Tập đoàn khai khoáng nhà nước Codelco của Chile - nhà sản xuất đồng lớn nhất thế giới và là một trong những nhà cung cấp chính sản phẩm đồng cho thị trường Mỹ – vừa lên tiếng cảnh báo về những thách thức liên quan tới kế hoạch áp thuế của Tổng thống Donald Trump đối với mặt hàng đồng nhập khẩu.
Chủ tịch tập đoàn, ông Máximo Pacheco, cho biết sự bất an đang lan rộng trong toàn ngành, khi ngành công nghiệp trị giá 250 tỷ USD này vẫn đang chờ đợi thông tin chi tiết về chính sách thuế dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/8 tới.
Tổng thống Donald Trump ngày 8/7 đã tuyên bố sẽ áp thuế nhập khẩu 50% đối với mặt hàng đồng, nhưng chưa nói rõ liệu thuế này sẽ áp lên đồng tinh luyện, sản phẩm bán thành phẩm hay quặng đồng thô. Điều này khiến các doanh nghiệp khai khoáng cũng như các khách hàng công nghiệp đặt ra nhiều câu hỏi về phạm vi và thời điểm thực thi chính sách thuế mới.
Trong cuộc trao đổi với Financial Times, ông Pacheco nhận định việc thiếu thông tin cụ thể đang khiến hoạt động lập kế hoạch kinh doanh trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. “Khách hàng của chúng tôi đang cảm thấy bất an và họ cần hiểu rõ mọi chuyện sẽ diễn tiến theo hướng nào”, ông nói. Chủ tịch Codelco nhấn mạnh thêm rằng tự do thương mại mang lại giá trị cho cả hai phía và Chile sẵn sàng tăng cường cung ứng đồng tinh luyện nhằm hỗ trợ ngành sản xuất trong nước của Mỹ.
Nhiều lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ cũng đã bày tỏ lo ngại về kế hoạch áp thuế từ chính quyền Tổng thống Trump, trong khi các nhà phân tích cảnh báo rằng chính sách này có thể gây tổn hại nghiêm trọng tới các ngành công nghiệp then chốt như ô tô điện, trung tâm dữ liệu và quốc phòng.
Hiện tại, Chile cung cấp hơn 60% lượng đồng tinh luyện nhập khẩu của Mỹ, đồng thời có hiệp định thương mại tự do với Washington.
Mặc dù Mỹ vẫn khai thác một lượng quặng đồng nhất định trong nước, song nước này không có đủ năng lực luyện kim để tinh luyện toàn bộ lượng nguyên liệu đáp ứng nhu cầu nội địa. Việc thay thế đồng tinh luyện nhập khẩu bằng sản phẩm trong nước gần như không khả thi trong ngắn hạn, do các nhà máy luyện đồng thường cần nhiều năm để xây dựng và đi vào hoạt động.
Đề xuất áp thuế được đưa ra trong bối cảnh ngành công nghiệp đồng toàn cầu đang gặp nhiều khó khăn trong việc mở rộng công suất khai thác. Chất lượng quặng ngày càng suy giảm, trong khi chi phí đầu tư tăng cao khiến việc phát triển các mỏ mới trở nên tốn kém và rủi ro hơn đáng kể.
Một số nhà phân tích cho rằng Nhà Trắng có thể sẽ điều chỉnh mức thuế đề xuất hoặc đưa ra các ngoại lệ nhằm giảm thiểu tác động lên chuỗi cung ứng. Một kịch bản được dự báo là Mỹ có thể áp thuế lên các sản phẩm bán thành phẩm như dây điện, ống đồng hay dải đồng, trong khi vẫn giữ nguyên thuế suất 0% đối với đồng tinh luyện.
“Nếu mức thuế mới được áp dụng với đồng tinh luyện, hiệu ứng domino sẽ lan rộng, tác động mạnh đến các ngành sử dụng cuối như trung tâm dữ liệu và ngành công nghiệp ô tô”, bà Gracelin Baskaran – Giám đốc Chương trình An ninh Khoáng sản Chiến lược tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington – nhận định.
