Khi chỉ số “đẹp” nhưng thị trường chứng khoán sàng lọc nhà đầu tư

Nhìn sâu vào cấu trúc vận động bên trong, bức tranh thị trường lại mang màu sắc khác: đà hồi phục không lan tỏa và sự phân hóa ngày càng rõ nét.

Theo thống kê, trên sàn HOSE, chưa đến 50% số cổ phiếu hiện vẫn duy trì được xu hướng tăng dài hạn. Điều này đồng nghĩa với việc hơn một nửa thị trường đang vận động đi ngang hoặc suy giảm trong những ngày cuối năm 2025.

Ngay cả khi chỉ số chung liên tục được nâng đỡ và tiến sát vùng đỉnh.

Chưa đến 50% cổ phiếu có xu hướng tăng dài hạn

Ngay trong rổ VN30 – nhóm đại diện cho các cổ phiếu vốn hóa lớn và có ảnh hưởng nhất thị trường – bức tranh cũng không hoàn toàn tích cực. Hiện có tới 8/30 mã đã đánh mất xu hướng tăng dài hạn, cho thấy lực nâng của chỉ số đang tập trung vào một số trụ cột nhất định, thay vì sự đồng thuận trên diện rộng.

Một trường hợp gây chú ý là DGC. Cổ phiếu này đang chao đảo trước những tin đồn chưa được xác minh trên thị trường, đồng thời ghi nhận mức giảm lên tới 41,8% từ đầu năm 2025. Diễn biến này diễn ra không lâu sau khi DGC vừa được đưa vào rổ VN30 từ tháng 8/2025, phản ánh một sự chuyển hướng đột ngột.

Tính đến hết phiên giao dịch 24/12, cổ phiếu DGC đã rơi xuống mức thấp nhất trong vòng 2 năm trở lại đây.

Cùng với đó, một số cổ phiếu lớn vốn luôn được xem là “ông lớn” của thị trường cũng trải qua một năm kém tích cực.

FPT giảm 28,1% từ đầu năm 2025, trong khi VCB – cổ phiếu đầu ngành ngân hàng – cũng giảm 5,9% so với đầu năm.

Những con số này cho thấy ngay cả các doanh nghiệp đầu ngành cũng không tránh khỏi áp lực điều chỉnh trong bối cảnh thị trường phân hóa mạnh.

Mở rộng ra toàn HOSE, vẫn khá khó với nhà đầu tư chỉ có khoảng 48,5% số cổ phiếu giữ xu hướng tăng dài hạn.

Nhiều cổ phiếu vẫn giảm sâu, đặc biệt các cổ phiếu Midcap và Penny ghi nhận những mức giảm trên 30% như TCD, VPG, PSH, CKG, TCM, HAX hay CSV.

Nhìn tổng thể, dù thị trường chứng khoán Việt Nam đã đón sóng nâng hạng và VN-Index tiệm cận vùng đỉnh lịch sử, năm 2025 không phải là một năm dễ kiếm lợi nhuận đối với phần lớn nhà đầu tư cá nhân.

Ngay cả các quỹ đầu tư cũng khó vượt trội chỉ số trong năm 2025. Trong thư gửi nhà đầu tư mới đây, ông Petri Deryng, Quản lý danh mục đầu tư của PYN Elite Fund (Phần Lan) còn cho biết các nhà quản lý danh mục đã nói đùa rằng VN-Index năm nay nên được gọi là “Vin-Index”, hàm ý sự phụ thuộc lớn của chỉ số vào một nhóm cổ phiếu trụ cột.

Thị trường vừa đi lên vừa sàng lọc mạnh

Nhận định về bức tranh này, TS Hồ Sỹ Hòa – Giám đốc Nghiên cứu & Tư vấn đầu tư DNSE – cho rằng thị trường chứng khoán Việt Nam đang vận động không đồng đều trong năm 2025, với dòng tiền tập trung mạnh vào một số nhóm ngành và cổ phiếu nhất định, trong khi nhiều nhóm khác vẫn vận động chậm chạp.

Theo ông Hòa, đây không phải là một chu kỳ tăng trưởng dễ dàng, mà là giai đoạn thị trường vừa đi lên vừa sàng lọc rất mạnh. Sự phân hóa không chỉ diễn ra giữa các nhóm cổ phiếu, mà còn thể hiện rõ trong từng ngành, từng câu chuyện doanh nghiệp.

Ông Hòa lưu ý tới biến số lãi suất tăng luôn là yếu tố bất lợi đối với thị trường chứng khoán, đặc biệt trong ngắn hạn.

"Theo các dự báo hiện tại, lãi suất huy động có thể tăng thêm khoảng 50 điểm cơ bản trong năm 2026, nếu tăng trưởng huy động vẫn kém hơn tăng trưởng tín dụng. Tuy nhiên, tác động của lãi suất không diễn ra đồng đều. Những doanh nghiệp có cấu trúc tài chính lành mạnh, dòng tiền ổn định sẽ chịu ảnh hưởng ít hơn so với doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy cao."

Nhìn sang năm 2026, TS Hồ Sỹ Hòa cho rằng đây sẽ là một năm đầu tư nhiều thách thức. Nhà đầu tư không thể tiếp cận thị trường theo cách “đánh chỉ số”, mà cần dựa trên phân tích bối cảnh vĩ mô, thể chế, thời điểm giải ngân vốn ngoại, cũng như lựa chọn doanh nghiệp phù hợp với từng kịch bản.

Theo ông, sự phân hóa sẽ tiếp tục là đặc điểm nổi bật của thị trường. Thành công sẽ đến nhiều hơn với những nhà đầu tư hiểu rõ mình đang đứng ở đâu trong chu kỳ, thay vì chỉ nhìn vào biến động ngắn hạn của VN-Index hay các mốc điểm số mang tính biểu tượng.