Theo phóng viên TTXVN tại Tokyo, ngày 24/11, Văn phòng Nội các Nhật Bản đã công bố báo cáo tình hình kinh tế trong nước tháng 11/2022, trong đó giữ nguyên nhận định rằng nền kinh tế lớn thứ ba thế giới đang phục hồi vừa phải bất chấp việc lạm phát tăng cao. Đây là tháng thứ 5 liên tiếp Chính phủ Nhật Bản giữ nguyên nhận định về nền kinh tế trong báo cáo hàng tháng.
Bên cạnh đó, Chính phủ Nhật Bản tiếp tục đưa ra cảnh báo về những biến động trên thị trường tài chính sau khi đồng yen giảm mạnh so với đồng USD. Báo cáo mới nhất có đoạn: “Nền kinh tế Nhật Bản đang phục hồi vừa phải… Cần chú ý đầy đủ đến vấn đề tăng giá, các căng thẳng về nguồn cung và biến động trên thị trường tài chính và vốn”.
Trong báo cáo trên, Chính phủ Nhật Bản giữ nguyên nhận định về hầu hết các yếu tố trong nền kinh tế, từ xuất khẩu cho tới chi tiêu của doanh nghiệp, nhưng điều chỉnh đánh giá về đầu tư công. Họ cho biết xuất khẩu "gần như không thay đổi”. Trong số các yếu tố chủ chốt của nhu cầu trong nước, đầu tư kinh doanh đang "tăng lên", trong khi tiêu dùng cá nhân, vốn chiếm hơn 50% GDP của Nhật Bản, đang phục hồi "ở mức độ vừa phải".
Báo cáo kinh tế tháng 11/2022 được công bố trong bối cảnh ngày càng có nhiều lo ngại rằng việc các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới liên tục tăng lãi suất để kiềm chế lạm phát sẽ làm chậm tăng trưởng kinh tế toàn cầu.
Đáng chú ý, kể từ đầu năm tới nay, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã thực hiện 6 đợt tăng lãi suất liên tiếp, trong khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) vẫn kiên định với chính sách tiền tệ siêu lỏng để hỗ trợ cho nền kinh tế. Điều này đã làm cho khoảng cách lãi suất giữa hai nền kinh tế liên tục bị nới rộng, từ đó khiến cho đồng yen liên tục mất giá so với đồng USD.
Sự mất giá mạnh của đồng yen đi kèm với việc giá nhiên liệu, nguyên vật liệu thô và lương thực trên thế giới tăng cao đã dẫn tới việc giá cả hàng hóa nhập khẩu trở nên đắt đỏ hơn, đẩy lạm phát ở Nhật Bản tăng lên mức cao nhất trong 40 năm qua. Đây là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến cho nền kinh tế Nhật Bản tăng trưởng âm 1,2% trong quý 3/2022. Sau sự sụt giảm bất ngờ này, các nhà kinh tế kỳ vọng nền kinh tế Nhật Bản sẽ quay lại quỹ đạo tăng trưởng dương trong quý cuối của năm nay.
Mặc dù vậy, trong những tuần gần đây, Nhật Bản đang chứng kiến sự gia tăng trở lại của số ca nhiễm mới. Nhiều chuyên gia y tế cho rằng nước này đã bước vào "làn sóng lây nhiễm thứ 8" của dịch COVID-19. Sự tái bùng phát của dịch COVID-19 khiến không ít người lo ngại rằng điều đó sẽ tác động tiêu cực tới chi tiêu dùng cá nhân.
Trong bối cảnh đó, hôm 28/10, Chính phủ Nhật Bản đã thông qua gói kích thích kinh tế có tổng trị giá lên tới 71.600 tỷ yen nhằm giảm bớt tác động của tình trạng giá cả hàng hóa leo thang tới các hộ gia đình và doanh nghiệp trong nước, đồng thời hỗ trợ cho đà phục hồi vẫn còn mong manh của nền kinh tế.
Trong gói kích thích kinh tế này, tổng chi tiêu công, bao gồm đầu tư công và cho vay cũng như các khoản chi của các chính quyền địa phương, lên tới 39.000 tỷ yen, trong đó có 29.100 tỷ yen thuộc dự thảo ngân sách bổ sung thứ 2; phần còn lại là các khoản chi của khu vực tư nhân.
Sau đó, Chính phủ Nhật Bản đã đệ trình lên Quốc hội dự thảo ngân sách bổ sung thứ hai trong tài khóa 2022 có tổng trị giá 29.100 tỷ yen (gần 200 tỷ USD) để tài trợ cho gói kích thích kinh tế này. Chính quyền của Thủ tướng Fumio Kishida hy vọng Quốc hội Nhật Bản sẽ thông qua dự thảo ngân sách này trong kỳ họp bất thường hiện nay.
