Giá vàng “phi mã” vượt mốc tăng 17 triệu đồng/lượng, bán mấy cây vàng thì phải nộp thuế TNCN?

Giá vàng trong nước đang tăng mạnh vượt mốc “tăng hơn 17 triệu đồng/lượng” chỉ trong vài tuần đầu năm, khiến nhiều người có vàng tích lũy lăn tăn đến việc chốt lời.

Sau nhiều năm tích lũy, ông Hoàng (Hà Nội) đang nắm một lượng vàng đáng kể và dự định đem bán để giải quyết việc gia đình. Thời điểm này, giá vàng miếng SJC được niêm yết quanh vùng 170 triệu đồng/lượng, mức được ghi nhận là kỷ lục, và tính từ đầu năm giá vàng miếng đã tăng mạnh.

Diễn biến tăng “sốc” này khiến nhiều người cho rằng bán ra lúc này có thể lời lớn, nhưng đồng thời cũng đặt ra vấn đề nghĩa vụ thuế nếu khoản tiền thu về lên tới vài trăm triệu hoặc hàng tỷ đồng. Ông Hoàng vì vậy thắc mắc: bán vàng có bị tính thuế TNCN không?

Theo quy định được nêu trong Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 đã bổ sung, thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng thuộc thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân (đây là điểm mới so với Luật Thuế thu nhập cá nhân hiện hành). Còn vàng trang sức hoặc vàng nhẫn (thông thường) thì không phải nộp thuế TNCN.
Nói cách khác, nếu ông Hoàng bán vàng miếng thì mới phát sinh câu chuyện thuế theo cơ chế mới; nếu ông bán vàng nhẫn/vàng trang sức thì không thuộc trường hợp phải nộp thuế TNCN theo nội dung phân tích này.

Một điểm quan trọng khác: quy định cũng đề cập việc Chính phủ sẽ quy định “ngưỡng giá trị” để xác định trường hợp bán vàng miếng dưới ngưỡng thì không phải đóng thuế TNCN. Vì vậy, ngoài việc xác định đúng loại vàng, ông Hoàng còn cần theo dõi ngưỡng áp dụng (nếu có) tại thời điểm chính sách được triển khai.

Nếu phải nộp, mức thuế là bao nhiêu?

Cách tính được nêu rõ: thuế TNCN đối với thu nhập từ bán vàng miếng được tính bằng giá bán (giá chuyển nhượng) nhân với thuế suất 0,1%. Điều này đồng nghĩa thuế được tính trên tổng giá trị giao dịch, không phải phần “lãi” sau khi trừ giá mua vào.

Ví dụ minh họa: nếu ông Hoàng bán vàng miếng với giá 300 triệu đồng thì số thuế TNCN tương ứng là 300.000 đồng (300 triệu x 0,1%). Trường hợp bán vàng miếng bị lỗ thì người bán vẫn phải thực hiện nghĩa vụ đóng thuế theo cách tính trên giá bán.

Dù Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 bắt đầu có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026 nhưng thời điểm bắt đầu thu thuế từ hoạt động bán vàng miếng sẽ do Chính phủ quy định chi tiết. Như vậy, thời điểm cụ thể Nhà nước thu thuế thu nhập cá nhân của người bán vàng miếng sẽ do Chính phủ quy định (có thể thực hiện từ ngày 1/7/2026 hoặc trễ hơn nhưng không được thu thuế trước ngày 1/7/2026).

Ngoài ra, Luật Thuế thu nhập cá nhân năm 2025 còn giao Chính phủ điều chỉnh thuế suất thuế thu nhập cá nhân đối với hoạt động chuyển nhượng vàng miếng phù hợp với lộ trình quản lý thị trường vàng.

Để tránh nhầm lẫn và phát sinh chi phí không dự tính, ông Hoàng nên làm 3 việc trước khi bán: xác định đúng loại vàng (vàng miếng hay vàng nhẫn/trang sức), hỏi cơ sở kinh doanh vàng về nghĩa vụ khấu trừ/thu hộ (nếu có cơ chế thực hiện), và cập nhật quy định ngưỡng giá trị chịu thuế tại thời điểm giao dịch. Với mặt bằng giá vàng đang ở vùng rất cao (khoảng 170 triệu đồng/lượng theo ghi nhận), việc tính toán trước khoản thuế 0,1% cũng giúp ông chủ động “chốt” số tiền ròng mang về cho kế hoạch chi tiêu của gia đình.