Ba biến số chi phối thị trường
Tại chương trình "Bản đồ dòng tiền quý 2/2026" do Chứng khoán Finhay tổ chức, ông Nguyễn Duy Anh - Giám đốc Quản lý danh mục đầu tư, Công ty Quản lý Quỹ Vietcombank (VCBF) cho rằng ba yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng tới thị trường trong quý 1 gồm lãi suất, lạm phát và dòng tiền.
Về lãi suất, sau giai đoạn duy trì ở mức thấp trong thời gian dài, mặt bằng lãi suất tại Việt Nam đã tăng rõ rệt từ cuối năm 2025. Nếu trước đó lãi suất tiền gửi chỉ dao động quanh 5–6%/năm, thì hiện đã lên khoảng 7–8%, thậm chí có ngân hàng vượt 8%. Diễn biến này khiến kênh tiền gửi trở nên hấp dẫn hơn, qua đó tạo áp lực cạnh tranh đối với các kênh đầu tư rủi ro như chứng khoán và bất động sản.
Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc tăng trưởng tín dụng duy trì ở mức cao trong nhiều năm, trong khi huy động vốn không theo kịp, buộc các ngân hàng phải nâng lãi suất để cân đối nguồn vốn và đảm bảo các chỉ tiêu an toàn. Tuy nhiên, với định hướng điều hành thận trọng hơn từ cơ quan quản lý, mặt bằng lãi suất thời gian tới được kỳ vọng sẽ ổn định, khó tăng thêm so với hiện tại.
Đối với lạm phát, dù chưa phải áp lực lớn trong giai đoạn đầu năm, nhưng căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đã đẩy giá dầu tăng cao, làm gia tăng rủi ro lạm phát. Là quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng, Việt Nam có thể chịu tác động đáng kể nếu giá dầu neo ở mức cao trong thời gian dài, khiến mục tiêu kiểm soát lạm phát 4,5% trở nên thách thức hơn. Trong bối cảnh đó, lãi suất cũng khó có dư địa để giảm.
Yếu tố thứ ba là dòng tiền. Trước thời điểm nâng hạng, thị trường tồn tại nhiều lo ngại liên quan đến tiến trình nâng hạng cũng như xu hướng bán ròng của khối ngoại. Tuy nhiên, sau khi thông tin nâng hạng được công bố, tâm lý thị trường đã phần nào cải thiện, mở ra kỳ vọng tích cực hơn trong các giai đoạn tiếp theo của năm 2026.
Nhìn sang quý 2, chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến căng thẳng tại Trung Đông – yếu tố có thể ảnh hưởng mạnh đến tâm lý thị trường trong ngắn hạn cũng như kết quả kinh doanh quý 1 và kế hoạch năm 2026 của doanh nghiệp. Nếu doanh nghiệp duy trì được tăng trưởng và đưa ra kế hoạch tích cực, niềm tin thị trường sẽ được củng cố.
Nâng hạng mở ra dòng vốn mới nhưng mục tiêu 2.000 điểm vẫn là thách thức
Theo ông Vương Khắc Huy - Trưởng phòng Phân tích và Đầu tư, Công ty Quản lý Quỹ Dai-ichi Life Việt Nam, việc được nâng hạng mới chỉ là bước khởi đầu. Để hướng tới những bộ chỉ số lớn hơn như MSCI, thị trường cần những cải cách đồng bộ về cơ chế vận hành và tính minh bạch.
Mặc dù bối cảnh địa chính trị thế giới (đặc biệt là xung đột Trung Đông) gây ra những nhiễu loạn trong ngắn hạn, ông Huy vẫn giữ cái nhìn lạc quan về dài hạn: "Trong suốt 25 năm, thị trường đã vượt qua gần 15 cuộc xung đột và nhiều cuộc khủng hoảng lớn. Xu hướng chủ đạo vẫn là phục hồi với mức sinh lời bình quân kép khoảng 12%/năm".
Đưa ra quan điểm, ông Phùng Minh Hoàng - Giám đốc Chiến lược, Công ty Quản lý Quỹ Phú Hưng nhìn nhận cuối năm 2025, thị trường từng kỳ vọng VN-Index có thể đạt mốc 2.000 điểm trong năm 2026, dựa trên dự báo lợi nhuận doanh nghiệp tăng trưởng 15–18%. Tuy nhiên, bước sang đầu năm, những “cơn gió ngược” như lãi suất tăng nhanh và căng thẳng địa chính trị đã khiến triển vọng này trở nên thách thức hơn.
Dù vậy, ông Hoàng cho rằng thị trường vẫn có những điểm tựa đáng chú ý. Việc Việt Nam chính thức được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp được kỳ vọng sẽ thu hút dòng vốn ngoại trong thời gian tới. Theo ước tính, Việt Nam có thể chiếm tỷ trọng khoảng 0,3–0,4% trong bộ chỉ số của FTSE, qua đó thu hút khoảng 1 tỷ USD từ các quỹ ETF thụ động trong giai đoạn từ tháng 9/2026 và kéo dài 1,5–2 năm. Bên cạnh đó, dòng vốn chủ động có thể đạt quy mô 2–3 tỷ USD trong các năm tới.
Trong bối cảnh khối ngoại đã bán ròng trong nhiều năm, kỳ vọng dòng vốn quay trở lại sẽ là động lực quan trọng hỗ trợ thị trường trong trung hạn. Đồng thời, lộ trình nâng hạng cũng tạo áp lực thúc đẩy cải cách, mở ra cơ hội hướng tới chuẩn thị trường mới nổi của MSCI trong khoảng 3 năm tới. Nếu đạt được, thị trường có thể thu hút thêm 3–5 tỷ USD từ các quỹ đầu tư theo chỉ số.
"Nhìn chung, dù đối mặt nhiều thách thức trong ngắn hạn, triển vọng trung và dài hạn của thị trường vẫn được đánh giá tích cực. Mục tiêu 2.000 điểm vì vậy vẫn có cơ sở để kỳ vọng, song sẽ phụ thuộc lớn vào diễn biến vĩ mô và dòng tiền trong thời gian tới", ông Hoàng nhìn nhận.
