Thị trường chứng khoán Mỹ đã khép lại một tuần giao dịch tồi tệ bằng phiên bán tháo dữ dội vào ngày 20/11, khi đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) rất được mong đợi của công ty Trí tuệ Nhân tạo (AI) Anthropic không thể vực dậy tâm lý thị trường mà trái lại còn kích hoạt làn sóng chốt lời ồ ạt.
Đà lao dốc của nhóm công nghệ đã đẩy hai chỉ số S&P 500 và Dow Jones chính thức rơi vào vùng điều chỉnh (giảm hơn 10% từ đỉnh), trong khi chỉ số Nasdaq Composite xóa sạch toàn bộ thành quả tăng điểm từ đầu năm 2026.
Kết thúc phiên giao dịch ngày 20/11, chỉ số công nghệ Nasdaq Composite sụt giảm 5,28% xuống 22.617,73 điểm, chính thức rơi vào vùng âm với mức giảm 2,7% tính từ đầu năm. Chỉ số tổng hợp S&P 500 mất 3,7% lùi về 6.910,39 điểm, ghi nhận chuỗi 7 phiên giảm liên tiếp cũng là chuỗi giảm dài nhất kể từ tháng 2/2020. Chỉ số công nghiệp Dow Jones cũng mất 949,73 điểm (1,93%) xuống còn 48.147,33 điểm, sau khi đã đánh mất mốc tâm lý 50.000 điểm trong phiên ngày 19/11.
Tính chung cả tuần qua, Phố Wall đã có đợt giảm sâu nhất trong nhiều năm. Với mức giảm 8%, chỉ số Dow Jones ghi nhận tuần giao dịch tồi tệ nhất kể từ tháng 3/2020. Chỉ số Nasdaq lao dốc khoảng 10%, đánh dấu tuần mất điểm mạnh nhất trong hơn 6 năm, trong khi S&P 500 giảm 8,6% - mức giảm tuần sâu nhất kể từ đợt công bố thuế quan hồi tháng 4/2025.
Các yếu tố chi phối thị trường
Tâm điểm của đợt bán tháo tuần qua là sự sụp đổ niềm tin vào nhóm cổ phiếu Trí tuệ Nhân tạo bất chấp những tin tức tưởng chừng mang tính hỗ trợ. Trong ngày ra mắt sàn Nasdaq (19/11), cổ phiếu của Anthropic đã tăng vọt 17% từ mức giá chào bán 83 USD/cổ phiếu lên 97,17 USD. Nhưng sang phiên 20/11, mã này đã nhanh chóng quay đầu giảm 8,5% xuống còn 88,91 USD/cổ phiếu.
Tương tự, dù hãng chip Nvidia công bố doanh thu và lợi nhuận quý tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, cổ phiếu này vẫn lao dốc khoảng 14% trong ngày 20/11 xuống 125,53 USD/cổ phiếu. Diễn biến này đã đẩy cổ phiếu Nvidia vào chuỗi tuần giảm điểm dài nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.
Áp lực bán tháo đối với Nvidia càng trở nên trầm trọng sau sự ra đi gần đây của Giám đốc điều hành Jensen Huang, thông tin hãng nhận trát đòi hầu tòa liên quan đến việc bán chip sang Trung Quốc. Đặc biệt, những đồn đoán về việc Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) đang rà soát các vấn đề kế toán tại Nvidia càng khiến tình hình thêm bất ổn.
Đà sụt giảm cũng lan rộng ra toàn ngành bán dẫn khiến cổ phiếu Micron Technology và AMD lần lượt mất gần 14% và hơn 13% trong phiên cuối tuần.
Trước làn sóng tháo chạy khỏi tài sản rủi ro, dòng tiền đã tìm đến trái phiếu chính phủ làm nơi trú ẩn và kéo lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm lùi về dưới mốc 5%. Tâm lý đó đồng thời giúp các cổ phiếu phòng thủ như Walmart, Costco, Johnson & Johnson và Procter & Gamble giữ được mức tăng khoảng 1% trong phiên ngày 20/11.
Theo ông Richard Saperstein, Giám đốc đầu tư tại Treasury Partners, thị trường chứng khoán đang trải qua một đợt "định giá lại Trí tuệ Nhân tạo" toàn diện, khi tốc độ xây dựng các trung tâm dữ liệu chậm lại và nguồn vốn tài trợ ngày càng đắt đỏ. Giới đầu tư đang đặc biệt lo ngại về gánh nặng nợ vay khi SpaceX trong tuần qua phải chấp nhận mức lợi suất trên 8% để huy động 32 tỷ USD mua chip Nvidia.
Tính toán của Bloomberg cho thấy sáu tập đoàn công nghệ siêu vốn hóa dự kiến sẽ chi tới 3.000 tỷ USD trong hai năm tới cho hạ tầng Trí tuệ Nhân tạo, tương đương khoảng 8% tổng dư nợ trái phiếu doanh nghiệp hạng đầu tư.
Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cảnh báo việc thu hẹp đột ngột chi tiêu vốn cho Trí tuệ Nhân tạo kết hợp với đà giảm của chứng khoán có thể lấy đi gần 0,5 điểm phần trăm tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) toàn cầu.
Khó khăn càng chồng chất khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tỏ ra không có ý định nới lỏng chính sách để giải cứu thị trường. Biên bản cuộc họp tháng 10/2026 của Quỹ Tiền tệ Quốc tế công bố tuần qua cho thấy các quan chức đồng thuận mạnh mẽ về việc tiếp tục nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm vào tháng 12/2026 do lạm phát lõi vẫn neo trên mức 3%.
Triển vọng tuần tới
Bước sang tuần mới từ ngày 23/11, thời gian giao dịch sẽ bị rút ngắn do kỳ nghỉ lễ Tạ ơn vào ngày thứ Năm (26/11). Phố Wall sẽ chuyển sự chú ý sang tình hình của người tiêu dùng Mỹ thông qua sự kiện mua sắm "Black Friday" (diễn ra vào ngày 27/11) nhằm tìm kiếm điểm tựa giúp ổn định lại thị trường.
Chi tiêu tiêu dùng vốn chiếm khoảng 2/3 quy mô nền kinh tế Mỹ. Ông Jim Baird, Giám đốc đầu tư tại Plante Moran Financial Advisors, nhận định nếu người tiêu dùng tiếp tục duy trì sức mua mạnh mẽ, điều này sẽ trực tiếp thúc đẩy doanh thu doanh nghiệp và tạo ra chất xúc tác vượt ra ngoài câu chuyện Trí tuệ Nhân tạo để nâng đỡ thị trường chung.
Các tín hiệu ban đầu đang khá khả quan khi doanh số bán lẻ trong tháng 10/2026 của Mỹ tăng trưởng tốt và các nhà bán lẻ lớn như Walmart hay Target đều đưa ra dự báo tích cực cho mùa lễ hội.
Tổ chức Oxford Economics ước tính doanh số bán lẻ kỳ nghỉ lễ (tháng 11 và tháng 12) sẽ tăng 4,2% so với cùng kỳ năm ngoái. Hiệp hội Bán lẻ Quốc gia Mỹ (NRF) cũng dự báo sẽ có 182,7 triệu người tiêu dùng tham gia mua sắm trong kỳ nghỉ kéo dài 5 ngày từ lễ Tạ ơn đến Cyber Monday (ngày 30/11).
Tuy nhiên, chuyên gia Gene Goldman tại công ty dịch vụ tài chính Cetera Financial Group cảnh báo đà lao dốc của thị trường chứng khoán cùng giá xăng cao có thể sẽ kìm hãm mức chi tiêu của các hộ gia đình. Hiện giá xăng trung bình của Mỹ đang ở mức 3,69 USD/gallon, cao hơn nhiều so với mức 3,10 USD cùng kỳ năm ngoái.
Bên cạnh mùa mua sắm, thị trường trong tuần tới cũng sẽ theo dõi sát sao các báo cáo vĩ mô quan trọng bao gồm dữ liệu lạm phát, niềm tin người tiêu dùng và bản cập nhật tăng trưởng GDP quý 3/2026 của Mỹ.
Ở mảng doanh nghiệp, báo cáo tài chính từ hãng máy chủ Dell Technologies và công ty bán dẫn Analog Devices sẽ tiếp tục là những bài kiểm tra tâm lý đối với nhóm cổ phiếu công nghệ đang chịu nhiều sức ép.