Đà tăng giá mạnh của đồng won trong những tuần qua đang đặt ra thách thức mới đối với các tập đoàn bán dẫn lớn của Hàn Quốc như Samsung Electronics và SK hynix khi doanh thu xuất khẩu quy đổi sang won có thể giảm.
Tỷ giá won/USD đã giảm khoảng 12% trong hai tháng kể từ tháng 7, từ 1.550 won/USD xuống 1.370 won/USD. Diễn biến này hoàn toàn đảo chiều so với vài tháng trước khi thị trường lo ngại đồng won mất giá quá mạnh. Nguyên nhân chủ yếu được cho là đồng USD suy yếu và các doanh nghiệp xuất khẩu chuyển đổi nguồn thu bằng USD sang won.
Thông thường, đồng won tăng giá được xem là bất lợi đối với các doanh nghiệp xuất khẩu. Khi tỷ giá giảm, giá hàng xuất khẩu tính theo USD có thể tăng, qua đó làm giảm sức cạnh tranh về giá. Theo một báo cáo năm 2024 của Hiệp hội Thương mại quốc tế Hàn Quốc (KITA), tỷ giá won/USD giảm 10% có thể khiến khối lượng xuất khẩu giảm 1,43%.
Đồng won tăng giá cũng trực tiếp làm giảm doanh thu xuất khẩu tính theo won. Nếu doanh nghiệp tăng giá bán để bù đắp khoản doanh thu bị giảm do biến động tỷ giá, số lượng đơn hàng cũng có thể giảm.
Bộ Kinh tế và Tài chính Hàn Quốc đang phân tích tác động của việc đồng won tăng giá đối với lợi nhuận doanh nghiệp và nền kinh tế nói chung. Mối quan tâm đặc biệt tập trung vào Samsung Electronics và SK hynix do hai doanh nghiệp này có ảnh hưởng rất lớn đến kinh tế Hàn Quốc.
Đà tăng mạnh của xuất khẩu chất bán dẫn đã giúp thặng dư tài khoản vãng lai của Hàn Quốc trong nửa đầu năm 2026 đạt 191,01 tỷ USD, tương đương khoảng 1,5 lần mức thặng dư của cả năm trước.
Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) ngày 27/8 nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Hàn Quốc năm 2026 từ 2,6% lên 3,3%, chủ yếu nhờ xuất khẩu bán dẫn tăng mạnh. BOK cho rằng nếu xuất khẩu bán dẫn vượt kỳ vọng, tăng trưởng có thể đạt 3,5%, nhưng nếu xuất khẩu kém hơn dự kiến, mức tăng trưởng có thể chỉ đạt 3,2%. Điều này cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng lớn của tăng trưởng kinh tế Hàn Quốc vào ngành bán dẫn và các tập đoàn lớn trong lĩnh vực này.
Không chỉ tác động đến nền kinh tế, Samsung Electronics và SK hynix còn chiếm hơn một nửa vốn hóa thị trường chứng khoán KOSPI. Do đó, nếu doanh thu tính bằng won của hai tập đoàn giảm, giá cổ phiếu có thể chịu sức ép, kéo theo tác động lan tỏa đến toàn bộ thị trường chứng khoán và thậm chí cả tiêu dùng trong nước.
Tuy nhiên, đồng won tăng giá không hoàn toàn bất lợi đối với Samsung Electronics và SK hynix. Lợi thế lớn là đồng won mạnh giúp giảm chi phí nhập khẩu các nguyên vật liệu phục vụ sản xuất chip. Đây là yếu tố có thể bù đắp một phần tác động tiêu cực từ việc doanh thu xuất khẩu quy đổi sang won giảm.
Một quan chức Bộ Kinh tế và Tài chính Hàn Quốc nhận định các tập đoàn lớn như Samsung Electronics và SK hynix đã xây dựng các chiến lược phòng ngừa rủi ro tỷ giá khá tốt, vì vậy biến động tỷ giá sẽ không ngay lập tức trở thành rủi ro lớn đối với doanh nghiệp. Quan chức này lưu ý khi đánh giá tác động của tỷ giá đối với năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Hàn Quốc, không nên chỉ nhìn vào tỷ giá won/USD mà cần xem xét tỷ giá của các đồng tiền tại những quốc gia cạnh tranh với Hàn Quốc.
Đặc biệt, nếu đồng nhân dân tệ tăng giá so với USD mạnh hơn đồng won trong bối cảnh doanh nghiệp Hàn Quốc cạnh tranh với Trung Quốc, đồng won tăng giá chưa chắc đã bất lợi. Ngược lại, doanh nghiệp Hàn Quốc thậm chí có thể được hưởng lợi về năng lực cạnh tranh.
Như vậy, đối với các tập đoàn bán dẫn Hàn Quốc, đồng won mạnh tạo ra tác động hai chiều: làm giảm doanh thu xuất khẩu khi quy đổi sang won nhưng đồng thời làm giảm chi phí nguyên vật liệu nhập khẩu. Tác động ròng sẽ phụ thuộc vào mức độ biến động của tỷ giá, cơ cấu doanh thu - chi phí bằng ngoại tệ và đặc biệt là diễn biến tỷ giá của các đồng tiền tại những quốc gia cạnh tranh.
