Thị trường dầu mỏ thế giới đang chứng kiến nguồn cung tăng nhanh sau khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz dần được khôi phục, khiến dấu hiệu dư cung xuất hiện trở lại tại nhiều khu vực, đặc biệt là châu Á và châu Âu.
Theo dữ liệu theo dõi hàng hải, lưu lượng tàu hàng hóa đi qua eo biển Hormuz tiếp tục cải thiện sau khi Mỹ và Iran đạt được bản ghi nhớ vào ngày 14/6.
Từ ngày 15/6 đến nay, trung bình khoảng 22 tàu mỗi ngày đi qua tuyến đường này, cao hơn đáng kể so với mức dưới 10 chuyến/ngày trong giai đoạn từ đầu tháng 3 đến trước thỏa thuận.
Một số tàu đã bắt đầu sử dụng các tuyến hàng hải mới được Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) phê chuẩn nhằm hỗ trợ sơ tán hàng nghìn thuyền viên còn mắc kẹt trong khu vực Vịnh Ba Tư.
Sự cải thiện của hoạt động vận tải diễn ra trong bối cảnh lượng dầu bị mắc kẹt trước đó đang nhanh chóng được đưa ra thị trường. Iran đã vận chuyển khoảng 30 triệu thùng dầu sang châu Á trước khi Mỹ cấp giấy phép tạm thời kéo dài 60 ngày cho phép nước này bán dầu trên thị trường quốc tế.
Trong khi đó, Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE) cũng đẩy mạnh xuất khẩu và đã bán khoảng 60 triệu thùng dầu thô trong các đợt đấu thầu gần đây.
Ngay cả trước khi thỏa thuận Mỹ-Iran được ký kết, nguồn cung dầu toàn cầu đã có dấu hiệu dư thừa do việc giải phóng dự trữ chiến lược, nhu cầu suy yếu từ Trung Quốc và lượng dầu âm thầm rời Vịnh Ba Tư gia tăng.
Việc eo biển Hormuz mở cửa trở lại càng khiến nguồn cung trên thị trường tăng mạnh hơn.
Các nhà giao dịch cho biết người mua tại châu Á và châu Âu hiện đang nhận được lượng chào bán dầu rất lớn. Một số nhà máy lọc dầu Trung Quốc thậm chí đã chuyển sang chào bán lại các lô hàng dầu thô, trái ngược với xu hướng nhập khẩu thông thường trước đây.
Áp lực dư cung thể hiện rõ nhất ở thị trường dầu Angola (Ăng-gô-la). Loại dầu này, vốn thường được các khách hàng Trung Quốc ưa chuộng, đang được giao dịch với mức chiết khấu sâu nhất trong hơn một thập kỷ, có thời điểm thấp hơn gần 10 USD/thùng so với dầu chuẩn Brent.
Các nhà phân tích nhận định nhu cầu từ châu Á đối với dầu Trung Đông suy yếu đang khiến giá dầu giao ngay thấp hơn giá giao trong tương lai, một tín hiệu thường phản ánh tình trạng dư cung.
Giá dầu Brent từng vượt 140 USD/thùng hồi đầu tháng 4/2026 do lo ngại nguồn cung bị gián đoạn bởi xung đột Trung Đông. Tuy nhiên, giá hiện đã giảm gần một nửa và quay về mức tương đương thời điểm cuộc xung đột bắt đầu. Giá dầu Brent chuẩn toàn cầu cũng đã giảm xuống dưới 75 USD/thùng lần đầu tiên kể từ khi xung đột nổ ra.
Nguồn cung gia tăng còn khiến nhiều lô dầu vốn hướng đến châu Á phải tìm thị trường mới. Hàng triệu thùng dầu từ UAE và Oman (Ô-man) hiện đang trên đường tới châu Âu, trong khi nhà máy lọc dầu Dangote của Nigeria (Ni-giê-ri-a) lần đầu tiên mua dầu từ UAE.
Dù vậy, thị trường vẫn tồn tại một số yếu tố có thể gây biến động. Tồn kho dầu tại một số khu vực vẫn ở mức thấp. Dự trữ dầu thô của Mỹ, bao gồm cả dự trữ chiến lược, hiện ở mức thấp nhất kể từ năm 1984, trong khi lượng tồn kho tại trung tâm lưu trữ Cushing cũng gần chạm ngưỡng tối thiểu vận hành.
Tuy nhiên, trong ngắn hạn, các dấu hiệu cho thấy nguồn cung đang vượt nhu cầu ngày càng rõ nét. Các nhà phân tích nhận định các nhà máy lọc dầu châu Á đã được cung cấp đủ dầu cho tới tháng 8/2026, trong khi lượng dầu được giải phóng từ eo biển Hormuz tiếp tục làm gia tăng áp lực dư cung, đặc biệt khi nhu cầu từ Trung Quốc chưa có dấu hiệu phục hồi tương ứng.
