.
Bên cạnh đó, SSI nhận định vụ việc cũng khiến thị trường quan tâm nhiều hơn đến chất lượng quản trị doanh nghiệp. Mặc dù PNJ đã xây dựng hệ thống kiểm soát đối với hoạt động của P-Lab và duy trì chính sách trích lập dự phòng hàng tồn kho tương đối thận trọng, nhà đầu tư sẽ có xu hướng đánh giá kỹ hơn các yếu tố về kiểm soát nội bộ, chất lượng lợi nhuận cũng như tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh.
Ở góc độ kết quả kinh doanh, ban lãnh đạo PNJ cho biết, lợi nhuận quý II/2026 vẫn dự kiến tăng trưởng hai chữ số nhờ doanh số bán lẻ trang sức khả quan và các biện pháp tối ưu chi phí. Theo SSI, điều này cho thấy hoạt động kinh doanh cốt lõi của doanh nghiệp vẫn ổn định trước khi xảy ra sự cố. Nếu việc khách hàng bán lại kim cương tạo ra ảnh hưởng đáng kể, tác động nhiều khả năng sẽ phản ánh rõ hơn trong kết quả kinh doanh quý III thay vì quý II.
Trên cơ sở đó, SSI điều chỉnh giảm dự báo lợi nhuận sau thuế năm 2026 của PNJ xuống còn 3.333 tỷ đồng, tương ứng tăng khoảng 18% so với năm trước, thấp hơn mức dự báo trước đó là 3.569 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 26%.
SSI cũng không còn đưa ra giá mục tiêu và khuyến nghị đầu tư đối với cổ phiếu PNJ ở thời điểm hiện tại. SSI cho biết sẽ chỉ đưa ra khuyến nghị và định giá mới khi có thêm thông tin đầy đủ từ cả cơ quan chức năng lẫn phía doanh nghiệp. Trong bối cảnh hiện nay, việc duy trì quan điểm thận trọng được xem là phù hợp hơn đối với nhà đầu tư.
Trong một diễn biến khác, sau chuỗi giảm mạnh, nhiều công ty chứng khoán đã bắt đầu điều chỉnh tỷ lệ cho vay ký quỹ (margin) đối với cổ phiếu PNJ. Theo đó, Chứng khoán SSI thông báo hạ tỷ lệ margin cổ phiếu PNJ từ 50% về 40% với lý do thông tin xấu về doanh nghiệp.
Chứng khoán FPT (FPTS) cũng giảm tỷ lệ margin đối với cổ phiếu PNJ từ 50%, về còn 30% từ ngày 8/7/2026. Trong khi Chứng khoán Phú Hưng điều chỉnh tỷ lệ margin đối với cổ phiếu PNJ từ 50% xuống 0% và trong danh mục cho vay ký quỹ cập nhật mới nhất của Chứng khoán TCBS cũng đã không còn mã chứng khoán PNJ.
