Báo cáo tài chính hợp nhất năm 2024 của Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (Vietnam Railways-VNR) cho thấy doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 9.784 tỷ đồng, tăng 11,1% so với cùng kỳ.
Trong đó, doanh thu vận tải chỉ chiếm chưa đến 1/2, đạt gần 4.800 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ.
Phần còn lại đến từ sửa chữa thường xuyên kết cấu hạ tầng đường sắt là 3.510 tỷ đồng các hoạt động khác.
Tuy có doanh thu gần mốc 10.000 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế của VNR năm 2024 chỉ ở mức khiêm tốn 142,5 tỷ đồng, tương đương mức biên lợi nhuận khoảng 1,45%.
Trừ giai đoạn Covid, lợi nhuận hàng năm của VNR dao động trong khoảng 100-180 tỷ đồng/năm. Vào năm 2020, công ty ghi nhận khoản lỗ đột biến lên đến gần 1.200 tỷ đồng và tiếp tục lỗ 518 tỷ và 90 tỷ trong 2 năm sau đó.
Khoản lỗ đột biến giai đoạn đó khiến cho đến cuối năm 2024, lỗ lũy kế của công ty vẫn còn trên 2.000 tỷ đồng.
Tổng tài sản và vốn chủ sở hữu của VNR đến cuối năm 2024 lần lượt là 20.700 tỷ và 15.550 tỷ đồng. Trong số hơn 5.100 tỷ đồng nợ phải trả, VNR đang vay nợ 1.200 tỷ đồng.
Hướng tới năm 2025, VNR đặt mục tiêu doanh thu 10.335 tỷ đồng, còn lợi nhuận trước thuế và sau thuế là 155 tỷ đồng và 145 tỷ đồng. Các con số này tương đương mức tăng trước 8% so với kết quả năm 2024.
VNR giải thích rằng doanh thu 2025 sẽ không còn doanh thu từ cung cấp dịch vụ sự nghiệp công quản lý và bảo trì kết cấu hạ tầng. Con số này ở năm 2024 là 3.510 tỷ đồng. Theo quyết định của Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng), việc này sẽ được giao dự toán chi ngân sách nhà nước về hoạt động kinh tế sự nghiệp trực tiếp cho VNR, nên công ty sẽ không được ghi nhận doanh thu từ việc này.
Hiện nay, tuyến đường sắt dài nhất Việt Nam là tuyến đường sắt Bắc - Nam, bắt đầu từ thủ đô Hà Nội và kết thúc tại Thành phố Hồ Chí Minh, có tổng chiều dài là 1.726 km, khổ đường 1.000mm.
Về hệ thống đường sắt của Việt Nam nói chung, mạng lưới đường sắt quốc gia có tổng chiều dài 3.143 km và có 277 ga, trong đó 2.703 km đường chính tuyến, 612 km đường ga và đường nhánh, bao gồm 7 tuyến chính.
Một dự án lớn của đường sắt năm nay là khởi công tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng vào ngày 19/12. Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng có tổng chiều dài quy hoạch là hơn 460 km, điểm đầu tại cửa khẩu Lào Cai kết nối với đường sắt Trung Quốc và điểm cuối tại ga Cái Lân (TP. Hạ Long, Quảng Ninh).
Tuyến đường sắt sẽ có tốc độ thiết kế 160 km/h trên đoạn chính tuyến ga Lào Cai - ga cảng Lạch Huyện, 80 km/h cho đoạn Lào Cai - các đoạn tuyến nhánh, 120 km/h đối với đoạn đi qua Hà Nội và đi trùng với đường sắt vành đai phía Đông.
Liên quan tới tuyến đường sắt cao tốc Bắc-Nam với vốn đầu tư 67 tỷ USD, theo Nghị quyết 172/2024/QH15 của Quốc hội thì dự án sẽ được triển khai theo hình đầu tư công, trong đó "Tổng công ty Đường sắt Việt Nam tiếp nhận quản lý, bảo trì kết cấu hạ tầng và tổ chức vận hành, khai thác; huy động các doanh nghiệp khác đầu tư phương tiện..."
Tuy nhiên thì mới đây thì đã có 2 đại gia của Việt Nam đề xuất được trực tiếp đầu tư dự án đường sắt cao tốc Bắc-Nam là VinSpeed của tỷ phú Phạm Nhật Vượng và THACO của doanh nhân Trần Bá Dương.
Chủ tịch HĐQT Vingroup Phạm Nhật Vượng đã đăng ký chuyển quyền sở hữu hơn 48 triệu cổ phiếu VIC, tương ứng 1,24% vốn Vingroup để góp vốn vào VinSpeed.
Về phía THACO, Chủ tịch Trần Bá Dương cho biết ông sẽ tăng vốn và bán cổ phần tại THACO và các Tập đoàn thành viên đáp ứng việc huy động vốn cho dự án.
Một ông lớn khác của Việt Nam là Hòa Phát đã khẳng định sẽ tham gia dự án nhưng chỉ ở các phần có thế mạnh, đó là cung cấp 10 triệu tấn sản phẩm chất lượng cao là thép đường ray đường sắt cao tốc.
