Nhà băng tất bật trong sóng tăng vốn

Báo cáo của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tại hội nghị triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2026 cho thấy, đến cuối tháng 11/2025, tổng tài sản của hệ thống các tổ chức tín dụng đạt trên 27 triệu tỷ đồng, tăng 18% so với cuối năm 2024.

Trong khi đó, vốn chủ sở hữu của toàn hệ thống đạt hơn 1,65 triệu tỷ đồng, tăng 16,6% so với cuối năm trước. Vốn điều lệ đạt gần 1,24 triệu tỷ đồng, tăng 10,2% so với cuối năm 2024.

Như vậy, tốc độ tăng vốn, đặc biệt là vốn điều lệ, vẫn thấp hơn nhịp tăng của tổng tài sản; gây áp lực ngày càng lớn trong việc duy trì các tỷ lệ an toàn vốn, nâng cao năng lực chống chịu rủi ro, tạo dư địa tăng trưởng tín dụng cho năm 2026 và các năm tiếp theo.

Để tăng cường “bộ đệm” vốn, thời gian qua nhiều ngân hàng liên tục triển khai các kế hoạch tăng vốn điều lệ, đặc biệt năm 2025 hàng loạt thương vụ tăng vốn đã được thực hiện, kích hoạt làn sóng tăng vốn mới.

Khởi động cuộc đua tăng vốn năm 2025 là Vietcombank. Đầu năm 2025, nhà băng này đã phát hành hơn 2,76 tỷ cổ phiếu trả cổ tức với tỷ lệ 49,5%, nâng vốn điều lệ thêm 27.667 tỷ đồng, lên hơn 83.557 tỷ đồng.

Một thành viên khác trong nhóm Big 4 là BIDV đã tăng vốn lên gần 70.214 tỷ đồng (tăng 19.629 tỷ đồng), sau khi hoàn tất phát hành gần 1,2 tỷ cổ phiếu thưởng cho cổ đông và chào bán gần 123,85 triệu cổ phiếu riêng lẻ trong nửa đầu năm 2025.

VietinBank cũng đã cấp tập tăng vốn trong tháng 12/2025 khi phát hành gần 2,4 tỷ cổ phiếu để chia cổ tức còn lại năm 2021, 2022 và giai đoạn 2009-2016 cho cổ đông hiện hữu, với tỷ lệ 44,64%. Với tổng giá trị phát hành hơn 23.970 tỷ đồng, vốn điều lệ của VietinBank đã tăng từ 53.700 tỷ đồng lên 77.669 tỷ đồng (ngày có hiệu lực chính thức là 14/1/2026).

Agribank là ngân hàng duy nhất trong nhóm Big 4 tụt lại phía sau trong cuộc đua tăng vốn do vẫn gặp khó khăn liên quan đến cổ phần hóa. Trong năm 2023 và nửa đầu năm 2024, Agribank đã được bổ sung thêm hơn 17.000 tỷ đồng vốn điều lệ, từ 34.210 tỷ đồng lên 51.615 tỷ đồng.

Dù vậy, quy mô vốn điều lệ của ngân hàng hiện chỉ xếp thứ 7 toàn ngành, thấp nhất trong nhóm Big4 và kém xa 3 ngân hàng thương mại cổ phần (TMCP) là MB Bank (80.550 tỷ đồng), VPBank (79.339 tỷ đồng) và Techcombank (70.214 tỷ đồng).

Trong số 3 ngân hàng tư nhân được kể tên trên, MB Bank là cái tên gây chú ý nhất khi đã nâng vốn lên 80.550 tỷ đồng (tăng thêm 27.487 tỷ đồng) thông qua 2 đợt phát hành cổ phiếu để chia cổ tức vào tháng 2/2025 và tháng 8/2025. Với vốn điều lệ tăng mạnh, MB Bank đã vươn lên xếp ở vị trí thứ 2 về vốn trong hệ thống các ngân hàng.

Ngoài ra, một loạt các ngân hàng tư nhân khác cũng đã thực hiện chia cổ tức, cổ phiếu thưởng hoặc phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động (ESOP) để tăng vốn trong năm 2025, nhất là vào các tháng cuối năm.

Trong đó, HDBank tăng vốn điều lệ lên 50.102 tỷ đồng (tăng 15.000 tỷ); SHB tăng vốn lên 45.942 tỷ đồng (tăng 9.313 tỷ); NCB nâng vốn lên 19.280 tỷ đồng (tăng 7.500 tỷ); ACB tăng vốn lên 51.366 tỷ đồng (tăng 6.700 tỷ); TPBank tăng vốn lên 27.740 tỷ đồng (tăng 5.724 tỷ); MSB tăng vốn lên 31.200 tỷ đồng (tăng 5.200 tỷ); VIB tăng vốn thêm 4.249 tỷ đồng lên 34.040 tỷ; LPBank tăng vốn thêm 4.297 tỷ đồng, lên 29.873 tỷ; Nam A Bank tăng vốn thêm 3.432 tỷ đồng lên 17.157 tỷ…

Làn sóng tăng vốn được dự báo sẽ tiếp tục sôi động trong năm 2026, khiến thứ tự bảng xếp hạng vốn điều lệ của các ngân hàng sẽ có thêm nhiều thay đổi trong thời gian tới, nhất là khi kế hoạch tăng vốn của các ngân hàng trong nhóm Big 4 đã được ĐHĐCĐ thông qua và chỉ thời điểm triển khai.

Nổi bật nhất là BIDV với kế hoạch phát hành hơn 2,16 tỷ cổ phiếu (thông qua 3 phương án: phát hành cổ phiếu để tăng vốn từ quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ, trả cổ tức và chào bán riêng lẻ cho nhà đầu tư), để tăng vốn thêm 21.656 tỷ đồng, lên gần 91.870 tỷ đồng.

Để khởi động kế hoạch, ngay từ những ngày đầu năm 2026, BIDV đã công bố nghị quyết về việc chào bán riêng lẻ hơn 264 triệu cổ phiếu cho nhà đầu tư trong năm 2026. Nếu hoàn tất, vốn điều lệ của BIDV sẽ tăng thêm 2.640 tỷ, lên 72.854 tỷ đồng.

Vietcombank cũng đã được ĐHĐCĐ thông qua kế hoạch chào bán riêng lẻ tối đa 543,1 triệu cổ phiếu để tăng vốn thêm 5.431 tỷ đồng, lên 88.988 tỷ. Ngân hàng cho biết thời điểm triển khai sẽ linh hoạt trong giai đoạn 2025-2026, tùy thuộc diễn biến thị trường và nhu cầu của nhà đầu tư.

Vietcombank hiện còn hai phương án trả cổ tức bằng cổ phiếu khác đang chờ sự phê duyệt từ các cơ quan có thẩm quyền. Nếu toàn bộ kế hoạch được cơ quan chức năng chấp thuận, Vietcombank có thể sớm nâng vốn điều lệ lên trên 100.000 tỷ đồng.

Tring khi, VietinBank đã công bố lộ trình tiếp tục tăng vốn điều lệ thông qua phát hành cổ phiếu từ nguồn lợi nhuận còn lại của năm 2023 (12.565 tỷ đồng) và năm 2024 (gần 15.600 tỷ đồng). Nếu triển khai thành công toàn bộ phương án đề ra này, vốn điều lệ của VietinBank dự kiến vượt mốc 105.000 tỷ đồng trong thời gian tới.

Ở nhóm ngân hàng tư nhân, trong tháng 12/2025, SHB đã thông qua việc triển khai phương án tăng vốn điều lệ thêm gần 7.500 tỷ đồng, lên 53.442 tỷ đồng theo kế hoạch đã được ĐHĐCĐ phê duyệt. Theo đó, ngân hàng sẽ triển khai tăng vốn điều lệ thông qua chào bán hơn 459,4 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, chào bán 200 triệu cổ phiếu riêng lẻ cho nhà đầu tư chuyên nghiệp và phát hành hơn 90,6 triệu cổ phiếu ESOP.

Tương tự, giữa tháng 1/2026, ABBank đã thực hiện chốt danh sách cổ đông được thực hiện quyền mua cổ phiếu phát hành thêm với tỷ lệ 100:30. Cụ thể, ngân hàng sẽ chào bán hơn 310,5 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu với giá 10.000 đồng/cổ phiếu, dự kiến huy động hơn 3.105 tỷ đồng, nâng vốn điều lệ lên 13.455 tỷ đồng. Ngoài ra, ngân hàng cũng dự kiến phát hành hơn 51,7 triệu cổ phiếu ESOP, huy động 517,5 tỷ đồng. Nếu hoàn tất cả hai phương án, tổng vốn điều lệ của ABBank sẽ tăng lên gần 13.973 tỷ đồng.

NCB trong tháng 12/2025 đã thông qua kế hoạch chào bán 1 tỷ cổ phiếu cho các nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp, nhằm tăng vốn điều lệ thêm 10.000 tỷ đồng, từ 19.280 tỷ đồng lên 29.280 tỷ đồng. Việc chào bán dự kiến diễn ra trong quý II, quý III/2026.

Sacombank sau 10 năm không tăng vốn, cũng đã hé lộ kế hoạch trở lại đường đua với tổng số cổ phiếu dự kiến phát hành thêm khoảng 343 triệu đơn vị, tương ứng tăng vốn thêm 3.430 tỷ đồng, từ 18.852 tỷ lên 22.282 tỷ.

Ngoài ra, một số ngân hàng quy mô nhỏ hơn như BVBank hay PGBank cùng đang hoàn tất kế hoạch tăng vốn lên trên 10.000 tỷ đồng. Bac A Back cũng vừa được NHNN chấp thuận tăng vốn thêm 1.761 tỷ đồng, lên gần 11.800 tỷ, sau khi đã tăng vốn nghìn tỷ trong năm 2025.

Trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Nghiên cứu và phát triển, Chứng khoán Yuanta Việt Nam cho rằng trong năm 2025 các ngân hàng đã tăng vốn rất mạnh, đặc biệt trong nửa cuối năm khi tình trạng căng thẳng thanh khoản xuất hiện tại một số ngân hàng.

“Nhu cầu tín dụng tăng, trong khi nguồn vốn huy động đầu vào thấp đã khiến các ngân hàng không kịp xoay xở nguồn dự phòng. Vì vậy, câu chuyện áp lực của năm 2026 rõ ràng là phải tăng “bộ đệm” vốn cho các ngân hàng”, ông Minh nói.

Bên cạnh đó, theo ông Minh, Thông tư 14/2025TT-NHNN quy định tỷ lệ an toàn vốn đối với ngân hàng đã chính thức có hiệu lực từ ngày 15/9/2025, trong đó có yêu cầu loại bỏ tiền gửi kho bạc, làm tỷ lệ tính LDR (dư nợ cho vay/vốn huy động) của các ngân hàng bị “hụt hơi”, nhất là áp lực lớn với các ngân hàng quốc doanh. Từ năm 2026 trở đi, khả năng cao các ngân hàng sẽ phải đẩy mạnh tăng vốn, đặc biệt là các nhà băng trong nhóm Big 4 như BIDV và VietinBank.

Tuy nhiên, ông Minh đánh giá, điểm tích cực là Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế Nhà nước gần đây đã cho phép doanh nghiệp (bao gồm cả ngân hàng quốc doanh) dùng lợi nhuận giữ lại để tái đầu tư và tăng vốn. Đây là lợi thế lớn giúp nhóm ngân hàng Nhà nước gia tăng tiềm lực tài chính.

Ngoài ra, theo Thông tư 14/2025TT-NHNN các ngân hàng cũng phải chuẩn bị lộ trình áp dụng bắt buộc chuẩn Basel III vào năm 2030, nên việc tăng vốn ngay từ bây giờ là bước chuẩn bị cần thiết.

Thêm vào đó, khi nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng GDP cao, nhu cầu tín dụng dự kiến sẽ tăng mạnh, thì vốn điều lệ lớn hơn sẽ tạo ra hạn mức tăng trưởng tín dụng rộng hơn, cho phép ngân hàng mở rộng quy mô cho vay, đáp ứng nhu cầu vốn của doanh nghiệp và người dân.

Trong bối cảnh nhu cầu vốn tăng, ông Minh nhận định thị trường vốn năm 2026 không chỉ xoay quanh câu chuyện tăng vốn của các ngân hàng mà còn phải dựa vào huy động các nguồn vốn khác.

“Tôi dự báo xu hướng huy động qua kênh trái phiếu sẽ quay trở lại mạnh mẽ trong năm 2026. Trong năm 2025, quy mô phát hành trái phiếu mới đạt khoảng 11% GDP, vẫn thấp hơn nhiều so với mức trung bình 18% của giai đoạn 2020-2021 và mục tiêu 20% của Chính phủ. Do đó, dư địa phát hành trái phiếu trong năm 2026 vẫn còn và các ngân hàng sẽ đẩy mạnh huy động vốn từ trái phiếu”, ông Minh nói và cho biết thêm, trong năm nay nhiều khả năng lãi suất USD có thể tiếp tục “hạ nhiệt”, các ngân hàng có thể tăng phát hành trái phiếu bằng ngoại tệ và tiếp cận nhiều hơn với trái phiếu xanh, vốn có chi phí vốn rất cạnh tranh.

Cùng đưa ra góc nhìn về khả năng tăng vốn của các ngân hàng trong năm 2026, chuyên gia của Chứng khoán BIDV (BSC) cho biết, so với các nước ASEAN đã áp dụng Basel III, hệ thống ngân hàng Việt Nam đang có bộ đệm vốn thấp hơn đáng kể, chỉ hơn 12% so với bình quân 19%.

Vì vậy, BSC dự báo các ngân hàng có thể ghi nhận một làn sóng tăng vốn mới trong các năm tới. Trong bức tranh đó, các ngân hàng có tiềm lực và thành tích trong việc thu hút cổ đông ngoại, cũng như nhóm 3 ngân hàng được nới tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài (FOL) lên tối đa 49% sẽ có lợi thế vượt trội.