FTSE Russell vừa công bố tài liệu FAQ phiên bản v1.3 tháng 8/2026, giải thích chi tiết kế hoạch chuyển Việt Nam từ thị trường Frontier lên Secondary Emerging Market trong hệ thống FTSE Global Equity Index Series (FTSE GEIS).
Tỷ trọng của Việt Nam qua từng đợt
Theo FTSE Russell, việc đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số mới sẽ không diễn ra một lần mà được thực hiện theo phương thức “phased inclusion”, kéo dài tới tháng 9/2027.
Cụ thể, đợt đầu tiên diễn ra vào tháng 9/2026 với 10% tỷ trọng đầu tư có thể được thêm vào. Đến tháng 3/2027, FTSE sẽ bổ sung thêm 20%, nâng tổng tỷ trọng lên 30%. Tháng 6/2027 tiếp tục bổ sung 35%, đưa mức tích lũy lên 65%, trước khi hoàn tất 35% còn lại vào tháng 9/2027.
FTSE Russell cho biết cách thức triển khai theo từng đợt nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra có trật tự, quản lý lượng vốn dự kiến chảy vào thị trường, đồng thời hỗ trợ yêu cầu về nguồn vốn non-prefunding và thanh khoản. Sau mỗi đợt, FTSE sẽ đánh giá khả năng các quỹ mô phỏng chỉ số có thể tái tạo những thay đổi của benchmark trước khi chuyển sang đợt tiếp theo.
Một trong những thông tin đáng chú ý nhất trong tài liệu là tỷ trọng dự kiến của Việt Nam trong các chỉ số FTSE. Theo tính toán dựa trên giá đóng cửa ngày 21/8/2026, nếu hoàn tất toàn bộ quá trình phased inclusion, Việt Nam dự kiến chiếm 0,049% FTSE Global All Cap, 0,488% FTSE Emerging All Cap, 0,0311% FTSE All-World và 0,3089% FTSE Emerging.
Tuy nhiên, FTSE cũng đưa ra tỷ trọng tương ứng với đợt đầu tiên. Với tranching factor 10%, tỷ trọng của Việt Nam chỉ ở mức 0,0049% trong FTSE Global All Cap, 0,049% trong FTSE Emerging All Cap, 0,0031% trong FTSE All-World và 0,031% trong FTSE Emerging.
Điều này có nghĩa con số 0,488% thường được nhắc đến không phải là tỷ trọng Việt Nam được áp dụng ngay từ ngày 21/9/2026. Đây là tỷ trọng dự kiến khi quá trình đưa Việt Nam vào chỉ số đạt 100% vào tháng 9/2027.
Nói cách khác, dòng vốn liên quan đến việc tái phân bổ theo FTSE sẽ được phân bổ dần trong vòng một năm, thay vì đồng loạt chảy vào thị trường ngay khi Việt Nam chính thức được nâng hạng.
Phân loại 27 cổ phiếu được lựa chọn
Tài liệu tháng 8/2026 của FTSE Russell cũng công bố danh sách 27 cổ phiếu Việt Nam vượt qua bộ tiêu chí đủ điều kiện của FTSE GEIS cho kỳ rà soát tháng 9/2026. Danh sách được xác định dựa trên dữ liệu chốt đến ngày 30/6/2026.
Cơ cấu này cho thấy phần lớn số lượng cổ phiếu Việt Nam được FTSE đưa vào FTSE Global All Cap nằm ở nhóm Small Cap. Chỉ có 6 doanh nghiệp thuộc Large Cap và Mid Cap, trong khi 21 doanh nghiệp nằm ở nhóm Small Cap.
Đáng chú ý, nhóm chứng khoán có sự hiện diện khá dày đặc trong danh sách, với HCM, SSI, Techcom Securities, Vietcap, VIX, VNDirect và VPS. Đây là một điểm đáng quan tâm trong bối cảnh quá trình nâng hạng được kỳ vọng sẽ làm tăng mức độ tham gia của nhà đầu tư quốc tế và thanh khoản trên thị trường.
Trong kỳ review tháng 9/2026, cổ phiếu Việt Nam được coi là “non-constituents” khi FTSE thực hiện các bộ lọc về điều kiện gia nhập chỉ số, bao gồm thanh khoản và quy mô tối thiểu.
Một chi tiết kỹ thuật khác cũng đáng chú ý là FTSE sẽ sử dụng 100% investability weight của từng cổ phiếu khi thực hiện kiểm tra thanh khoản. Chẳng hạn, nếu một cổ phiếu có investability weight 49% vào ngày cuối cùng của giai đoạn kiểm tra thì mức 49% này sẽ được sử dụng để đánh giá thanh khoản, thay vì áp dụng tranching factor 10% của đợt đầu tiên.
Các cổ phiếu Việt Nam cũng sẽ tiếp tục được kiểm tra về “foreign headroom”, tức khả năng còn room cho nhà đầu tư nước ngoài, trong quá trình đánh giá điều kiện gia nhập FTSE GEIS.
Cánh cửa mở rộng cho các cổ phiếu IPO mới
Việc nâng hạng không chỉ áp dụng cho 27 cổ phiếu trong danh sách hiện tại. FTSE Russell cho biết các cổ phiếu mới đủ điều kiện, bao gồm cả IPO, sẽ được đưa vào FTSE GEIS với cùng tranching factor áp dụng cho các cổ phiếu Việt Nam hiện hữu trong giai đoạn chuyển tiếp.
Từ ngày 21/9/2026, các doanh nghiệp Việt Nam thực hiện IPO cũng có thể được xem xét Fast Entry nếu đáp ứng các ngưỡng vốn hóa và khả năng đầu tư do FTSE quy định cho khu vực Asia Pacific ex China ex Japan.
Điều này tạo ra khả năng danh sách cổ phiếu Việt Nam trong hệ thống FTSE sẽ tiếp tục thay đổi trong thời gian tới, thay vì cố định ở 27 mã được công bố cho kỳ review tháng 9.
Mặt khác, nếu một cổ phiếu đã được đưa vào chỉ số nhưng sau đó không còn đáp ứng các tiêu chí để duy trì, FTSE sẽ loại cổ phiếu đó theo phương pháp thông thường. Những tranche còn lại dự kiến dành cho cổ phiếu này cũng sẽ không được thực hiện.
Nhìn chung, quá trình nâng hạng vừa mở ra một nguồn cầu mới đối với chứng khoán Việt Nam, vừa đặt thị trường trước yêu cầu duy trì các tiêu chuẩn về thanh khoản, quy mô, khả năng đầu tư và room ngoại.
