Theo CNBC, việc thay đổi lãnh đạo tại Nvidia có nguy cơ đe dọa nguồn vốn tài trợ cho làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời đặt ra phép thử đối với tầm nhìn trị giá 500 tỷ USD của ông Jensen Huang nhằm biến chip AI thành các chứng khoán nợ có thể giao dịch.
Thông tin về việc Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia từ chức được công bố ngày 12/11. Cổ phiếu của tập đoàn công nghệ này ban đầu giảm hơn 13% sau khi ông Huang từ chức, trước khi thu hẹp mức giảm. Nvidia chưa từng công bố người kế nhiệm ông Huang - người đã lãnh đạo nhà sản xuất chip này kể từ khi công ty được thành lập năm 1993. Giám đốc tài chính Colette Kress đã được bổ nhiệm làm Giám đốc điều hành tạm quyền.
Nvidia được ví như “ngân hàng trung ương” của quá trình xây dựng hạ tầng AI, trong khi ông Huang được xem là người cổ vũ và thúc đẩy lĩnh vực này, còn chip của công ty được coi là tiêu chuẩn vàng của ngành. Việc ông Huang rời nhiệm sở đặt ra một câu hỏi then chốt: liệu người kế nhiệm có thể tiếp tục triển khai chiến lược tài trợ nhằm chuyển đổi bộ xử lý đồ họa (GPU) từ những thiết bị phần cứng nhanh chóng mất giá thành các tài sản hạ tầng đủ điều kiện làm tài sản bảo đảm cho các khoản vay hay không.
Vị thế thống lĩnh ngành của Nvidia – tập đoàn có giá trị vốn hóa 4.200 tỷ USD – cùng vai trò nổi bật của ông Huang đã giúp công ty ký các biên bản ghi nhớ với một số nhà quản lý tài sản lớn nhất Phố Wall, nhằm huy động nguồn vốn từ bên thứ ba cho chương trình tài trợ AI quy mô lớn trị giá 500 tỷ USD.
Các thỏa thuận sơ bộ có sự tham gia của Apollo Global Management, BlackRock, Blackstone, Brookfield, Goldman Sachs và KKR, hướng tới việc huy động vốn từ các nhà đầu tư tổ chức và nguồn vốn tư nhân để tài trợ cho nhiều loại hạ tầng tính toán, trong đó có các trung tâm dữ liệu và nhà máy sản xuất chip.
Nguồn vốn sẽ được triển khai thông qua các phương tiện tài chính chuyên biệt, trong đó chip AI của Nvidia được sử dụng làm tài sản bảo đảm cơ sở. Cấu trúc này tương tự các hình thức chứng khoán hóa bất động sản hoặc đường thu phí. Các thỏa thuận tài trợ hiện vẫn ở giai đoạn sơ bộ và còn phụ thuộc vào việc ký kết các thỏa thuận cuối cùng.
Sau khi ông Huang rời nhiệm sở, các thỏa thuận nói trên có thể phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn. Bà Sunaina Sinha Haldea, Giám đốc toàn cầu bộ phận tư vấn vốn tư nhân tại Raymond James, cho biết sự thay đổi lãnh đạo sẽ khiến mọi công ty tham gia tạm dừng và xem xét lại các điều khoản.
Tuy nhiên, giới phân tích nhận định hoạt động kinh doanh và năng lực phát triển sản phẩm của Nvidia trước mắt có thể không bị ảnh hưởng đáng kể. Nhà phân tích Ming-Chi Kuo thuộc TF International Securities cho rằng việc chuyển giao vị trí CEO khó tác động đến năng lực cạnh tranh và phát triển sản phẩm của tập đoàn ít nhất đến năm 2028.
Mặc dù vậy, nhà phê bình công nghệ Gary Marcus cảnh báo sự ra đi của ông Huang có thể gây ra những xáo trộn lớn đối với Nvidia và toàn ngành AI, trong bối cảnh các cuộc điều tra của Quốc hội Mỹ có thể tiếp tục được triển khai và thị trường đứng trước nguy cơ biến động.
Trong bối cảnh đó, bà Haldea nhận định rằng “điều tốt nhất mà một Giám đốc điều hành mới có thể làm là không thay đổi các quan hệ đối tác này trong vài tháng đầu tiên và tập trung hoàn tất việc ký kết các thỏa thuận cuối cùng. Ông Jensen Huang đã đưa các công ty này vào bàn đàm phán bằng tầm nhìn của mình, và bất kỳ người kế nhiệm tiềm năng nào cũng sẽ giữ chân họ bằng cách chứng minh rằng hoạt động kinh doanh làm nền tảng cho tầm nhìn đó không thay đổi”.
Bà không cho rằng nguồn vốn sẽ rút đi, bởi các bên cho vay đang đánh giá dựa trên chip của Nvidia và những hợp đồng với khách hàng đứng sau các sản phẩm đó. Tuy nhiên, họ có thể muốn được trả mức lợi nhuận cao hơn để bù đắp cho những bất ổn.
Tương tự, theo ông Charu Chanana, Giám đốc chiến lược đầu tư tại Saxo, người kế nhiệm ông Huang cần trấn an các bên cho vay rằng lộ trình phát triển công nghệ, quan hệ khách hàng và tầm nhìn chiến lược của Nvidia vẫn được duy trì. Trong thư điện tử gửi CNBC, ông Chanana không cho rằng các quan hệ đối tác tài trợ của Nvidia sẽ đổ vỡ chỉ vì ông Huang rời đi. Tuy nhiên, sự xáo trộn trong ban lãnh đạo có thể khiến Phố Wall thận trọng hơn, từ đó làm chậm các cam kết hoặc siết chặt các điều khoản tài trợ.
Ông Chanana nói thêm rằng rủi ro lớn hơn là tác động lan tỏa tới hoạt động tài trợ cho AI, đặc biệt trong bối cảnh nợ gia tăng, các hình thức tài trợ tuần hoàn và hiệu quả đầu tư chưa chắc chắn đã bị đặt dưới sự giám sát chặt chẽ. Ông cho rằng đây chưa phải là một cuộc khủng hoảng tài trợ, nhưng có thể trở thành chất xúc tác khiến thị trường đánh giá lại rủi ro trên toàn bộ hệ sinh thái AI.
Việc ông Huang rời vị trí lãnh đạo cũng diễn ra ngay trước thềm hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) tại Thâm Quyến, nơi Tổng thống Trump dự kiến gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Trước đó, ông Huang từng vận động Chính phủ Mỹ cho phép Nvidia bán một số dòng chip tiên tiến cho thị trường Trung Quốc bất chấp các biện pháp kiểm soát xuất khẩu.
Theo nhà phân tích Dan Ives, sự việc có thể làm gia tăng cạnh tranh công nghệ và cuộc chạy đua AI giữa Mỹ và Trung Quốc, đồng thời tạo cơ hội để các lãnh đạo công nghệ khác của Mỹ gia tăng vai trò, trong đó có CEO Microsoft Satya Nadella, CEO Google Sundar Pichai và cựu Chủ tịch Apple Tim Cook.