Từ vị thế nhà xuất khẩu xe năng lượng mới (NEV) lớn nhất thế giới, Trung Quốc đang nhanh chóng tái định hình chiến lược toàn cầu.
Các nhà sản xuất ôtô nước này không chỉ dừng lại ở việc xuất khẩu sản phẩm đơn thuần mà đang chuyển hướng sang phát triển một hệ sinh thái "toàn chuỗi" mang tính bản địa hóa, bao gồm chuyển giao công nghệ, sản xuất tại chỗ và xây dựng thương hiệu.
Theo số liệu từ Hiệp hội các nhà sản xuất ôtô Trung Quốc (CAAM), xuất khẩu NEV đang trở thành động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Trong nửa đầu năm 2026, Trung Quốc đã xuất khẩu 2,355 triệu chiếc NEV, tăng 120% so với cùng kỳ năm ngoái. Trước đó, kim ngạch xuất khẩu năm 2025 đạt 2,615 triệu xe, tăng 103,7% so với mức 1,284 triệu chiếc của năm 2024.
Các ông lớn như BYD, GAC và XPENG đang dẫn đầu cuộc chơi với tham vọng vươn xa hơn việc gia tăng doanh số. Điển hình, XPENG đã bàn giao hơn 45.000 xe tại thị trường quốc tế trong năm 2025 (tăng 96%), trong đó châu Âu chiếm gần một nửa thị phần.
Đến tháng 3/2026, hãng tiếp tục công bố lộ trình gia tăng sự hiện diện ở Mỹ Latinh vào năm 2028, lấy Mexico làm bước đệm đầu tiên.
Tương tự, GAC Group xuất khẩu 121.500 xe mang thương hiệu riêng trong nửa đầu năm 2026 (tăng 132%), đặt mục tiêu tiêu thụ 250.000 xe trong năm nay và vươn tới mốc 1 triệu xe vào năm 2030 tại 120 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Đáng chú ý, thay vì giữ kín công nghệ, các hãng xe Trung Quốc đang tích cực chia sẻ nền tảng để thiết lập tiêu chuẩn chung trên toàn cầu. BYD đã cấp phép nền tảng khung gầm e-platform 3.0 cho Toyota và công nghệ pin lưỡi kiếm cho Hyundai, đồng thời đưa tiêu chuẩn sạc EV của hãng vào áp dụng tại 7 quốc gia ASEAN. Trong khi đó, XPENG cung cấp hệ thống lái tự động thế hệ thứ hai và chip AI Turing do hãng tự phát triển cho tập đoàn Volkswagen.
Nhằm xóa bỏ định kiến về các dòng "xe giá rẻ, ít tính năng", các doanh nghiệp Trung Quốc đang mạnh tay đầu tư vào mạng lưới dịch vụ hậu mãi. GAC đã thiết lập các kho phụ tùng khu vực tại châu Âu, Thái Lan và Panama, mỗi kho dự trữ hơn 3.000 linh kiện nhằm giảm một nửa thời gian sửa chữa.
BYD và XPENG cũng đồng loạt phủ sóng các trung tâm trải nghiệm và dịch vụ tại châu Âu, Trung Đông và Mỹ Latinh.
Đối với các quốc gia sở tại, sự dịch chuyển chiến lược của các hãng xe Trung Quốc mang lại lợi ích kép: Vừa thu hút nguồn vốn đầu tư mới, tạo ra lượng lớn việc làm tay nghề cao, vừa đẩy nhanh quá trình chuyển đổi xanh.
Ông Chen Shihua, Phó Tổng thư ký CAAM nhận định, chuỗi cung ứng vững chắc, lợi thế quy mô và khả năng cập nhật nhanh chóng các tính năng thông minh chính là chìa khóa giúp xe điện Trung Quốc liên tục nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng sát sao nhu cầu của người dùng trên toàn thế giới.
