Xuất khẩu gạo của Thái Lan đã bất ngờ giảm mạnh trong tháng 1 vừa qua, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lượng gạo xuất khẩu cả năm có thể sẽ chạm mức thấp nhất 5 năm do đồng baht tăng giá và cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.
Ông Chookiat Ophaswongse - Chủ tịch danh dự của Hiệp hội Xuất khẩu gạo Thái Lan, cho biết tổng sản lượng xuất khẩu trong tháng 1 chỉ đạt 530.000 tấn, giảm 17,5% so với cùng kỳ năm ngoái, với giá trị xuất khẩu giảm mạnh 30,7% xuống còn 9,7 tỷ baht (tương đương 312 triệu USD).
Dự kiến lượng gạo xuất khẩu trung bình sẽ chỉ đạt khoảng 500.000 tấn/tháng cho đến giữa năm do phải đối mặt với nhiều khó khăn.
Hiệp hội Xuất khẩu gạo Thái Lan dự báo tổng lượng gạo xuất khẩu trong năm nay có thể đạt 7,03 triệu tấn, giảm 11% so với năm ngoái và đánh dấu mức thấp nhất trong 5 năm qua. Giá trị xuất khẩu được dự kiến ở mức 130-140 tỷ baht, giảm 12,3%.
Các nhà xuất khẩu cho biết một trong những yếu tố rủi ro chính là đồng baht mạnh lên (dao động quanh mức 31 baht/USD), khiến gạo Thái Lan đắt hơn so với các đối thủ cạnh tranh. Gạo thơm Thái Lan hiện có giá khoảng 1.200 USD/tấn, cao nhất thế giới. Gạo trắng 5% tấm của Thái Lan cũng có giá cao hơn các nước khác.
Ngoài ra, thuế nhập khẩu tạm thời của Mỹ được áp dụng ở mức 15% trong 150 ngày cũng có thể làm giảm xuất khẩu gạo thơm Thái Lan sang Mỹ từ 15-20%. Mỹ hiện là thị trường gạo thơm lớn nhất của Thái Lan khi chiếm khoảng một nửa tổng lượng xuất khẩu gạo thơm.
Bên cạnh đó, tình trạng dư cung toàn cầu, bao gồm sản lượng kỷ lục ở Ấn Độ, các hạn chế nhập khẩu từ các nước mua lớn như Indonesia và các chính sách an ninh lương thực khuyến khích tự cung tự cấp cũng đang gây áp lực lên nhu cầu đối với gạo của Thái Lan.
Các nhà xuất khẩu của nước này kêu gọi nhanh chóng thành lập chính phủ mới và đưa ra các biện pháp khẩn cấp để giải quyết vấn đề đồng nội tệ mạnh lên, phát triển các giống lúa mới phù hợp với nhu cầu toàn cầu và giảm chi phí sản xuất để ngăn chặn việc Thái Lan bị mất thêm thị phần vào tay các đối thủ trong khu vực.
