Đây là chủ đề chính của Tọa đàm “Xu hướng, cơ hội và quản trị rủi ro tài sản số” do Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) tổ chức ngày 4/6, với sự đồng hành của Công ty 1Matrix, Tập đoàn Tài chính Tether, Viện Công nghệ Blockchain và Trí tuệ Nhân tạo ABAII.
Phát biểu khai mạc, bà Nguyễn Vân Hiền, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VBA cho biết, hành lang pháp lý cho lĩnh vực tài sản số tại Việt Nam đang được hoàn thiện nhanh chóng. Để đón đầu sự tăng trưởng bứt phá của thị trường, năng lực của những người tham gia cũng cần phát triển với tốc độ tương xứng. Việc chủ động nghiên cứu, nâng cao năng lực không chỉ giúp doanh nghiệp, nhà đầu tư hiểu đúng về công nghệ, nhận diện đầy đủ các rủi ro, mà còn là điều kiện cần để thích ứng với những yêu cầu mới về tuân thủ, quản trị và vận hành thị trường.
Vì vậy, VBA và Viện ABAII đã triển khai nhiều chương trình đào tạo về Blockchain, AI và tài sản mã hóa cho các cơ quan nhà nước, tổ chức tài chính và cá nhân như Vietcombank, BIDV, Techcombank, MSB, Ngân hàng Liên doanh Việt Nga,... Đặc biệt, ABAII đã phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu Khoa học và Đào tạo Chứng khoán (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước) tổ chức các khóa học chuyên sâu về Blockchain và tài sản mã hóa, giúp học viên hiểu đúng về thị trường, nâng cao năng lực quản trị rủi ro và chuẩn bị cho những cơ hội mới trong nền kinh tế số.
Xu hướng mã hoá tài sản thực trên toàn cầu
Tài sản thực được mã hóa (RWA) đang nổi lên như một trong những xu hướng tiềm năng nhất của ngành Blockchain với quy mô ước tính lên tới 46,2 nghìn tỷ USD vào năm 2035, theo báo cáo của BCG. Ông Nghiêm Minh Hoàng, Giám đốc Chiến lược Công ty 1Matrix, Chuyên gia Ứng dụng Fintech VBA cho biết, công nghệ Blockchain cho phép số hóa nhiều loại tài sản truyền thống như vàng, trái phiếu, bất động sản hay hàng hóa lên môi trường số, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận và nâng cao tính thanh khoản.
Không chỉ kết nối thị trường tài chính truyền thống với hạ tầng số, mô hình này còn mở ra cơ hội tiếp cận các loại tài sản lớn mà trước đây thường chỉ dành cho các tổ chức, đồng thời giúp tăng thanh khoản và mở rộng khả năng huy động vốn cho doanh nghiệp.
Một trong những ví dụ tiêu biểu là Tether Gold, vàng mã hóa do Tập đoàn công nghệ Tether phát triển. Mỗi token được bảo chứng bằng một ounce vàng vật chất lưu ký tại các hầm vàng tại Thụy Sỹ đạt tiêu chuẩn quốc tế. Sản phẩm này vừa giữ nguyên vai trò lưu trữ giá trị và phòng ngừa rủi ro của vàng vật chất truyền thống vừa loại bỏ nhiều rào cản về lưu trữ, giao dịch và chuyển nhượng linh hoạt tương tự các tài sản kỹ thuật số hiện đại.
Theo ông Nguyễn Văn Chinh, Chủ tịch DDC Holdings, tài sản mã hoá đang dịch chuyển nhanh, phản ánh quá trình phát triển sau hơn một thập kỷ tăng trưởng và sàng lọc. Nếu giai đoạn 2016 - 2018 thị trường được dẫn dắt bởi làn sóng gọi vốn bằng tiền mã hoá (ICO) thì chu kỳ 2020 - 2021 chứng kiến sự bùng nổ của tài chính phi tập trung (DeFi), token không thể thay thế (NFT) và các mô hình tài chính phi tập trung.
Bước sang giai đoạn hiện nay, thị trường dần trưởng thành hơn với sự tham gia ngày càng rõ nét của các tổ chức tài chính, quỹ đầu tư và tập đoàn công nghệ lớn với các lớp hạ tầng tài chính mới đi cùng sự phát triển của stablecoin, RWA. Thay vì tập trung vào những xu hướng ngắn hạn, dòng tiền dịch chuyển sang các mô hình có khả năng tạo giá trị thực, có ứng dụng cụ thể và gắn với nhu cầu của nền kinh tế. Vì vậy, các nhà đầu tư cũng cần trau dồi năng lực đánh giá dự án, quản trị rủi ro và khả năng thích ứng với những thay đổi về công nghệ cũng như chính sách pháp lý.
Nhà đầu tư cần chuẩn bị gì cho kỷ nguyên số hóa
Nếu các chu kỳ trước được xem là giai đoạn thị trường phát triển nhanh hơn khả năng thích ứng của phần lớn nhà đầu tư, thì thời gian tới được dự báo sẽ là cuộc cạnh tranh về năng lực phân tích, tư duy dài hạn và quản trị rủi ro.
Bà Khuất Bích Thủy, Giám đốc Pháp lý và Cấp phép, Tether Việt Nam, đánh giá thị trường tài sản số toàn cầu đang bước vào giai đoạn quản lý toàn diện và thực thi triệt để. Các quốc gia lớn đã hoàn thiện hệ thống luật định định hình rõ ràng cuộc chơi, điển hình là Liên minh châu Âu (EU) với Đạo luật MiCA; Mỹ ban hành Đạo luật Clarity, Đạo luật Genius; Georgia ban hành quy định mới về quản lý VASP và stablecoin chặt chẽ…
Do đó, việc định giá một dự án hiện nay không thể chỉ dựa trên tiềm năng tăng giá mà nhà đầu tư cần xem xét bốn yếu tố then chốt, gồm: Giấy phép hoạt động; công khai và chứng thực tài sản; hệ thống kiểm soát rủi ro công nghệ và khóa bảo mật; đội ngũ nhân sự điều hành.
Ở góc độ công nghệ, ông Lê Anh Quốc, Chuyên gia Công nghệ VBA, nhận thấy sự khác biệt lớn nhất giữa nhà đầu tư cá nhân và các quỹ đầu tư chuyên nghiệp nằm ở phương pháp thẩm định dự án. Trong khi phần lớn nhà đầu tư cá nhân thường tập trung vào biến động giá hoặc các thông tin ngắn hạn, các tổ chức chuyên nghiệp lại dành nhiều thời gian để đánh giá công nghệ, mô hình kinh doanh, đội ngũ phát triển và khả năng tạo giá trị thực.
“Trang bị kiến thức nền tảng về Blockchain, tài sản số, mô hình vận hành và quản trị rủi ro sẽ giúp nhà đầu tư hạn chế các quyết định mang tính cảm xúc, đồng thời nâng cao khả năng nhận diện cơ hội thực sự của thị trường”, ông Quốc nói.
Ông Đỗ Anh Tuấn, Giám đốc Đào tạo, Công ty RWA Edu cho rằng, trước khi tham gia thị trường tài sản số, nhà đầu tư cần xác định rõ khẩu vị rủi ro và xây dựng nền tảng kiến thức bài bản. Năng lực đầu tư bền vững cần được hình thành trên ba trụ cột gồm: Hiểu biết pháp lý, công nghệ - phương pháp đầu tư và bộ công cụ phân tích hỗ trợ phương pháp đó - năng lực quản trị rủi ro. Tuy nhiên, việc tự học để hoàn thiện đồng thời cả ba yếu tố này không hề dễ dàng, đặc biệt trong một lĩnh vực thay đổi nhanh như Blockchain và tài sản số.
Do đó ông Tuấn khuyến nghị nhà đầu tư hạn chế tâm lý đầu cơ ngắn hạn, thay vào đó nên tập trung xây dựng tư duy đầu tư dài hạn thông qua các chương trình đào tạo chính thống, được tổ chức bởi những đơn vị uy tín và có chuyên môn.
Các chuyên gia cũng đồng quan điểm, vai trò của cộng đồng và mạng lưới kết nối cũng ngày càng trở nên quan trọng. Việc tham gia các cộng đồng chuyên môn uy tín không chỉ giúp nhà đầu tư cập nhật thông tin, xu hướng mới của thị trường mà còn tạo cơ hội trao đổi kinh nghiệm, nâng cao năng lực đánh giá và hoàn thiện phương pháp đầu tư trong dài hạn.
