Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24/7 đe dọa sẽ áp đặt các mức thuế quan mới và khởi xướng một cuộc điều tra thương mại chính thức đối với Liên minh châu Âu (EU), nhằm đáp trả án phạt chống độc quyền mới nhất của khối này nhắm vào "ông lớn" công nghệ Google.
Cụ thể, trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump cảnh báo EU sẽ phải trả một cái giá rất đắt cho hành vi mà ông gọi là "bất hợp pháp và thiếu đạo đức."
Ông tuyên bố sẽ ngay lập tức khởi động một cuộc điều tra theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 đối với hành vi bóc lột các doanh nghiệp Mỹ của EU, đồng thời dự kiến sẽ áp đặt các mức thuế quan đáng kể lên khối này trong thời gian sớm nhất.
Lời đe dọa của ông Trump được đưa ra chỉ một ngày sau khi Ủy ban châu Âu (EC) ngày 23/7 phạt Google tổng cộng 890 triệu euro (khoảng 1 tỷ USD) vì vi phạm Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA).
Đây là án phạt đầu tiên áp dụng cho Google theo đạo luật này, bao gồm khoản phạt 460 triệu euro vì ưu ái các dịch vụ tìm kiếm của chính hãng và 430 triệu euro do ngăn cản các nhà phát triển ứng dụng hướng người dùng đến các ưu đãi rẻ hơn bên ngoài cửa hàng Google Play.
Động thái trên cũng diễn ra ngay sau khi Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) công bố áp đặt các mức thuế mới từ 10-12,5% đối với 60 nền kinh tế khác, trong đó có EU.
Quyết định áp thuế được đưa ra sau cuộc điều tra của USTR theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 về lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng của các đối tác thương mại.
Trước đó, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cũng đã lên tiếng chỉ trích quyết định của EC, cảnh báo hành động này sẽ làm suy yếu các cuộc đối thoại mang tính xây dựng và gây ra rủi ro thực tế cho quan hệ thương mại xuyên Đại Tây Dương.
Ngược lại, Ủy viên phụ trách công nghệ của EU Henna Virkkunen khẳng định châu Âu sẽ không lùi bước và sẽ giữ vững cam kết với các quy tắc do khối này đề ra.
Căng thẳng mới đang thử thách nghiêm trọng khuôn khổ thương mại đạt được giữa Mỹ và EU vào năm ngoái, vốn giúp hạ thuế quan đối với ô tô châu Âu để đổi lấy một số nhượng bộ từ phía EU nhằm tránh một cuộc chiến thương mại gây tổn hại cho cả hai bên.
Đáng chú ý, các "gã khổng lồ" công nghệ Mỹ đã thắt chặt mối quan hệ với Nhà Trắng kể từ khi ông Trump trở lại nắm quyền vào tháng 1/2025. Nhiều doanh nghiệp thậm chí đã trực tiếp vận động hành lang Tổng thống để phản đối các quy định pháp lý khắt khe từ phía châu Âu.
Nghị sỹ Cộng hòa đề xuất điều tra một loạt quy định của EU liên quan doanh nghiệp Mỹ
Hạ nghị sỹ Craig Goldman (đảng Cộng hòa, bang Texas, Mỹ) vừa trình Hạ viện Mỹ dự luật Stop EU Overreach Act, yêu cầu Đại diện Thương mại Mỹ điều tra một loạt quy định về phát triển bền vững của Liên minh châu Âu (EU) mà theo ông có tác động ngoài phạm vi lãnh thổ EU và gây gánh nặng cho các doanh nghiệp Mỹ.
Dự luật đề cập đến các quy định của EU như Chỉ thị Thẩm định Trách nhiệm Phát triển Bền vững của Doanh nghiệp (CSDDD), Chỉ thị Báo cáo Phát triển Bền vững của Doanh nghiệp (CSRD), Quy định Chống phá rừng (EUDR) và Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon (CBAM).
Theo dự luật, các quy định này áp đặt các yêu cầu về thẩm định chuỗi cung ứng, báo cáo phát thải, truy xuất nguồn gốc và công bố thông tin đối với cả các doanh nghiệp Mỹ có hoạt động ngoài lãnh thổ EU.
Nếu được thông qua, dự luật yêu cầu Đại diện Thương mại Mỹ khởi động điều tra theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 trong vòng 30 ngày để xác định liệu các quy định của EU có tạo ra các rào cản thương mại bất hợp lý hoặc mang tính phân biệt đối xử đối với doanh nghiệp Mỹ hay không.
Trong trường hợp kết luận theo hướng khẳng định, Đại diện Thương mại Mỹ có thể đề xuất các biện pháp đáp trả như áp thuế, đình chỉ các ưu đãi thương mại hoặc các biện pháp khác theo Điều 301.
Phát biểu với Breitbart News, ông Goldman cho rằng các quy định về phát triển bền vững của EU buộc doanh nghiệp Mỹ phải gánh thêm chi phí để được tiếp cận thị trường châu Âu, đồng thời khẳng định mục tiêu của dự luật là bảo vệ doanh nghiệp Mỹ trước các quy định mà ông gọi là "vượt quá thẩm quyền".
Theo nghiên cứu của Viện Hudson được văn phòng ông Goldman viện dẫn, riêng Chỉ thị CSDDD có thể khiến các doanh nghiệp Mỹ phát sinh hơn 1.000 tỷ USD chi phí tuân thủ ban đầu và khoảng 43 tỷ USD chi phí hàng năm nếu tính cả các chi phí gián tiếp.
Giới quan sát nhận định dự luật phản ánh xu hướng ngày càng cứng rắn của Quốc hội và chính quyền Tổng thống Donald Trump đối với các quy định thương mại và môi trường có tác động ngoài lãnh thổ của EU.
Tuy nhiên, nhiều chuyên gia thương mại cho rằng các tiêu chuẩn về phát triển bền vững và giảm phát thải là một phần trong chiến lược dài hạn của EU, do đó nếu Washington áp dụng các biện pháp trả đũa theo Điều 301, căng thẳng thương mại xuyên Đại Tây Dương có thể gia tăng, nhất là trong các lĩnh vực thép, nhôm, năng lượng và công nghệ.
Hiện dự luật đã nhận được sự đồng bảo trợ của một số nghị sỹ Cộng hòa, trong đó có Jodey Arrington, Greg Steube, Gus Bilirakis, Randy Weber, Buddy Carter, Warren Davidson và Pete Sessions, cùng sự ủng hộ của Hội đồng Doanh nghiệp nhỏ và Khởi nghiệp Mỹ (Small Business & Entrepreneurship Council).
