Động thái này được thực hiện sau khi Quốc hội thông qua phương án tổ chức lại chính quyền địa phương, thống nhất cả nước còn 34 tỉnh và thành phố.
Theo Nghị định, UBND cấp xã sẽ được giao thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng và chấp thuận địa điểm xây dựng đối với một số công trình cụ thể theo quy định. Đồng thời, cấp xã cũng chịu trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ và xác minh quy hoạch trong quá trình xét duyệt.
Đáng chú ý, trong lĩnh vực nhà ở xã hội, cấp xã sẽ đóng vai trò chủ đạo, bao gồm: Công bố thông tin các dự án nhà ở xã hội trên địa bàn; Tiếp nhận, xét duyệt hồ sơ mua, thuê nhà ở xã hội; Xác nhận đối tượng được hưởng chính sách, trong đó có người bị thu hồi đất, giải tỏa hoặc phá dỡ nhà.
UBND xã cũng sẽ đảm nhận việc phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Tài nguyên và Môi trường để thẩm định, xác nhận điều kiện nhà ở và thu nhập đối với người dân có nhu cầu vay vốn ưu đãi.
Một điểm mới quan trọng là việc cưỡng chế và giải quyết khiếu nại liên quan đến cưỡng chế – vốn do cấp huyện phụ trách trước đây – nay được phân cấp về cho UBND cấp xã. Việc giám sát quá trình cưỡng chế sẽ do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã thực hiện.
Ngoài ra, UBND xã sẽ trực tiếp đảm nhiệm công tác quản lý nhà nước về kinh doanh bất động sản trong phạm vi địa phương.
Nghị định 140 có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, hiệu lực đến ngày 1/3/2027.
