Tuần qua, thị trường dầu mỏ thế giới đã chứng kiến nhiều phiên thăng hoa, với nhiều phiên giá dầu tăng liên tiếp.
Tính chung cả tuần, giá "vàng đen" tăng khoảng hơn 8%, giữa bối cảnh triển vọng đạt được một giải pháp dứt điểm cho cuộc xung đột Iran ngày càng mờ nhạt.
Trong phiên đầu tuần (7/9), giá dầu lên mức cao nhất trong 6 tuần, khi Iran tuyên bố sẽ tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng trên khắp Trung Đông để đáp trả các cuộc tấn công tiếp theo của Mỹ nhắm vào các tàu chở dầu của nước này.
Sang phiên 8/9, giá dầu Brent Biển Bắc tăng 0,92 USD (0,9%) lên 97,92 USD/thùng, mức đóng cửa cao nhất kể từ ngày 23/7. Giá dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) cũng tăng 1,55 USD (1,7%), lên 93,03 USD/thùng, cao nhất kể từ ngày 4/6.
Lực đẩy chính của thị trường đến từ việc lực lượng Houthi ở Yemen tấn công vào 4 thành phố ở miền Nam Saudi Arabia trong ngày 8/9, khiến hơn 70 người bị thương và nhiều cơ sở dầu mỏ bốc cháy.
Để đáp trả, theo truyền thông Yemen do lực lượng Houthi kiểm soát, các chiến đấu cơ của Saudi Arabia đã tiến hành không kích vào các khu vực Jubah và Taiz của Yemen.
Đáng chú ý, giá dầu Brent chính thức vượt mốc 100 USD/thùng trong phiên 9/9, sau khi Iran tuyên bố sẵn sàng cho một cuộc xung đột khốc liệt hơn.
Theo dữ liệu của Vortexa, chiến sự đã thổi bay khoảng 10 triệu thùng dầu/ngày (tương đương 10% nhu cầu toàn cầu) khỏi thị trường.
Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cho biết hiện chỉ có dưới 11 triệu thùng/ngày có thể lưu thông qua eo biển Hormuz, tuyến đường thủy vốn trung chuyển 20% lượng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu trước khi xung đột nổ ra.
Giá dầu tiếp tục tăng hơn 6% trong phiên 10/9, khiến cả hai loại dầu chủ chốt trên thị trường đều vượt 100 USD/thùng.
Một chuyên gia phụ trách phát triển kinh doanh tại XS.com, cho rằng các cuộc tấn công từ Yemen nhằm vào các cơ sở năng lượng của Saudi Arabia đang tạo ra một nguồn rủi ro mới đối với thị trường, mở rộng phạm vi lo ngại vượt ra ngoài Iran và eo biển Hormuz.
Theo chuyên gia này, nguy cơ hiện không còn chỉ tập trung tại một điểm nghẽn vận tải duy nhất mà có thể lan sang các tuyến xuất khẩu trong khu vực, các cơ sở sản xuất dầu và những hạ tầng năng lượng khác.
Trong bối cảnh giá dầu Brent gần đây lần đầu tiên vượt 100 USD/thùng kể từ tháng 7/2026, thị trường dầu thô đang dần bước vào một trạng thái bình thường mới kéo dài, trong đó rủi ro gián đoạn nguồn cung trở thành yếu tố thường trực thay vì chỉ xuất hiện từng thời điểm.
Tuy nhiên, trong phiên cuối tuần 11/9, giá dầu quay đầu giảm, do hoạt động bán ra chốt lời của nhà đầu tư. Kết thúc phiên này, giá dầu Brent giảm 3,02 USD, tương đương 2,81%, xuống 104,61 USD/thùng. Giá dầu WTI giảm 2,43 USD, tương đương 2,37%, xuống 100,05 USD/thùng.
Giá dầu đảo chiều giảm sau khi tờ Financial Times đưa tin các ngoại trưởng một số nước Trung Đông đang tìm cách đạt được một thỏa thuận tạm thời với Iran nhằm quản lý hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz.
Ông Phil Flynn, chuyên gia phân tích cấp cao tại công ty Price Futures Group, nhận định những yếu tố gây hoảng loạn trên thị trường trong phiên trước đã phần nào dịu lại. Tuy nhiên, vấn đề được quan tâm là liệu thị trường có tiếp tục ổn định trong cuối tuần hay không, bởi đây thường là thời điểm xảy ra những diễn biến mới.
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), nguồn cung dầu thô của Saudi Arabia trong tháng 8/2026 đã giảm 2,3 triệu thùng/ngày so với tháng trước đó, xuống 6 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất trong hơn 3 thập niên. IEA cho biết nguyên nhân là do các cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở năng lượng của Saudi Arabia.
Dữ liệu theo dõi tàu thuyền sơ bộ công bố ngày 11/9 cho thấy số tàu qua eo biển Hormuz đã giảm xuống còn 7 tàu trong ngày 10/9, từ mức 11 tàu một ngày trước đó.
Trước khi cuộc chiến giữa Mỹ và Iran bùng phát vào cuối tháng 2/2026, eo biển này chứng kiến khoảng 125 tàu chở hàng hóa đi qua mỗi ngày và đảm nhận vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu mỏ và LNG toàn cầu mỗi ngày.
Ngân hàng Goldman Sachs cho rằng giá dầu có thể tăng vọt lên 120 USD/thùng nếu các cuộc tấn công vào hoạt động vận tải biển gia tăng.
Giới phân tích cho rằng diễn biến tiếp theo của đợt tăng giá sẽ phụ thuộc nhiều vào Trung Quốc - nước nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới.
Theo các nhà phân tích của ING, Trung Quốc đã đẩy mạnh mua dầu trong những tuần gần đây sau nhiều tháng nhu cầu trầm lắng, qua đó hỗ trợ thị trường dầu giao ngay.
ING đánh giá nếu hoạt động mua dầu của Trung Quốc tiếp tục phục hồi, bất kỳ sự gián đoạn nguồn cung nào cũng có thể tác động mạnh hơn đến thị trường và đẩy giá dầu lên cao. Ngược lại, nếu nhập khẩu của Trung Quốc giảm trở lại, đà tăng của thị trường có thể bị hạn chế.
Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) ngày 10/9 tiếp tục hạ dự báo tăng trưởng nhu cầu dầu mỏ thế giới năm 2026 xuống còn 380.000 thùng/ngày. Đây là lần thứ năm liên tiếp OPEC điều chỉnh giảm dự báo này.
