Mua USD là cách bổ sung thanh khoản tiền đồng
Theo TS. Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư, CTCP Chứng khoán DNSE, việc NHNN triển khai mua ngoại tệ thông qua nghiệp vụ hoán đổi và giao ngay trong giai đoạn cuối năm là tín hiệu tương đối tích cực về định hướng điều hành chính sách tiền tệ.
Cụ thể, NHNN dự kiến mua USD giao ngay với tỷ giá 25.500 đồng vào thứ Hai và thứ Tư hàng tuần. Động thái này cho thấy cơ quan điều hành đang chủ động tìm cách gia tăng thanh khoản tiền đồng cho hệ thống ngân hàng, đồng thời thể hiện định hướng đưa thêm nguồn cung VND ra thị trường nhằm giảm áp lực lãi suất.
Về nguyên tắc, khi NHNN mua USD từ các ngân hàng thương mại, cơ quan này sẽ thanh toán bằng tiền đồng. Lượng VND tương ứng được đưa vào hệ thống, góp phần cải thiện thanh khoản liên ngân hàng và giảm áp lực lên mặt bằng lãi suất.
Tuy nhiên, TS. Hồ Sỹ Hòa lưu ý cần phân biệt rõ giữa hai nghiệp vụ mua ngoại tệ giao ngay và hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng.
Với nghiệp vụ mua USD giao ngay, NHNN thanh toán bằng VND và không phát sinh nghĩa vụ thu hồi lượng tiền đồng này theo một kỳ hạn cố định như nghiệp vụ hoán đổi. Trong khi đó, giao dịch hoán đổi chỉ mang tính bổ sung thanh khoản tạm thời, bởi dòng tiền sẽ đảo chiều khi hợp đồng đáo hạn.
Đáng chú ý, khả năng triển khai nghiệp vụ hoán đổi cũng phụ thuộc vào điều kiện của từng ngân hàng thương mại.
Theo đó, các ngân hàng phải có khoản vay trung và dài hạn ở nước ngoài mới đủ điều kiện thực hiện giao dịch, với giá trị hoán đổi tối đa bằng 80% khoản vay. Do đó, quy mô thanh khoản thực tế được bổ sung còn phụ thuộc vào nhu cầu vay USD, khả năng đáp ứng điều kiện và lượng ngoại tệ mà từng ngân hàng có thể đưa vào giao dịch.
Điều này cũng đồng nghĩa, việc NHNN công bố định hướng mua ngoại tệ chưa chắc đã tạo ra lượng tiền đồng tương ứng như kỳ vọng. Nếu các ngân hàng thương mại không có đủ nguồn USD hoặc không đáp ứng điều kiện giao dịch, lượng VND được cung ứng thông qua kênh này sẽ bị hạn chế.
Chứng khoán hưởng lợi nhưng không đồng nghĩa tiền sẽ chảy vào cổ phiếu
Với thị trường chứng khoán, TS. Hồ Sỹ Hòa đánh giá động thái mua ngoại tệ của NHNN là yếu tố hỗ trợ tích cực, đặc biệt trong bối cảnh mặt bằng lãi suất và thanh khoản hệ thống vẫn là những biến số được nhà đầu tư quan tâm.
Theo ông, việc bổ sung nguồn cung tiền đồng có thể góp phần giảm áp lực lãi suất trong thời gian tới. Đây là yếu tố quan trọng đối với thị trường chứng khoán, bởi dòng tiền đầu tư thường có độ nhạy tương đối cao với biến động của mặt bằng lãi suất.
Khi áp lực lãi suất giảm, chi phí cơ hội nắm giữ tiền mặt hoặc gửi tiết kiệm có thể thay đổi, qua đó cải thiện tâm lý và mức độ sẵn sàng chấp nhận rủi ro của nhà đầu tư. Đồng thời, môi trường thanh khoản thuận lợi hơn cũng có thể hỗ trợ hoạt động giao dịch và định giá cổ phiếu.
Dù vậy, chuyên gia DNSE nhấn mạnh không nên mặc định toàn bộ lượng tiền NHNN bơm ra thông qua hoạt động mua ngoại tệ sẽ chảy vào thị trường chứng khoán.
Thay vào đó, nên nhìn nhận động thái này ở góc độ định hướng điều hành: NHNN đang tìm cách cung ứng thêm VND cho hệ thống trong giai đoạn cuối năm, qua đó tạo điều kiện cải thiện thanh khoản và giảm áp lực lãi suất.
Mức độ hưởng lợi của thị trường sẽ phụ thuộc vào lượng tiền thực tế được đưa vào lưu thông, khả năng duy trì thanh khoản sau khi các nghiệp vụ hoán đổi đáo hạn cũng như phản ứng của hệ thống ngân hàng và các kênh đầu tư.
Trong các nhóm ngành, Chứng khoán là lĩnh vực có độ nhạy đáng kể với diễn biến lãi suất. Khi thanh khoản hệ thống cải thiện và mặt bằng lãi suất hạ nhiệt, tâm lý nhà đầu tư có thể tích cực hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động giao dịch và kinh doanh của các công ty chứng khoán.
Bên cạnh đó, Bất động sản cũng là ngành chịu ảnh hưởng lớn từ biến động lãi suất. Tuy nhiên, theo TS. Hồ Sỹ Hòa, mặt bằng lãi suất vẫn còn cao sẽ tiếp tục tạo áp lực lên các doanh nghiệp bất động sản trong giai đoạn tới.
Nhìn chung, việc NHNN mua ngoại tệ có thể mở ra thêm dư địa hỗ trợ thanh khoản tiền đồng, nhưng chưa đủ cơ sở để khẳng định thị trường chứng khoán sẽ đón một làn sóng tiền mới.
Với nhà đầu tư, yếu tố cần theo dõi không chỉ là quy mô giao dịch ngoại tệ được công bố, mà còn là lượng VND thực tế được cung ứng, diễn biến lãi suất liên ngân hàng và khả năng chuyển hóa thanh khoản hệ thống thành dòng tiền trên thị trường cổ phiếu.