Đây là tín hiệu mới nhất cho thấy sự leo thang căng thẳng thương mại và công nghệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.
Theo thông báo từ Bộ Thương mại Trung Quốc, 10 công ty Mỹ đã bị đưa vào danh sách kiểm soát xuất khẩu, trong đó có nhà sản xuất đất hiếm MP Materials, nhà sản xuất máy bay không người lái Teal Drones, công ty hợp đồng quốc phòng Aveox và nhà sản xuất xe quân sự Oshkosh Defense.
Các doanh nghiệp Trung Quốc bị cấm xuất khẩu các mặt hàng lưỡng dụng (có thể sử dụng cho cả mục đích dân sự và quân sự) cho các công ty này. Lệnh cấm cũng áp dụng với các tổ chức và cá nhân nước ngoài trong việc cung cấp các mặt hàng lưỡng dụng có nguồn gốc từ Trung Quốc cho 10 thực thể trên.
Cùng ngày, Bộ Tài chính Trung Quốc cũng ban hành lệnh cấm các cơ quan chính phủ trung ương và địa phương mua sắm sản phẩm từ 46 công ty Mỹ.
Danh sách này nhắm trực tiếp vào các nhà thầu quốc phòng và công nghệ lớn của Washington như Lockheed Martin, Raytheon Missiles & Defense, bộ phận quốc phòng của Boeing và nhà phát triển hệ thống tự trị Anduril Industries. Tuy nhiên, Bộ Tài chính Trung Quốc lưu ý lệnh cấm (có hiệu lực ngay từ ngày 22/6) sẽ loại trừ các công ty Mỹ có vốn đầu tư đang hoạt động tại Trung Quốc.
Bộ Thương mại Trung Quốc giải thích các biện pháp trên nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, đồng thời là đòn đáp trả trực tiếp đối với việc Chính phủ Mỹ trước đó đã đưa thêm các công ty Trung Quốc vào danh sách "doanh nghiệp quân đội".
Động thái ăn miếng trả miếng này diễn ra chỉ hơn một tháng sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump hồi giữa tháng 5/2026 tới Bắc Kinh, nơi ông và Chủ tịch Tập Cận Bình đã nỗ lực tạo nền tảng cho sự "ổn định chiến lược mang tính xây dựng".
Tuy nhiên, quan hệ song phương nhanh chóng gặp sóng gió trong những tuần gần đây. Đầu tháng Sáu, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đã đề xuất áp thuế mới đối với 60 nền kinh tế, trong đó có Trung Quốc, với cáo buộc liên quan đến lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng.
Ngay sau đó, Lầu Năm Góc công bố danh sách đen mới gồm 80 công ty (trong đó có các tập đoàn công nghệ Alibaba, Baidu và hãng xe điện BYD) với cáo buộc hỗ trợ quân đội Trung Quốc.
Đáng chú ý, các lệnh trừng phạt mới nhất của Trung Quốc được công bố ngay trong ngày khai mạc Hội chợ triển lãm chuỗi cung ứng quốc tế Trung Quốc – một sự kiện do chính phủ bảo trợ nhằm giới thiệu năng lực hợp tác quốc tế trong các chuỗi cung ứng toàn cầu.
