Ngày 13/7, giá dầu thế giới bất ngờ tăng hơn 9%, chạm mức cao nhất trong vòng một tháng qua.
Đợt bứt phá mạnh mẽ này diễn ra ngay sau khi Mỹ tuyên bố sẽ tái áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải toàn diện đối với bờ biển, cảng biển, trạm trung chuyển dầu của Iran, cũng như mọi tàu thuyền hoạt động tại đây bất kể cờ quốc tịch.
Động thái của Mỹ lập tức thổi bùng trở lại những lo ngại về nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng qua eo biển Hormuz.
Khép lại phiên này, giá dầu Brent Biển Bắc tăng 7,29 USD (9,59%) lên mức 83,30 USD/thùng. Cùng lúc, giá dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) cũng tăng 6,73 USD (9,42%) lên 78,14 USD/thùng.
Theo giới quan sát, đây là mức tăng giá tính theo ngày lớn nhất của dầu Brent kể từ ngày 2/4 và là mức giá đóng cửa cao nhất kể từ ngày 12/6. Tương tự, dầu WTI cũng ghi nhận phiên tăng giá mạnh nhất kể từ ngày 29/4 và vươn lên mức đỉnh kể từ ngày 15/6.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 13/7 thông báo lệnh phong tỏa có hiệu lực từ từ 20h giờ GMT ngày 14/7 (3h ngày 15/7 theo giờ Việt Nam).
Lực lượng Mỹ sẽ kiểm soát các tàu thuyền di chuyển đến hoặc rời các cảng và khu vực duyên hải của Iran, đồng thời tiếp tục bảo đảm quyền tự do hàng hải đối với các phương tiện không vi phạm lệnh phong tỏa.
Trong ngày 13/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu các bên phải trả khoản phí 20% đối với tất cả hàng hóa vận chuyển qua eo biển Hormuz, sau khi các cuộc đụng độ quân sự với Iran bùng phát trở lại.
Phản ứng trước quyết định trên, Bộ Chỉ huy Quân sự Tối cao Iran tuyên bố sẽ không cho phép Mỹ can thiệp vào hoạt động quản lý eo biển Hormuz. Iran cảnh báo quân đội nước này sẽ đánh chặn mọi nỗ lực di chuyển của tàu thuyền Mỹ qua tuyến đường này nếu không được cấp phép.
Về phần mình, Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) đã bác bỏ ý tưởng này. Trong một tuyên bố, Tổng Thư ký IMO Arsenio Dominguez nhấn mạnh rằng tổ chức này luôn giữ vững lập trường về vấn đề thu phí - IMO kiên quyết phản đối việc thu phí đối với tàu thuyền đi qua các eo biển phục vụ hàng hải quốc tế. Theo ông, không có cơ sở pháp lý nào cho phép áp đặt các khoản phí bắt buộc chỉ để đi qua một eo biển.
Công ty dữ liệu Kpler, đơn vị theo dõi tàu thuyền bằng hình ảnh vệ tinh và nhiều nguồn dữ liệu khác, cho biết lưu lượng tàu được xác nhận đi qua Eo biển Hormuz vào cuối tuần qua đã giảm hơn một nửa so với cuối tuần trước đó, chỉ còn 19 tàu, tương đương mức ghi nhận trước khi thỏa thuận hòa bình sơ bộ được ký kết.
Giới phân tích tại công ty tư vấn Gelber & Associates nhận định các lệnh hạn chế mới của Mỹ, cùng với các đòn đáp trả và sự sụt giảm lưu lượng tàu thuyền, đang làm gia tăng sâu sắc rủi ro thiếu hụt nguồn cung trong ngắn hạn.
Chuyên gia Giovanni Staunovo của ngân hàng UBS cho biết thị trường đang dồn sự chú ý vào số lượng tàu chở dầu tiến vào khu vực, bởi lưu lượng giảm sẽ trực tiếp tác động xấu đến sản lượng.
Bên cạnh chảo lửa Trung Đông, chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu cũng chịu áp lực từ các gián đoạn khác. Tại Nga, Cơ quan An ninh Ukraine thông báo vừa tiến hành không kích một kho dầu ở vùng Stavropol trong đêm, đồng thời tiến hành hoạt động quân sự nhằm vào ba bể chứa tại cảng Kavkaz (vùng Krasnodar) nhằm cắt đứt nguồn tài chính quân sự của Nga.
Trong khi đó, hai nguồn tin trong ngành cho biết Tập đoàn Đường ống Caspian (CPC), đơn vị đảm nhận 80% lượng dầu xuất khẩu của Kazakhstan, đã cắt giảm 7% nguồn cung trong tháng 6/2026 so với tháng 5/2026. Nguyên nhân đến từ hoạt động bảo dưỡng tại mỏ dầu Tengiz khổng lồ của Kazakhstan và sự sụt giảm lượng dầu lưu chuyển từ Nga.
Tại nền kinh tế lớn nhất thế giới, dữ liệu từ Bộ Năng lượng Mỹ cho thấy Kho Dự trữ Dầu thô Chiến lược (SPR) của nước này đã giảm khoảng 3 triệu thùng trong tuần trước xuống 316,5 triệu thùng, mức thấp nhất kể từ tháng 4/1983.
