Dòng tiền tiết kiệm tăng mạnh trong bối cảnh lãi suất huy động duy trì ở vùng cao, đồng thời giúp các ngân hàng cải thiện đáng kể bài toán nguồn vốn sau nhiều tháng tín dụng tăng nhanh hơn huy động.
Theo số liệu Ngân hàng Nhà nước, đến cuối tháng 7, tiền gửi của dân cư tại các tổ chức tín dụng đạt hơn 11,2 triệu tỷ đồng, tăng 151.661 tỷ đồng so với tháng trước và cao hơn 8,56% so với cuối năm 2025. Đây là mức cao nhất từng được ghi nhận.
Chỉ một tháng trước đó, vào cuối tháng 6, số dư tiền gửi dân cư mới lần đầu vượt mốc 11 triệu tỷ đồng, đạt khoảng 11,068 triệu tỷ. Như vậy, từ đầu năm đến hết tháng 7, lượng tiền người dân đưa thêm vào hệ thống ngân hàng tăng gần 900.000 tỷ đồng.
Lãi suất cao kéo tiền nhàn rỗi về ngân hàng
Sự gia tăng của tiền gửi dân cư diễn ra khi lãi suất tiết kiệm tại nhiều ngân hàng đã trở lại mức tương đối hấp dẫn.
Khảo sát thị trường giữa tháng 9 cho thấy lãi suất huy động niêm yết kỳ hạn 12 tháng tại một số ngân hàng thương mại đã lên quanh 7-7,8%/năm. ACB niêm yết 7,8%/năm, Sacombank 7,5%, LPBank và Saigonbank ở mức 7,2%.
Nhóm bốn ngân hàng thương mại Nhà nước gồm Agribank, BIDV, Vietcombank và VietinBank cùng niêm yết khoảng 6,8%/năm cho kỳ hạn 12 tháng.
Với mặt bằng này, gửi tiết kiệm trở nên cạnh tranh hơn trong lựa chọn phân bổ tài sản của người có tiền nhàn rỗi, đặc biệt với nhóm ưu tiên bảo toàn vốn và dòng tiền ổn định.
Trong khi tiền gửi của người dân tăng mạnh, diễn biến ở khu vực doanh nghiệp lại có phần trái chiều. Đến cuối tháng 7, tiền gửi của các tổ chức kinh tế ở mức khoảng 6,24 triệu tỷ đồng, giảm khoảng 2% so với tháng trước, dù vẫn cao hơn 0,98% so với cuối năm 2025.
Báo cáo của Bộ Tài chính tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 8 cho biết, đến ngày 22/8, huy động vốn bằng đồng Việt Nam tăng 8,77% so với đầu năm, nhỉnh hơn mức tăng 8,38% của dư nợ tín dụng bằng đồng Việt Nam. Cơ quan này đánh giá thanh khoản ngắn hạn của hệ thống ngân hàng đã được cải thiện.
Đây là sự thay đổi đáng kể so với giai đoạn giữa năm. Cuối tháng 6, huy động vốn của các tổ chức tín dụng mới tăng hơn 5% so với đầu năm, trong khi tín dụng đã tăng khoảng 7,4%. Khoảng cách giữa tốc độ cho vay và khả năng thu hút vốn từng tạo sức ép buộc nhiều ngân hàng phải tăng lãi suất tiền gửi, phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu hoặc tìm kiếm các nguồn vốn bổ sung khác.
Nguồn vốn huy động được cải thiện giúp ngân hàng có thêm dư địa cân đối giữa tiền gửi và cho vay, giảm bớt sức ép thanh khoản đã kéo dài trong những tháng trước. Nhu cầu tín dụng thường tăng vào những tháng cuối năm, trong khi hệ thống ngân hàng vẫn phải đáp ứng nguồn vốn cho sản xuất kinh doanh và các dự án đầu tư lớn.
Chính phủ cũng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, tăng cường cung ứng thanh khoản, hướng tín dụng vào sản xuất, xuất khẩu và các lĩnh vực ưu tiên, đồng thời kiểm soát tín dụng tại các khu vực rủi ro.
